«Καρότο και μαστίγιο» για υποβρύχια και Σκαραμαγκά

Στην τακτική του «καρότου και του μαστιγίου» αποφάσισε να καταλήξει η κυβέρνηση με σκοπό να επιτύχει την παραλαβή των χρυσοπληρωμένων υποβρυχίων και παράλληλα να επιδιώξει την κοπή του «γόρδιου δεσμού» των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά.

Στην τακτική του «καρότου και του μαστιγίου» αποφάσισε να καταλήξει η κυβέρνηση με σκοπό να επιτύχει την παραλαβή των χρυσοπληρωμένων υποβρυχίων και παράλληλα να επιδιώξει την κοπή του «γόρδιου δεσμού» των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά. Η ανακοίνωση πριν από μία εβδομάδα του υπουργού Εθνικής Αμυνας Δ. Αβραμόπουλου ότι επήλθε συμφωνία με τον ιδιοκτήτη των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά (ΕΝΑΕ), τον Λιβανέζο Ισκαντάρ Σάφα, ώστε να αποκοπεί το αμυντικό από το επενδυτικό σκέλος του ζητήματος και να αναλάβει το Πολεμικό Ναυτικό την ολοκλήρωση των 3+1 υποβρυχίων που ουσιαστικά είχαν εγκαταλειφθεί στην τύχη τους ήταν η πρώτη αχτίδα φωτός εδώ και χρόνια. Ωστόσο, στελέχη του Πενταγώνου που έχουν δαπανήσει εκατοντάδες ώρες ασχολούμενα με τον φάκελο των υποβρυχίων παραμένουν συγκρατημένα μέχρι να αρχίσει να υλοποιείται η συμφωνία.
Προσπάθεια συμβιβασμού


Οι σκέψεις για τον διαχωρισμό του σκέλους των υποβρυχίων από αυτό του μέλλοντος των ΕΝΑΕ άρχισαν να διαμορφώνονται έπειτα από τις αποτυχημένες προσπάθειες να βρεθεί συνολική συμβιβαστική λύση ακόμη και με τη συνάντηση του κ. Σάφα με τον Αντ. Σαμαρά. Η αποτυχία αυτής της επαφής είχε αποδειχθεί από την, ελάχιστα γνωστή, απόπειρα των ΕΝΑΕ να προχωρήσουν σε δύο πλειστηριασμούς περιουσιακών στοιχείων των ναυπηγείων σε τουρκικές εταιρείες στα τέλη του 2013. Οι πλειστηριασμοί, που τελικώς απετράπησαν, θα απέφεραν στα ΕΝΑΕ περίπου 500.000 ευρώ.
Εκείνο που τελικώς πέτυχαν όμως ήταν να βοηθήσουν την ελληνική πλευρά να σκεφθεί δημιουργικά και να ακολουθήσει πιο επιθετική τακτική μιλώντας με τον κ. Σάφα χωρίς ενδιάμεσους. Εγινε κοινή πεποίθηση ότι δεν μπορούσαν να υπάρξουν άλλες καθυστερήσεις τόσο για λόγους που άπτονταν των εθνικών – αμυντικών προτεραιοτήτων όσο και επειδή γινόταν σαφές ότι ειδικά τα υποβρύχια 214 είχαν κινήσει το αγοραστικό ενδιαφέρον πολλών χωρών (π.χ., Ινδία, Πακιστάν, Μαλαισία) που επιθυμούν να ενισχύσουν το θαλάσσιο οπλοστάσιό τους. Σε μία εποχή που σε όλο τον κόσμο δίνεται έμφαση στη θαλάσσια ασφάλεια, η Ελλάδα δεν είχε το περιθώριο να βλέπει τέσσερα υποβρύχια να κάθονται στις δεξαμενές του Σκαραμαγκά. Η νέα τακτική πρωτοξεκίνησε επί υπουργίας Π. Παναγιωτόπουλου. Ανέπτυξε όμως την απαιτούμενη ταχύτητα όταν την υιοθέτησε θερμά ο κ. Αβραμόπουλος. Παρών σε όλη αυτή τη διαδικασία, πάντοτε στο παρασκήνιο αλλά με καίριες παρεμβάσεις, ήταν ο ειδικός γραμματέας Αντ. Οικονόμου, άνθρωπος της απόλυτης εμπιστοσύνης του Πρωθυπουργού αλλά και της πολιτικής ηγεσίας του Πενταγώνου.
Στις 25 Φεβρουαρίου, κατόπιν προσκλήσεως του κ. Αβραμόπουλου, ο κ. Σάφα επισκέφθηκε το υπουργείο Εθνικής Αμυνας. Παρόντες ήταν ο υπουργός Ανάπτυξης Κ. Χατζηδάκης, καθ’ ύλην αρμόδιος για το θέμα των ΕΝΑΕ, μαζί με τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού (ΓΕΝ), ναύαρχο Ευ. Αποστολάκη. Στη συνάντηση αυτή ο κ. Αβραμόπουλος ανέπτυξε το σκεπτικό της κυβέρνησης περί ανάληψης των εργασιών για την ολοκλήρωση των τριών υποβρυχίων τύπου 214 «Πιπίνος», «Ματρώζος», «Κατσώνης» του προγράμματος «Αρχιμήδης» (υπολογίζεται ότι έχει καταβληθεί το 96% των χρημάτων)), καθώς και του εκσυγχρονισμού του υποβρυχίου «Ωκεανός». Ο κ. Σάφα συμφώνησε, αλλά η ελληνική πλευρά ζήτησε να διατυπωθεί η συμφωνία αυτή και γραπτώς.
Η δέσμευση Σάφα


Πράγματι, δύο ημέρες αργότερα, στις 27 Φεβρουαρίου ο κ. Σάφα με επιστολή του προς τους κ.κ. Αβραμόπουλο και Χατζηδάκη, η οποία βρίσκεται στη διάθεση του «Βήματος», επιβεβαιώνει ότι το Πολεμικό Ναυτικό θα αναλάβει την αποπεράτωση των εργασιών στα τέσσερα υποβρύχια και θα αξιοποιήσει τις εγκαταστάσεις και το προσωπικό των ΕΝΑΕ που είναι απαραίτητα προς τον σκοπό αυτό. Δεσμεύεται επίσης να διευκολύνει την επαφή με τους υπεργολάβους και συγκεκριμένα τη γερμανική εταιρεία HDW / Thyssen Krupp Marine Systems. Οι σχετικές συζητήσεις με τη HDW θα συνεχιστούν στη συνάντηση που αναμένεται να έχει τις προσεχείς ημέρες ο κ. Αβραμόπουλος με τον Χανς – Κριστόφ Ατζποντίεν στην Ντόχα του Κατάρ.
Ηδη κλιμάκιο του Πολεμικού Ναυτικού εκτιμά την κατάσταση των υποβρυχίων (οι επιφυλάξεις εντοπίζονται κυρίως στην κατάσταση των συσσωρευτών) και τις ακριβείς εργασίες που θα χρειαστούν. Δεν είναι εύκολο να υπολογιστεί πότε ακριβώς θα ολοκληρωθούν. Αλλωστε, το ναυπηγείο για να επανενεργοποιηθεί θα χρειαστεί ένα ποσό περί τα 10 – 40 εκατομμύρια ευρώ, παρότι η κατάστασή του δεν είναι τόσο κακή σύμφωνα και με τα όσα είπε στην πρόσφατη συνεδρίαση της αρμόδιας επιτροπής της Βουλής ο Α/ΓΕΝ. Με μετριοπαθείς εκτιμήσεις, το πρώτο από τα υποβρύχια μπορεί να πέσει στη θάλασσα σε 10 – 12 μήνες. Αν αυτό γίνει, τα πράγματα στη συνέχεια θα κινηθούν πολύ γρήγορα.
Στον σχετικό προϋπολογισμό του υπουργείου Εθνικής Αμυνας βρίσκονται δεσμευμένα, ήδη από το 2010, περίπου 75 εκατομμύρια ευρώ και ο σκοπός είναι η ολοκλήρωση των εργασιών να γίνει με αυτά τα χρήματα.
Για οποιαδήποτε υπέρβαση, το κόστος θα καταλογισθεί στα ΕΝΑΕ. Ηδη άλλωστε, η ελληνική πλευρά έχει προχωρήσει σε καταλογισμό προς τα ΕΝΑΕ όλων των χρημάτων που κατεβλήθησαν από το 2010 και μετά. Αυτά ανέρχονται σε περίπου 360 εκατομμύρια ευρώ και αφορούν σε υλικά που είχαν παραγγελθεί και δεν παρελήφθησαν ποτέ (περίπου 102 εκατ. ευρώ), σε χρήματα για τα δύο επιπλέον υποβρύχια τύπου 214 που παραγγέλθηκαν το 2010 (πρόγραμμα «Ποσειδών») και τα οποία ανέρχονται σε 132 εκατ. ευρώ, καθώς και σε δόσεις για το πρόγραμμα «Αρχιμήδης».


ΑΝΤΕΠΙΘΕΣΗ
Η Αθήνα ετοιμάζει προσφυγή εναντίοντων ΕΝΑΕ

Η ελληνική πλευρά δεν πρόκειται να καθήσει με σταυρωμένα χέρια, ενώ εκκρεμεί από τις 27 Απριλίου 2012 στο Διεθνές Εμπορικό Επιμελητήριο στο Παρίσι η προσφυγή του κ. Σάφα. Με αυτή, ο ιδιοκτήτης των ΕΝΑΕ ζητεί αποζημιώσεις άνω του ενός δισεκατομμυρίου ευρώ τόσο για τα δύο προγράμματα κατασκευής των υποβρυχίων (το «Αρχιμήδης» που αφορά τα πρώτα τέσσερα υποβρύχια τύπου 214 και το «Ποσειδών» που αφορά τα άλλα δύο που περιλαμβάνονταν στη συμφωνία του 2010) όσο και για απαιτήσεις που αφορούν την απαγόρευση κατασκευής πολεμικών πλοίων τρίτων χωρών εξαιτίας της «στρατιωτικής απόφασης» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η Αθήνα δεν σκοπεύει να καθήσει με σταυρωμένα χέρια και σύμφωνα με πληροφορίες σκοπεύει να προχωρήσει, στις αρχές Απριλίου, στην κατάθεση αυτοτελούς προσφυγής εναντίον των ΕΝΑΕ. Σε αυτή, με την οποία αναμένεται να ζητούνται υψηλότατες αποζημιώσεις που ίσως να φθάνουν σε ποσό διπλάσιο εκείνων που αιτείται ο κ. Σάφα, η ελληνική πλευρά θα συμπεριλάβει μεταξύ άλλων το θέμα της μείωσης της αξίας των υποβρυχίων, της επιχειρησιακής ικανότητας των Ενόπλων Δυνάμεων, αλλά και τον καταλογισμό των 360 εκατομμυρίων ευρώ που προαναφέρθηκε.
Η κίνηση της αυτοτελούς προσφυγής έρχεται μετά την απόπειρα φιλικού διακανονισμού, στην οποία η πλευρά της ιδιοκτησίας των ΕΝΑΕ απάντησε με εξώδικο. Ακολουθεί δε την αίτηση ασφαλιστικών μέτρων στην οποία προχώρησε στις 7 Μαρτίου το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους (ΝΣΚ) εναντίον της ιδιοκτησίας των ΕΝΑΕ και με την οποία αξίωνε τη συντήρηση των υποβρυχίων αλλά και την ασφάλισή τους.
Το ερώτημα είναι τι θα συμβεί από εδώ και πέρα με το μέλλον του Σκαραμαγκά. Ο κ. Σάφα, τόσο στην επιστολή της 27ης Φεβρουαρίου όσο και σε νεότερη επιστολή του προς τον κ. Χατζηδάκη με ημερομηνία 18 Μαρτίου, εμφανίζεται ανυποχώρητος στο αίτημά του να μπορούν τα ΕΝΑΕ να δέχονται στρατιωτικές παραγγελίες από τρίτες χώρες, αλλά και να μπορεί να χρησιμοποιήσει τη Δεξαμενή Νο 5.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Πολιτική
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk