Ο χάρτης της κρίσης

Οι συνέπειες της τρίχρονης πια οικονομικής κρίσης και ύφεσης διαχέονται…

Ο χάρτης της κρίσης | tovima.gr

Οι συνέπειες της τρίχρονης πια οικονομικής κρίσης και ύφεσης διαχέονται σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια και προσβάλλουν μαζικά στρώματα και ομάδες του πληθυσμού. Ωστόσο δεν υπάρχουν για την ώρα αξιόπιστες έρευνες ικανές να προσεγγίσουν με ακρίβεια τη διάχυσή της.

Εμπειρικώς πάντως μπορεί να διαμορφωθεί η γεωγραφία της κρίσης. Είναι προφανές ότι οι νέοι δέχονται την ισχυρότερη πίεση, όπως και οι απασχολούμενοι στον ιδιωτικό τομέα και ιδιαιτέρως όσοι ζουν και εργάζονται στα μεγάλα αστικά κέντρα. Είναι αυτοί που πρώτοι δέχθηκαν τις συνέπειες της ύφεσης, πλήρωσαν και πληρώνουν το τίμημα της ανεργίας.

Η υπεραύξηση της ανεργίας στο 23%, που σε απόλυτους αριθμούς ξεπέρασε το 1 εκατομμύριο, προέρχεται κυρίως από τις τάξεις των νέων και των απασχολουμένων στον ιδιωτικό τομέα. Οι περίπου 600.000 άνεργοι που προστέθηκαν τα τελευταία τρία χρόνια είναι κατά βάση νέοι και απολυθέντες από το πλήθος των πληττόμενων ιδιωτικών επιχειρήσεων της μικρής και μεσαίας παραγωγής, του εμπορίου και των υπηρεσιών πάσης φύσεως.

Οι περισσότεροι είναι θύματα των άπειρων λουκέτων στους εμπορικούς δρόμους των ελληνικών μεγαλουπόλεων και στις πολλές βιοτεχνικές ζώνες. Αυτός ο κύκλος του εργατικού δυναμικού έχει δεχθεί και τη μεγαλύτερη πίεση από την κρίση και οδηγείται στην πτωχοποίηση καθώς συνήθως δεν υπάρχουν εναλλακτικές πηγές εισοδήματος, ούτε περιουσία,π.χ. στην ύπαιθρο, ικανή να προσφέρει εισόδημα.

Μια σημαντική μερίδα επίσης των απασχολουμένων στον ιδιωτικό τομέα της οικονομίας μπορεί να μην έχασε τη δουλειά, αλλά υπέστη σοβαρές μειώσεις αποδοχών προς χάριν της διατήρησης των θέσεων απασχόλησης, αποδέχθηκε εργασιακές σχέσεις πολύ χειρότερες από τις επικρατούσες ή αμείβεται περιοδικά, με καθυστέρηση. Από εκεί και πέρα υπάρχουν διαβαθμίσεις.

Η ύφεση επίσης φαίνεται να έχει πλήξει σημαντικά τον ευρύ κύκλο των εμπορευόμενων και των ελευθέρων επαγγελματιών, δηλαδή τη βάση του κοινωνικού στρώματος που συγκροτούσε τη λεγόμενη μεσαία τάξη.Δικηγόροι, συμβολαιογράφοι, μηχανικοί, όλος ο κύκλος της οικοδομής, έμποροι ρούχων, ποτών, αυτοκινήτων και γενικώς πάσης φύσεως εμπορευόμενοι δέχθηκαν και δέχονται τις συνέπειες της μεγάλης και μακράς ύφεσης που περιορίζει δραστηριότητες συνδεδεμένες με την κατανάλωση των λεγόμενων διαρκών αγαθών και των υπηρεσιών πολυτελείας.Ισως για αυτόν τον κύκλο το σοκ να είναι μεγαλύτερο γιατί έχασε το στάτους της άνετης ζωής και του υπερκαταναλωτικού μοντέλου.

Οι δημόσιοι υπάλληλοι και εκείνοι του ευρύτερου δημόσιου τομέα υπέστησαν μεν μειώσεις αποδοχών, έχασαν εισοδήματα, αλλά διατηρούν τη θέση εργασίας, δεν αντιμετώπισαν έως τώρα την απειλή της απόλυσης, πλην ίσως εκείνων που αναμένεται να ενταχθούν στο καθεστώς της εφεδρείας. Η λεγόμενη κοινή ωφέλεια επίσης, όπου και τα ισχυρότερα συνδικάτα, δεν έχουν πληγεί όπως άλλοι.

Στη ΔΕΗ για παράδειγμα οι μειώσεις είναι περιορισμένες και στις Τράπεζες επίσης δεν υπάρχουν μέχρι τώρα σοβαρές εισοδηματικές απώλειες. Ο κύκλος των συνταξιούχων έχει δεχθεί βεβαίως μειώσεις,αλλά στα χαμηλότερα κλιμάκια οι απώλειες είναι για την ώρα ελεγχόμενες, αν και αναμένονται σημαντικές περικοπές προσεχώς.

Ακόμη οι αγρότες δεν έχουν καταγράψει σοβαρές εισοδηματικές απώλειες. Η αλήθεια είναι ότι είχαν δεχθεί πιέσεις τα προηγούμενα χρόνια και η κρίση τους βρήκε καλύτερα προετοιμασμένους σε φάση αναδιαρθρώσεων. Για να μην πούμε ότι η παρατηρούμενη,εξαιτίας της κρίσης,στροφή στον πρωτογενή τομέα, μάλλον ενισχύει το αγροτικό εισόδημα.

Η αγροτική παραγωγή έχει αυξηθεί σε πολλές περιοχές της χώρας και η αύξηση των εξαγωγών σε σημαντικό βαθμό προέρχεται από την αγροτική παραγωγή. Όσοι κινήθηκαν τούτο το καλοκαίρι στην ύπαιθρο χώρα ένιωσαν ότι εκεί η κρίση δεν εμφανίζεται με την ένταση και τα φαινόμενα πτωχοποίησης που συναντώνται στ’ αστικά κέντρα. Αυτή η διαφοροποίηση της υπαίθρου αποδίδεται και γεωγραφικά.

Τα ισχυρά γεωργικά παραγωγικά κέντρα της χώρας, όπως αυτά της Θεσσαλίας και της κεντρικής Μακεδονίας είναι εμφανώς σε καλύτερη θέση από τα αστικά της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.Ακόμη μπορεί να ξεχωρίσει κανείς τις παράκτιες τουριστικές ζώνες. Κι αυτές βιώνουν την κρίση με μικρότερη ένταση, παρά τις πολλές γκρίνιες των τουριστικών επιχειρηματιών.

Συμπερασματικά θα μπορούσε να πει κανείς ότι τα μεγαλύτερα κοινωνικά προβλήματα συναντώνται στα αστικά κέντρα και στους νέους.Κάτι που επιδρά και σχεδόν κατ’ απόλυτο τρόπο στην πολιτική. Δεν είναι τυχαίο ότι τα άλλοτε κυρίαρχα κόμματα ψάχνουν να βρουν νέους με το κιάλι.

Όπως επίσης και η ενίσχυση των αντισυστημικών κομμάτων, της ακροδεξιάς συμπεριλαμβανομένης, είναι αποτέλεσμα του φόβου, της επικρατούσης μεγάλης ανασφάλειας και προήλθε από τις φτωχότερες εργατικές γειτονιές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.

Και είναι βέβαιο πως αν παραταθεί η κρίση και δεν βρεθεί διέξοδος στο οικονομικό πρόβλημα οι συνέπειες για τα θεωρούμενα παλαιά κόμματα θα είναι μεγάλες. Κακά τα ψέματα η κρίση επιδρά καταλυτικά στην ελληνική κοινωνία και κατά πάσα βεβαιότητα θα αλλάξει δραματικά τον πολιτικό χάρτη της χώρας.

Εκτός και δοθούν απαντήσεις προσεχώς, η χώρα ξεπεράσει τον κύκλο της μεγάλης απειλής εξόδου από την ευρωζώνη,ανακτήσει την χαμένη αξιοπιστία της και δημιουργήσει περιβάλλον ευκαιριών και συνθήκες οικονομικής ανάκαμψης. Πράγμα που όμως για την ώρα δεν φαίνεται.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk