Charlie Hebdo: η ιστορία μιας σαρωτικής και ανυπότακτης σάτιρας

Οι δέκα από τους 12 νεκρούς στην επίθεση στα γραφεία του «Charlie Hebdo» την Τετάρτη στο Παρίσι ήταν εργαζόμενοι στην σατιρική αυτή εφημερίδα.

Τι είναι το «Charlie Hebdo»;
Είναι ένα αριστερών και αντιεξουσιαστικών καταβολών σατιρικό περιοδικό γνωστό για τον προκλητικό του τόνο και την αντιθρησκευτική στάση του – όχι μόνο απέναντι στο ισλάμ, αλλά και απέναντι στον χριστιανισμό, τον ιουδαισμό και όλες τις θρησκείες. Περιέχει γελοιογραφίες, ρεπορτάζ, άρθρα γνώμης και φωτογραφίες. Με αιχμή του δόρατος τις γελοιογραφίες, σατιρίζει τα πάντα, υπερασπίζεται τα δικαιώματα των γυναικών και κοροϊδεύει δημόσια πρόσωπα, από πολιτικούς και δικαστές ως τραπεζίτες και θρησκευτικούς ηγέτες. Θεωρείται πιο σκληρό και αδυσώπητο από το ανταγωνιστικό σατιρικό έντυπο «Le canard enchaine», το οποίο δίνει μεγαλύτερο βάροις στο ρεπορτάζ και την ανάλυση, παρά στη γελοιογραφία.
Πώς ξεκίνησε;
Το ξεκίνησε η ομάδα που εξέδιδε το περιοδικό «Hara-kiri» του οποίου η κυκλοφορία απαγορεύτηκε για «προσβολή της δημόσιας αιδούς» επειδή κυκλοφόρησε με πρωτοσέλιδο που φαινόταν σαν να κορόιδευε τον θάνατο του προέδρου Σαρλ ντε Γκολ. Το «Charlie Hebdo» είναι τέκνο του Μάη του ’68. Αρχισε να εκδίδεται το 1969 με διευθυντή τον Φρανσουά Καβανά, έκλεισε το 1981 αλλά ξανάρχισε να κυκλοφορεί το 1992 με διευθυντή τον Φιλίπ Βαλ ο οποίος το 2009 παρέδωσε την σκυτάλη στον Στεφάν Σαρμπονιέ – γνωστό ως γελοιγράφο με την υπογραφή Charb -, που δολοφονήθηκε στην επίθεση της Τετάρτης.
Ποια η ανάμειξη του «Charlie Hebdo» στις διαμάχες για τα σκίτσα του Μωάμεθ;
2006: Αναδημοσίευσε τα σκίτσα που σατίριζαν τον Μωάμεθ τα οποία είχε δημοσιεύσει δανέζικη εφημερίδα προκαλώντας παγκόσμιο σάλο. Στο εξώφυλλο είχε τον τίτλο «Ο Μωάμεθ καταβεβλημένος από τους φονταμενταλιστές» ενώ περιείχε και μια ακόμη καρικατούρα του προφήτη σχεδιασμένη από σκιτσογράφο του «Charlie».
2011: Κυκλοφόρησε ειδική έκδοση που είχε σκίτσο του Μωάμεθ στο εξώφυλλο με την λεζάντα: «Χίλια μαστιγώματα αν δεν πεθάνετε από το γέλιο». Για το τεύχος εκείνο, το περιοδικό μετονομάστηκε «Σαρία εμπντό» ισχυριζόμενο ότι συνεκδότης ήταν ο Μωάμεθ. Μετά την κυκλοφορία της ειδικής έκδοσης, τα γραφεία του περιοδικού καταστράφηκαν από εκρηκτικό μηχανισμό και οι εργαζόμενοι δέχθηκαν απειλές κατά της ζωής τους.
Την επόμενη εβδομάδα, το «Charlie Hebdo» κυκλοφόρησε έχοντας στο εξώφυλλο ένα σκιτσογράφο και ένα μουσάτο άντρα να στέκονται μπροστά από τα κατεστραμμένα γραφεία και να φιλιούνται με την λεζάντα «Η αγάπη είναι δυνατότερη από το μίσος».
2012: Δημοσίευσε και άλλα σκίτσα του Μωάμεθ με αφορμή τις διαδηλώσεις εναντίον μιας αμερικανικής αντι-ισλαμικής ταινίας χαμηλού κόστους (και αισθητικής) που είχε βγει τότε στους κινηματογράφους με τον τίτλο «Η Αθωότητα των Μουσουλμάνων» και παρουσίαζε τον προφήτη ως απατεώνα, γυναικά και παιδεραστή. Ένα από τα σκίτσα του «Charlie Hebdo» έδειχνε έναν ορθόδοξο εβραίο να σπρώχνει έναν Μωάμεθ με τουρμπάνι σε αναπηρικό καροτσάκι, ενώ πολλά άλλα έδειχναν τον προφήτη γυμνό.
Κόσμος
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk