65ο Φεστιβάλ Καννών: Ο πόλεμος μέσα από την καθημερινότητα

«Το να κινηματογραφήσω εντυπωσιακά σκηνές πολέμου ουδόλως με ενδιαφέρει» λέει ο ρώσος σκηνοθέτης Σεργκέι Λόζνιτσα. «Αντιθέτως, βρίσκω μεγαλύτερο ενδιαφέρον στο να σκηνοθετήσω μια ιστορία που θα μιλά για τον πόλεμο χωρίς να αναφέρεται σε πολεμικές δραστηριότητες. Με ενδιαφέρουν οι συνθήκες κάτω από τις οποίες οι άνθρωποι καταλήγουν στην πρώτη γραμμή του πολέμου. Και αυτές οι συνθήκες μπορούν να βρεθούν μόνο στη ρουτίνα της καθημερινής ζωής».

«Το να κινηματογραφήσω εντυπωσιακά σκηνές πολέμου ουδόλως με ενδιαφέρει» λέει ο ρώσος σκηνοθέτης Σεργκέι Λόζνιτσα. «Αντιθέτως, βρίσκω μεγαλύτερο ενδιαφέρον στο να σκηνοθετήσω μια ιστορία που θα μιλά για τον πόλεμο χωρίς να αναφέρεται σε πολεμικές δραστηριότητες. Με ενδιαφέρουν οι συνθήκες κάτω από τις οποίες οι άνθρωποι καταλήγουν στην πρώτη γραμμή του πολέμου. Και αυτές οι συνθήκες μπορούν να βρεθούν μόνο στη ρουτίνα της καθημερινής ζωής».

Πράγματι, είναι ο χαρακτήρας των τριών κεντρικών ηρώων της ταινίας «Μέσα στην ομίχλη» του Λόζνιτσα (επίσημο διαγωνιστικό τμήμα) που εδώ μας ενδιαφέρει περισσότερο από κάθε τι.

Τρεις Ρώσοι στο δυτικό μέτωπο της Σοβιετικής Ενωσης, το 1942: ένας «άγιος» (Βλαντίμιρ Σβίρσκι) που δέχεται την απόφαση να εκτελεστεί ως συνεργάτης των Γερμανών παρότι στην πραγματικότητα είναι αθώος. Ενας άντρας ζωσμένος από αμφιβολίες για την αποτρόπαια πράξη που πρόκειται να κάνει (Βλαντ Αμπάσιν). Και ένας απατεώνας (Σεργκέι Κολέσοφ).

Αυτοί οι τρεις άντρες θα βρεθούν για μερικές μέρες στην ρωσική ύπαιθρο και ενώ δίπλα τους ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος μαίνεται, ο Λόζνιτσα μέσα από τις δικές τους ιστορίες θα πει πολύ περισσότερα για τον πόλεμο, χωρίς στην ουσία να τον δείξει.

Η σπουδαία αυτή ταινία, που είναι βγαλμένη από το μυθιστόρημα τού όχι και τόσο γνωστού στην Ελλάδα ρώσου συγγραφέα Βασίλι Μπίκοφ και αποκλείεται να λείπει από τα βραβεία που θα δοθούν την ερχόμενη Κυριακή (27 Μαΐου), σβήνει τη διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στον ηρωϊσμό και την προδοσία, ανάμεσα στην έχθρα και τη φιλία. Υποκλίνεται ταπεινά στο μυστήριο και την περιπλοκότητα της ανθρώπινης φύσης.

«Για ποιον λόγο να γυρίσεις σήμερα μια ταινία για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο;» αναρωτιέται ο Σεργκέι Λόζνιτσα και συνεχίζει: «Λόγω συγκεκριμένων συνθηκών, κατά τη διάρκεια του σοβιετικού καθεστώτος οι καλλιτέχνες είχαν πολύ περιορισμένες ευκαιρίες να αναλογιστούν τα γεγονότα που έλαβαν χώρα στα τραγικά εκείνα χρόνια του πολέμου. Το ίδιο θα έλεγα ότι συνέβη στη μετα-σοβιετική περίοδο. Και όμως τα τραγικά γεγονότα που συνέβησαν πρέπει να παρουσιάζονται, να μην ξεχνιούνται, πρέπει να μας ωθούν σε σκέψεις και να αναλύονται. Θεωρώ καθήκον μου να κοιτάζω πίσω και κατά συνέπεια, μπροστά».

Για τον Σεργκέι Λόζνιτσα, άλλωστε, πολλά από τα πράγματα που συμβαίνουν σήμερα αποτελούν ήδη κομμάτι της Ιστορίας αλλά χωρίς να το έχουμε συνειδητοποιήσει αφού δεν μπορούμε να αποστασιοποιηθούμε από το παρόν. «Μου φαίνεται ότι έχει έρθει η ώρα για να μιλήσουμε για την κατάρρευση του ανθρωπισμού» λέει ο Λόζνιτσα αν και σε καμία περίπτωση δεν πιστεύει ότι ο διδακτισμός ανήκει στην Τέχνη.

«Η Τέχνη δεν έχει το δικαίωμα να κάνει κήρυγμα, ουδείς μπορεί να διδάξει κανέναν, ουδείς έχει το δικαίωμα να το κάνει. Η Τέχνη δεν καλυτερεύει τους ανθρώπους ούτε τους κάνει αγνότερους. Δίνει απλώς τη δική της ερμηνεία».

* Η ταινία «Μέσα στην ομίχλη» του Σεργκέι Λόζνιτσα είναι αγορασμένη από την ελληνική διανομή και θα προβληθεί στις αίθουσες στην ερχόμενη κινηματογραφική σεζόν.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Δείτε επίσης
Πολιτισμός
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk