Η Καταλωνία όλο και πιο μακριά από την Ισπανία

ς πριν από λίγα χρόνια η υποστήριξη προς την ανεξαρτησία της Καταλωνίας είχε το δικό της

Ως πριν από λίγα χρόνια η υποστήριξη προς την ανεξαρτησία της Καταλωνίας είχε το δικό της «μόνιμο» κοινό που κυμαινόταν γύρω στο 15% στις δημοσκοπήσεις και στις κάλπες. Από το 2010 και μετά εκτοξεύτηκε στο 45%, στο 50% και σε μερικές δημοσκοπήσεις σχεδόν στο 60%. Πέρσι 1,5 εκατ. Καταλανοί σχημάτισαν μια ανθρώπινη αλυσίδα, ενώ τον Σεπτέμβριο 1,8 εκατ. σχημάτισαν ένα τεράστιο V (από το ρήμα «votar» που σημαίνει «ψηφίζω») για να διεκδικήσουν το «δικαίωμα να αποφασίσουν» μέσω δημοψηφίσματος για την ανεξαρτησία.
Η απομάκρυνση της Βαρκελώνης από τη Μαδρίτη οφείλεται, σύμφωνα με το BBC, πρώτον, στο ότι το Συνταγματικό Δικαστήριο της Ισπανίας έφραξε το 2010 κάθε δρόμο προς την τροποποίηση του καθεστώτος της Καταλωνίας· δεύτερον, στη συνεχιζόμενη δημόσια συζήτηση για το αν η Καταλωνία πληρώνει περισσότερα στο ισπανικό κράτος απ’ όσες απολαβές έχει· και τρίτον, στο ότι οι Καταλανοί θεωρούν ότι οι περιορισμοί στις οικονομικές εξουσίες της περιφερειακής κυβέρνησης της Καταλωνίας επιδείνωσαν την οικονομική κρίση για τους ίδιους. Επίσης υπάρχει διάχυτη η εντύπωση ότι η κεντρική κυβέρνηση περιφρονεί τους Καταλανούς.
Η δεξιά κυβέρνηση του πρωθυπουργού Μαριάνο Ραχόι έχει μια ισπανική πατριωτική ατζέντα. Για παράδειγμα, ο υπουργός Παιδείας Χοσέ Ιγνάθιο Βερτ αναφέρεται στην ανάγκη να «ισπανοποιηθούν» τα παιδιά της Καταλωνίας.
«Παραίτηση» από την Ισπανία

Ο Χέρμα Μπελ, πρώην βουλευτής των Σοσιαλιστών στη Βουλή της Μαδρίτης, δεν θεωρεί εαυτόν «independentista», δηλαδή οπαδό της ανεξαρτησίας, «απλώς κάθε άλλη επιλογή έχει γίνει αδύνατη». Προσθέτει ότι υπάρχει τεράστια έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ της Καταλωνίας και της υπόλοιπης Ισπανίας στο επίσημο επίπεδο, το οποίο προκαλεί μια δυσλειτουργική σχέση. Ο ίδιος και πολλοί άλλοι έχουν «παραιτηθεί από την Ισπανία».
Στα τέλη του 2012 ο πρόεδρος της περιφερειακής κυβέρνησης της Καταλωνίας Αρτούρ Μας – ο οποίος προέρχεται από ένα κόμμα που ποτέ στο παρελθόν δεν ζητούσε ανεξαρτησία αλλά μόνο πολιτικές και οικονομικές παραχωρήσεις από τη Μαδρίτη – δήλωσε οπαδός του «δικαιώματος να αποφασίσουμε». Μετά από αυτές τις «επίσημες ευλογίες» το κίνημα της ανεξαρτησίας μετακινήθηκε από το περιθώριο στην κεντρική σκηνή.
Η κυβέρνηση Ραχόι επιμένει ότι κάθε δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία μιας περιφέρειας της χώρας είναι παράνομο, σύμφωνα με το Σύνταγμα του 1978. Γι’ αυτό ο Μας πρότεινε ένα μη δεσμευτικό δημοψήφισμα στις 9 Νοεμβρίου το οποίο επίσης κρίθηκε αντισυνταγματικό. Ο Μας έκανε ένα βήμα πίσω προτείνοντας μια «διαδικασία συμμετοχής των πολιτών» στην οποία όποιος ήθελε μπορούσε να ψηφίσει αλλά χωρίς επίσημους εκλογικούς καταλόγους, όπως και έγινε την Κυριακή.
Η νομική οδός που έχει επιλέξει ο Ραχόι του προσδίδει μια εικόνα υπερασπιστή του Συντάγματος και της έννομης τάξης «γιατί χωρίς νόμους δεν υπάρχει δημοκρατία». Αλλά η στάση αυτή είναι αντιπαραγωγική διότι ριζοσπαστικοποιεί τους Καταλανούς. Αν η υποστήριξη προς την ανεξαρτησία φθάνει πλέον το 50%, εκείνη προς το «δικαίωμα να αποφασίσουμε» ξεπερνά το 80%.
«Το ότι η ισπανική κυβέρνηση έκλεισε την πόρτα στον δημοκρατικό διάλογο μας βοήθησε πολύ και αύξησε την υποστήριξη προς την ανεξαρτησία πολύ περισσότερο απ’ όσο αναμέναμε» λέει ο Εντουάρντ Λόπεθ από το Εσκέρα Ρεπουμπλικάνα, το κόμμα που είναι ιστορικά υπέρ της ανεξαρτησίας και το οποίο ωφελήθηκε περισσότερο από την παρούσα κρίση.
Ο Μανέλ Μπρίνκις από το Σοσιαλιστικό Κόμμα της Καταλωνίας – που προτείνει μια φεντεραλιστική τροποποίηση του Συντάγματος – λέει: «Υπάρχει μια μηχανή που παράγει καταλανούς independentistes, η κυβέρνηση της Μαδρίτης».


Διασπασμένη κοινωνία

Η δημόσια συζήτηση επικεντρώνεται τόσο πολύ στο δικαίωμα των Καταλανών να αποφασίσουν που τα οφέλη ή τα μειονεκτήματα της ανεξαρτησίας έχουν περάσει σε δεύτερο πλάνο.
Την πλευρά του «Οχι» εκπροσωπεί η Καταλανική Κοινωνία των Πολιτών, οργάνωση που ιδρύθηκε μόλις τον Απρίλιο. Η αντιπρόεδρός της Σουσάνα Μπελτράν λέει ότι εκπροσωπεί τη «σιωπηρή πλειοψηφία» που αισθάνονται «τόσο Ισπανοί όσο και Καταλανοί». Ενα από τα επιχειρήματα της Μαδρίτης είναι ότι η εκστρατεία για την ανεξαρτησία έχει δημιουργήσει μια «διασπασμένη κοινωνία» στην Καταλωνία στην οποία οι ισπανόφωνοι δεν είναι απλώς σιωπηροί αλλά «φιμωμένοι».
Η Μπελτράν υποστηρίζει ότι όσοι είναι κατά της ανεξαρτησίας υφίστανται «κοινωνική πίεση», ενώ τα παιδιά τους φέρουν την ταμπέλα του «προδότη» στο σχολείο. Ενα στοιχείο του κινήματος υπέρ της ανεξαρτησίας το οποίο αναφέρουν με υπερηφάνεια οι οπαδοί του είναι ότι μεταχειρίζεται εντελώς ειρηνικά και δημοκρατικά μέσα – τα βίαια επεισόδια είναι πολύ σπάνια και μικρής έκτασης.
Με τα ποσοστά τους σε ελεύθερη πτώση λόγω μιας χιονοστιβάδας σκανδάλων διαφθοράς, ο Ραχόι και το κυβερνών Λαϊκό Κόμμα (ΡΡ) έχουν μεγάλο κίνητρο να παραμείνουν αμετακίνητοι προκειμένου να κερδίσουν ψήφους από όσους είναι εναντίον της ανεξαρτησίας της Καταλωνίας στις υπόλοιπες περιφέρειες.

HeliosPlus

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κόσμος
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk