Η Μπιγιονσέ μάς αιφνιδίασε

Την πρώτη ημέρα της κυκλοφορίας του το «Beyonce», το ολοκαίνουργιο άλμπουμ της Μπιγιονσέ, πούλησε στις ΗΠΑ περίπου 365.000 αντίτυπα,

Την πρώτη ημέρα της κυκλοφορίας του το «Beyonce», το ολοκαίνουργιο άλμπουμ της Μπιγιονσέ, πούλησε στις ΗΠΑ περίπου 365.000 αντίτυπα, 50.000 περισσότερα από όσα είχε πουλήσει η προηγούμενη δισκογραφική δουλειά της μέσα σε μία εβδομάδα.
Ο απόλυτος αιφνιδιασμός
Χωρίς φανφάρες, χωρίς προωθητικές ενέργειες που καταλήγουν να κουράζουν, με εντελώς αντισυμβατικό τρόπο, χρησιμοποιώντας μια πολεμική τακτική: τον απόλυτο αιφνιδιασμό. Δεν είναι η πρώτη καλλιτέχνις στην ιστορία που κάνει αυτή την απόπειρα. Οι Radiohead είχαν κυκλοφορήσει το «In Rainbows» έτσι ξαφνικά, το ίδιο και ο Ντέιβιντ Μπόουι ή οι My Bloody Valentine νωρίτερα στο 2013. Πρώτη φορά όμως δίσκος με τόσο εκκωφαντικές εμπορικές αξιώσεις λανσάρεται στην αγορά μέσω ενός λογαριασμού στο Instagram (κι ας διαθέτει αυτός ο λογαριασμός πάνω από 8 εκατομμύρια followers) με ένα απλό «Surprise!».
1,2 εκατομμύρια tweets
Για ένα πράγμα ήταν βεβαίως σίγουρη η ντίβα της ποπ: ότι με αυτή την κίνησή της το Internet θα αναλάμβανε, παθιασμένα και αφιλοκερδώς, την υπόλοιπη προώθηση. Συνάδελφοί της μουσικοί τουίταραν σαν τρελοί τις πρώτες εντυπώσεις τους (1,2 εκατομμύρια tweets σχετικά με την έκπληξη ανέβηκαν στο Twitter τις πρώτες 12 ώρες από τη διάθεση του «Beyonce» στο iTunes, ανάμεσά τους και μερικά από την Κέιτι Πέρι και τη Lady Gaga). Οι πιο έγκριτοι μουσικοκριτικοί του κόσμου δημοσίευαν στο Διαδίκτυο κείμενα που ανανεώνονταν συνεχώς μεταφέροντας την εμπειρία του να ακούς για πρώτη φορά τα καινούργια τραγούδια μιας από τις διασημότερες γυναίκες στον κόσμο. Ο πρωινός καφές εκείνη την Παρασκευή έγινε για λίγο μια συναρπαστική εμπειρία. Συνέβη ξανά αυτό που γινόταν ως πριν από μερικές δεκαετίες με κάθε καινούργιο άλμπουμ του Μάικλ Τζάκσον, για παράδειγμα: η μουσική απέκτησε ξανά σημασία.
Συμπαγές άλμπουμ
Πιθανώς να γνώριζε κιόλας η συμβία του Jay-Z ότι παρέδιδε στην ανθρωπότητα κάτι ξεχωριστό. Καλύτερες κριτικές δεν είχε λάβει μέχρι στιγμής στην καριέρα της. Το λιγότερο που μπορεί να πει κανείς είναι ότι πρόκειται για ένα συμπαγές άλμπουμ, με διόλου αναμενόμενες επιλογές και περιπετειώδες ηχητικά, που ακούγεται από την αρχή ως το τέλος. Δεκατέσσερα τραγούδια στη σωστή σειρά, δηλαδή, και όχι μια συρραφή από υποψήφια σινγκλ. Αν ζούσαμε στη δεκαετία του 1970, θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε την έκφραση «κύκλος τραγουδιών». Επιπλέον, προς τέρψιν των οφθαλμών, υπήρχαν 17 βίντεο, όλα γυρισμένα από διάσημους επαγγελματίες, όλα χάρμα ιδέσθαι. Ενα μπαρ στη Νέα Υόρκη διαφήμιζε μάλιστα από την πρώτη ημέρα της κυκλοφορίας ότι οι βιντεοοθόνες του θα παίζουν τα βιντεοκλίπ σε λούπα όλο το Σαββατοκύριακο.
Κουράστηκε προφανώς η 32χρονη τραγουδίστρια για την προετοιμασία αυτού του, αν μη τι άλλο, χορταστικού έργου (ο καλλιτεχνικός διευθυντής του πρότζεκ δήλωσε ότι δεν έχει κοιμηθεί τους τελευταίους έξι μήνες), βάζοντας όμως τη σφραγίδα της στη μουσική ιστορία, η Μπιγιονσέ κέρδισε ταυτόχρονα και κάτι ακόμη: απέφυγε το τσίρκο που λέγεται promotion, τις μυριάδες εμφανίσεις σε τηλεοπτικές εκπομπές, τις βαρετές συνεντεύξεις, το ατέρμονο κυνήγι της πρόκλησης. Μπορεί να υπερηφανεύεται, χαλαρή και απερίσπαστη, ότι άλλαξε τα δεδομένα στη μουσική βιομηχανία και μάλιστα με ένα άλμπουμ που έγινε νούμερο 1 στο iTunes σε 90 χώρες.

Πλήρης οπτικοακουστική εμπειρία
«Δεν ήθελα να ξανακυκλοφορήσω τη μουσική μου όπως το έχω κάνει μέχρι στιγμής, τον έχω βαρεθεί αυτόν τον τρόπο» δήλωσε με μια έντυπη δήλωση που κυκλοφόρησε από τη δισκογραφική εταιρεία της. «Υπάρχουν τόσα εμπόδια ανάμεσα στον καλλιτέχνη, στη μουσική και στους ακροατές. Ηθελα αυτή η υπόθεση να μην αφορά κανέναν πέραν εμού και των θαυμαστών μου». Η Μπιγιονσέ θέλησε να εστιάσει σαφώς στην αμεσότητα που μπορεί να έχει σήμερα χάρη στη χρήση των κοινωνικών δικτύων η σχέση ενός ποπ σταρ με το κοινό του. Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι προσπάθησε να έρθει πιο κοντά στους θαυμαστές της ακόμη και χρησιμοποιώντας τα νέα τραγούδια της. Υπάρχουν στίχοι πολύ προσωπικοί, το φανέρωμα μιας πιο ευάλωτης πλευράς, κομμάτια που μιλάνε για το πώς δεν αισθάνεται πολύ ο εαυτός της από τότε που έγινε μητέρα αλλά και πολλές αναφορές για την ανάγκη να μείνει ζωντανή η ερωτική σπίθα σε ένα παντρεμένο ζευγάρι.
Ας μην παριστάνουμε ωστόσο τους εντελώς αθώους. Αυτή η πλήρης οπτικοακουστική εμπειρία είναι πολύ συμφέρουσα και από εμπορική σκοπιά. Οι πωλήσεις ενός ολόκληρου άλμπουμ είναι σαφώς πιο επικερδείς από τις αντίστοιχες των σινγκλ. Η Μπιγιονσέ πήρε το ρίσκο και κέρδισε, με μια απόφαση σχετικά πρόσφατη μάλλον, αφού ως το καλοκαίρι φαινόταν να ακολουθεί τον παραδοσιακό δρόμο, αφήνοντας υπονοούμενα για μια επικείμενη κυκλοφορία, υπογράφοντας συμβόλαια με πολυεθνικές, κυκλοφορώντας διαφημιστικά βίντεο με αποσπάσματα καινούργιων τραγουδιών. Το τερπνόν μετά του ωφελίμου.
Δεν χρειάζεται όμως να παραπονιόμαστε ούτε να αφήνουμε τον κυνικό εαυτό μας να οδηγεί τη σκέψη μας. Ας απολαύσουμε τη μουσική και ας αναρωτηθούμε κρυφά πώς κατάφερε να κρατήσει κάτι τόσο σημαντικό μυστικό για τόσο μεγάλο διάστημα σε έναν κόσμο όπου τίποτε δεν μένει κρυφό. Αν υπάρχει ένα μήνυμα που κατάφερε να περάσει η Μπιγιονσέ με αυτό το άλμπουμ είναι το εξής: Αν το θέλεις πραγματικά, όλα γίνονται.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πολιτισμός
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk