BBC: Το φάντασμα της Παρισινής Κομμούνας σκιάζει την πλατεία Ταξίμ

Την παρισινή κομμούνα θυμίζει η Πλατεία Ταξίμ στον απεσταλμένο του BBC στην Τουρκία. Ο Πολ Μέισον περιγράφει την τρίτη νύχτα έντονων επεισοδίων στην Κωνσταντινούπολη, τη νύχτα της Δευτέρας προς Τρίτη: τους διαδηλωτές της αστικής μεσαίας τάξης που σχημάτισαν ανθρώπινη αλυσίδα για να μεταφέρουν τις πέτρες για τα οδοφράγματα που στήθηκαν στην περιοχή Μπεσίκτας (όπου βρίσκεται το γραφείο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν) και γύρω από την Πλατεία Ταξίμ.
Νωρίτερα στο πάρκο Γκεζί είδε πιο καθαρά τη σύνθεση των διαδηλωτών: μέλη της αριστερής νεοεθνικιστικής Ενωσης της Νεολαίας της Τουρκίας, πολέμιοι της παγκοσμιοποίησης, γυναίκες κυρίως με δυτικά ρούχα που φαίνονταν μορφωμένες, άντρες με ποδοσφαιρικές μπλούζες και κασκόλ που «τόνιζαν ότι στέκονταν δίπλα-δίπλα οι οπαδοί αντίπαλων ομάδων της Κωνσταντινούπολης που αλληλομισούνται».
Γύρω στις 9 το βράδυ της Δευτέρας το πλήθος όρμησε από την Ταξίμ προς τη Μπεσίκτας και άρχισαν οι συγκρούσεις με την αστυνομία. «Μόνο το 10% συγκρουόταν και αυτό αποτελεί μαρτυρία για το κοινωνικό βάθος του κινήματος». «Οι περισσότεροι ανήκαν στους νέους της παγκόσμιας, κοσμικής αστικής μεσαίας τάξης… καθώς και χαρακτηριστικοί φτωχοί νέοι αστοί που όμως παραμένουν μειοψηφία», γράφει ο Μέισον.
Στις 2 τα ξημερώματα της Τρίτης οι συγκρούσεις συνεχίζονταν αμείωτες. Οι διαδηλωτές επαναλάμβαναν «είμαστε παιδιά του Ατατούρκ» _ «δηλαδή», εξηγεί ο Μέισον, «είμαστε μια κοσμική δημοκρατία και μας ανησυχεί η αυταρχική χρήση της εξουσίας από τον πρωθυπουργό Ερντογάν σε συνδυασμό με μια ασφυκτική ισλαμοποίηση».
Ομως το δεύτερο που επαναλάμβαναν «αντικρούει το πρώτο», παρατηρεί ο απεσταλμένος του BBC: «Είμαστε όλοι εδώ. Κομμουνιστές, αναρχικοί, δημοκράτες. Δεν είναι ένα κίνημα ατατουρκικών». Η ένταση γύρω από το Γκεζί έχει υποχωρήσει τις δυο τελευταίες μέρες καθώς η αστυνομία αποτραβήχτηκε από την Ταξίμ. Περπατώντας στις 4 το πρωί ανάμεσα σε ομάδες διαδηλωτών που κάθονταν γύρω από φωτιές ή στο γρασίδι του πάρκου, ο νους του Μέισον πήγε πάλι στην Παρισινή Κομμούνα. «Και εκεί το κράτος είχε αποσυρθεί, αφήνοντας την αστική μεσαία τάξη να διοικήσει το Παρίσι για 100 μέρες. Αλλά τελείωσε με τραγωδία και αιματοχυσία».
Είναι αυτή η τουρκική Ταχρίρ; αναρωτιέται ο Μέισον. «Οχι αν δεν βγουν στους δρόμους και οι εργάτες», απαντάει. Μπορεί να εξαπλωθεί στην ευρύτερη Μέση Ανατολή; «Είναι σχεδόν βέβαιο» λόγω του σημαντικού ρόλου που παίζει ο Ερντογάν στην κρίση στη Συρία.
«Ορισμένοι θεωρούν ότι η προθυμία του να προδώσει τους φιλελεύθερους υποστηριχτές του και να προωθήσει ένα χαμηλό επίπεδο ισλαμοποίησης της κοινωνίας (απαγόρευση του αλκοόλ, πολιτικές κατά των εκτρώσεων, κλπ) ως μέρος μιας ευρύτερης επιθυμίας του να αποκτήσει ένα ρόλο ανεξάρτητο από τις ΗΠΑ στην περιοχή».
Τελικά, αυτό που κυρίως είδε γύρω του ο Μέισον ήταν μια ολόκληρη περιοχή χωρίς αστυνομία για δυο μέρες. «Αλλά δεν είναι σαφές το πόσο θα διαρκέσει. Η Παρισινή Κομμούνα του 1871 μελετάται από τους επαναστάτες ως παράδειγμα του πώς να μην ενεργούν. Ηταν απομονωμένη από την υπόλοιπη Γαλλία, που ψήφισε συντηρητικά, δεν ήξερε τι ήθελε, γιόρτασε την φαινομενική ελευθερία της και στη συνέχεια κατεστάλη μέσα σ’ ένα λουτρό αίματος».
Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κόσμος
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk