Ο νέος τραπεζικός χάρτης

Η περίφημη ρήση του προέδρου της Alpha Bank κ. Γιάννη Κωστόπουλου ότι η ελληνική αγορά δεν χωρά περισσότερες από δυόμισι-τρεις τράπεζες έγινε πραγματικότητα ύστερα από σχεδόν μία δεκαετία. Αν και όλοι κατανοούσαν ότι το μέγεθος της αγοράς δεν δικαιολογεί την ύπαρξη περισσότερων παικτών, εν τούτοις ο ανταγωνισμός και οι προσωπικές φιλοδοξίες των τραπεζιτών εμπόδισαν όλα αυτά τα χρόνια τη δημιουργία μεγαλύτερων σχημάτων υπό ομαλότερες συνθήκες.

Η περίφημη ρήση του προέδρου της Alpha Bank κ. Γιάννη Κωστόπουλου ότι η ελληνική αγορά δεν χωρά περισσότερες από δυόμισι-τρεις τράπεζες έγινε πραγματικότητα ύστερα από σχεδόν μία δεκαετία. Αν και όλοι κατανοούσαν ότι το μέγεθος της αγοράς δεν δικαιολογεί την ύπαρξη περισσότερων παικτών, εν τούτοις ο ανταγωνισμός και οι προσωπικές φιλοδοξίες των τραπεζιτών εμπόδισαν όλα αυτά τα χρόνια τη δημιουργία μεγαλύτερων σχημάτων υπό ομαλότερες συνθήκες. Οι κατά καιρούς προσπάθειες συνένωσης δύο μεγάλων τραπεζικών ομίλων ευδοκίμησαν τελικά την ύστατη ώρα, κάτω από την πίεση των κεφαλαιακών απαιτήσεων του Δημοσίου, που είναι σήμερα ο βασικός μέτοχος του εγχώριου τραπεζικού συστήματος και των εποπτικών αρχών. Με την πρόταση συγχώνευσης της Εθνικής Τράπεζας προς τη Eurobank ολοκληρώνεται στην παρούσα φάση ο γύρος συγκέντρωσης των ελληνικών τραπεζών με τη δημιουργία του ισχυρότερου πόλου στο νέο τραπεζικό τοπίο. Ακολουθεί το σχήμα Alpha Bank – Εμπορική Τράπεζα, ενώ η Τράπεζα Πειραιώς με την Αγροτική Τράπεζα συγκροτούν τον τρίτο πόλο, στον οποίο αναμένεται, όπως όλα δείχνουν, να ενταχθεί η Γενική Τράπεζα. Η εξέλιξη αυτή συνοδεύεται και από την ταυτόχρονη αποχώρηση κεφαλαίων που είχαν επενδυθεί στην εγχώρια τραπεζική αγορά, όπως αυτά των μεγάλων γαλλικών τραπεζικών ομίλων Credit Agricole και Societe Generale και του ελβετικού ομίλου EFG Group, συμφερόντων του έλληνα μεγαλοεπιχειρηματία κ. Σπύρου Λάτση.

Το σχέδιο Β, που προέβλεπε προσέγγιση των μνηστήρων της Εμπορικής Τράπεζας που έμειναν εκτός νυμφώνος, έβαλαν μπροστά τα επιτελεία της Εθνικής Τράπεζας και της Eurobank μόλις έγινε γνωστή, την περασμένη Κυριακή, η απόφαση των Γάλλων της Credit Agricole να επιλέξουν την Alpha Bank ως προτιμητέο αγοραστή. Ετσι, μέσα σε πέντε ημέρες υπήρξε η πρόταση εξαγοράς της Eurobank που κατέθεσε την Παρασκευή αργά το απόγευμα η διοίκηση της Εθνικής, επιβεβαιώνοντας τις πληροφορίες για επικείμενο deal που πρώτη είχε δημοσιοποιήσει το πρωί της ίδιας ημέρας η ηλεκτρονική εφημερίδα «tovima.gr».

Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, από τις αρχές Ιουλίου είχαν ήδη ανοίξει δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ των διοικήσεων των δύο τραπεζών. Ο διευθύνων σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας κ. Αλέξανδρος Τουρκολιάς και ο πρόεδρος της Eurobank κ. Τίμος Χριστοδούλου αναφέρονται ως οι «dealmakers» του συγκεκριμένου εγχειρήματος. Ηταν αυτοί που επεξεργάστηκαν τα δεδομένα, στη συγκεκριμένη συγκυρία, για τη διαμόρφωση μιας πρότασης εξαγοράς η οποία θα μπορούσε να αντανακλά τη σχετική ισχύ των δύο ομίλων και να γίνει αποδεκτή από την αγορά. Βεβαίως, όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, προηγούμενως είχε δοθεί το «πράσινο φως» από τον πρωθυπουργό Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος σε συνεννόηση με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος κ. Γιώργο Προβόπουλο πίεζε για τη δημιουργία μεγαλύτερων και ισχυρότερων σχημάτων.
Πάντως δεν ήταν η πρώτη φορά που υπήρξε προσέγγιση μεταξύ των δύο τραπεζών. Και το καλοκαίρι του 2011 η διοίκηση του κ. Απόστολου Ταμβακάκη είχε επεξεργαστεί αντίστοιχη πρόταση μετοχικής συνεργασίας στην οποία είχαν καταλήξει με τη σύμφωνη γνώμη που μεγαλομετόχου της Eurobank κ. Σπύρου Λάτση. Ωστόσο η τότε κυβερνηση του κ. Γιώργου Παπανδρεου δεν έδωσε τελικά το «πράσινο φως», φοβούμενη το πολιτικό κόστος αφού ο κ. Λάτσης θα γινόταν ο βασικός μέτοχος στη μεγαλύτερη τράπεζα της χώρας. Σήμερα όμως ο όμιλος EFG, συμφερόντων του έλληνα μεγαλοεπιχειρηματία, έχει αποχωρήσει από τη Eurobank, κάνοντας έτσι σαφή τη θέση της οικογένειας Λάτση να αποχωρήσει από την ελληνική αγορά.
Με τη δημιουργία ενός ενιαίου σχήματος από τις Εθνική και Eurobank, την απορρόφηση της Εμπορικής Τράπεζας από την Alpha Bank, την απόκτηση από την Τράπεζα Πειραιώς του υγιούς κομματιού της Αγροτικής και την επικείμενη εξαγορά της Γενικής, τίθενται οι βάσεις για τη νέα φυσιογνωμία του συστήματος στη μετά το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους εποχή. Θα ακολουθήσουν ο διαγωνισμός πώλησης του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου, αλλά και το «συμμάζεμα» των μικρότερων πιστωτικών ιδρυμάτων (Millennium Bank, Proton Bank, Probank, Τράπεζα Αττικής, FBBank), οι οποίες με τον έναν ή τον άλλον τρόπο θα πρέπει να προσκολληθούν σε κάποιον από τους μεγαλύτερους υπό διαμόρφωση ομίλους. Βέβαια, βασική προϋπόθεση για να ολοκληρωθεί η διαδικασία συγκέντρωσης αποτελεί η εκταμίευση της επόμενης δόσης των 31,5 δισ. ευρώ, στην οποία περιλαμβάνονται 24 δισ. ευρώ που προορίζονται για την αναγκαία ανακεφαλαιοποίηση του συστήματος. Εξάλλου, δεν αποκλείεται, αν διαφανούν προοπτικές ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας, να εμφανιστούν νέοι επενδυτές στην αγορά
Τραπεζικοί κύκλοι υπογραμμίζουν ότι σε κάθε περίπτωση μέσα στο 2013 ο τραπεζικός κλάδος θα έχει αλλάξει μορφή. Συγκεκριμένα, εκτιμούν ότι μετά την ολοκλήρωση της αναδιάταξής του θα λειτουργούν λιγότερα αλλά αποτελεσματικότερα πιστωτικά ιδρύματα. «Εφόσον η κυβέρνηση καταφέρει να «κλειδώσει» την παραμονή της χώρας στο ευρώ, τα εξυγιασμένα σχήματα θα επιχειρήσουν την επιστροφή τους σε κερδοφορία, με στόχο να επιστρέψουν το συντομότερο δυνατόν στον έλεγχο του ιδιωτικού τομέα, με δεδομένο ότι το μεγαλύτερος μέρος των επικείμενων αυξήσεων κεφαλαίου θα καλυφθεί από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ), δηλαδή από το Δημόσιο» σημειώνει χαρακτηριστικά κορυφαίο τραπεζικό στέλεχος.
Ο ίδιος πάντως προσθέτει ότι σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα αναμένεται να παρουσιαστούν δυσλειτουργίες και αρνητικές συνέπειες στην εγχώρια οικονομία, καθώς τις συγχωνεύσεις θα συνοδεύσουν «λουκέτα» σε καταστήματα και απολύσεις εργαζομένων. Μετά τις πρώτες αναταράξεις που θα προκληθούν στην αγορά θα αρχίσουν να φαίνονται τα οφέλη της επιχειρούμενης συγκέντρωσης.

Τι προβλέπει η πρόταση
Η προαιρετική πρόταση για την απόκτηση όλων των κοινών ονοµαστικών μετοχών της Eurobank που υπέβαλε η Εθνική Τράπεζα (ΕΤΕ) προβλέπει ότι οι νυν μέτοχοι της Εθνικής και της Eurobank θα εκπροσωπούνται στο μετοχικό κεφάλαιο του νέου σχήματος κατά 75% και 25% αντίστοιχα.
Η σχέση ανταλλαγής διαμορφώνεται σε 58 νέες μετοχές ΕΤΕ για κάθε 100 μετοχές Eurobank. Ηδη μέτοχοι της Eurobank, που εκπροσωπούν συνολικά το 43,6% του μετοχικού κεφαλαίου, έχουν δεσμευτεί να προσφέρουν τις μετοχές τους.
Η επωνυμία του ενιαίου σχήματος θα είναι Οµιλος ΕΤΕ.
Οι κκ. Γεώργιος Ζανιάς και Αλέξανδρος Τουρκολιάς θα παραμείνουν ως πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος, αντιστοίχως.
Η πρόθεση για τις υπόλοιπες θέσεις του Διοικητικού Συμβουλίου είναι να κατανεμηθούν κατά τρόπο ανάλογο ανάμεσα στις δύο τράπεζες.

Συνώνυμο της δυναμικής ανάπτυξης
  • Το τέλος εποχής μιας τράπεζας που ταυτίστηκε με την εποχή της γρήγορης ανάπτυξης που ακολούθησε την είσοδο της χώρας στο ευρώ θα σημάνει η εξαγορά της Eurobank από την Εθνική Τράπεζα. Ηταν στις αρχές του 1990 όταν η οικογένεια Λάτση αποφασίζει να δραστηριοποιηθεί στο ελληνικό χρηματοπιστωτικό σύστημα ιδρύοντας τότε την Ευρωεπενδυτική Τράπεζα, που είχε ως στόχο την παροχή κυρίως υπηρεσιών επενδυτικής τραπεζικής και private banking. Ωστόσο, με την απελευθέρωση της αγοράς λιανικής τραπεζικής, επαναπροσδιόρισε τους στρατηγικούς στόχους της.
  • Εκτοτε η Eurobank υπό τη διοίκηση του κ. Νίκου Νανόπουλου ακολουθεί μια ανοδική πορεία μέσα από δυναμική οργανική ανάπτυξη αλλά κυρίως από εξαγορές και συγχωνεύσεις καταλαμβάνοντας ηγετική θέση όχι μόνο στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα αλλά και στην ευρύτερη περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, όπου απέκτησε συστημική παρουσία. Η πρώτη εξαγορά πραγματοποιήθηκε το 1996 με την απόκτηση της Interbank του κ. Δημήτρη Κοντομηνά. Ακολουθεί έναν χρόνο αργότερα η εξαγορά του δικτύου της Credit Lyonnais. Τότε η διοίκηση του ομίλου αποφασίζει τη μετονομασία της Ευρωεπενδυτικής σε EFG Eurobank.
  • Το 1999, μετά την εξαγορά της Τράπεζας Κρήτης και τη συγχώνευση δραστηριοτήτων με την Τράπεζα Αθηνών, ο όμιλος εισέρχεται στο Χρηματιστήριο. Λίγους μήνες αργότερα η Eurobank απογειώνεται με την εξαγορά της Τράπεζας Εργασίας. Ακολουθεί η χρυσή περίοδος του τραπεζικού κλάδου, με τη Eurobank να ενισχύει τα μεγέθη της στην εγχώρια αγορά και να αναπτύσσει το σχέδιό της για «κατάκτηση» των Βαλκανίων. Στο πλαίσιο αυτό το 2000 εισέρχεται στο μετοχικό κεφάλαιο της Banc Post Ρουμανίας, το 2002 στην Post Bank Βουλγαρίας, το 2003 στην Post Banka Σερβίας και το 2005 στην HC Istanbul Χρηματιστηριακή στην Τουρκία. Ακολουθεί το 2006 η είσοδος στην πολωνική αγορά, μέσω της Polbank EFG.
  • Το 2007 αποκτά το 70% της Tekfenbank Τουρκίας, το 99,3% της Universal Bank Ουκρανίας και το 100% της χρηματιστηριακής Prospera Securities στη Σερβία. Παράλληλα ξεκινά η οργανική ανάπτυξη στην Κύπρο. Εκτοτε το ξέσπασμα της κρίσης αναγκάζει τη διοίκηση της Eurobank να «παίξει άμυνα» ρευστοποιώντας συμμετοχές της σε τράπεζες.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk