FoodChain

Το όνομά του είναι Μπουν Kάουφμαν. Πρόκειται για πανεπιστημιακό που ασχολείται με οικολογικά θέματα στο Oregon State University. Εστίασε την προσοχή του στα γαριδοτροφεία της Νοτιοανατολικής Ασίας και μπορεί να καταστήσει ενοχικό και αυτόν που θα διανοηθεί να τσιμπήσει μια μικρή γαρίδα αφημένη δίπλα στο ποτηράκι με το ούζο του.

Το όνομά του είναι Μπουν Kάουφμαν. Πρόκειται για πανεπιστημιακό που ασχολείται με οικολογικά θέματα στο Oregon State University. Εστίασε την προσοχή του στα γαριδοτροφεία της Νοτιοανατολικής Ασίας και μπορεί να καταστήσει ενοχικό και αυτόν που θα διανοηθεί να τσιμπήσει μια μικρή γαρίδα αφημένη δίπλα στο ποτηράκι με το ούζο του.
Είναι μικρές, πλούσιες αλλά και σε κάποια πράγματα πολύ φτωχές. Οι μικρές λοιπόν γαρίδες που θεωρούνται από πολλούς απλά ένας μεζές έχει αποδειχθεί ότι περιέχουν πολύ σελήνιο (συμμετέχει στη δομή ενός πολύ σημαντικού για τον οργανισμό ενζύμου), πολλή βιταμίνη Β12, ενώ είναι φτωχές σε λιπαρές ουσίες. Πολύ φτωχές μάλιστα. Αλλά περιέχουν αρκετή χοληστερόλη, κάπου 2 γραμμάρια σε 12 μέτριες στο μέγεθος γαρίδες. Αυτά τα δύο δεδομένα κάποια στιγμή κίνησαν την περιέργεια των ερευνητών. Βρήκαν εθελοντές, τους χώρισαν σε δύο ομάδες και έφτιαξαν δύο διαιτολόγια. Στο ένα βασικό ρόλο έπαιζαν τα αβγά και στο άλλο οι γαρίδες. Στη μία περίπτωση έτρωγαν κάθε ημέρα δύο μεγάλα αβγά και στην άλλη τριακόσια γραμμάρια γαρίδες. Στο τέλος του πειράματος βρέθηκε ότι με τη δίαιτα της γαρίδας είχε αυξηθεί το επίπεδο της LDL χοληστερόλης (της αποκαλούμενης και «κακής») κατά 7%, ενώ της HDL κατά 12%. Αντίθετα, με τα αβγά είχαμε αύξηση της LDL κατά 10% και της HDL κατά 7%. Οι γαριδοφάγοι επιπλέον είχαν κερδίσει μια ελάττωση κατά 13% των τριγλυκεριδίων τους. Και βέβαια είχαν πάρει και βιταμίνη Β12, μια ουσία απαραίτητη για τη διατήρηση σε χαμηλά επίπεδα της ομοκυστεΐνης στον οργανισμό, ενός αμινοξέος που προκύπτει κυρίως από την κατανάλωση κρέατος και είναι υπεύθυνο για το φράξιμο των αρτηριών. Προσθέτοντας και το ότι οι γαρίδες περιέχουν και ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, καταλαβαίνουμε ότι αυτός ο μεζές δεν είναι και τόσο ευκαταφρόνητος και από διαιτολογική άποψη.
Το χαρακτηριστικό κόκκινο-πορτοκαλί χρώμα τους όταν έχουν μαγειρευτεί το οφείλουν σε μιαν άλλη ωφέλιμη για τον άνθρωπο ουσία, την ασταξανθίνη. Που όμως έχει την έδρα της στο κέλυφος του αστακού, της καραβίδας και της γαρίδας (γι’ αυτό και οι συνταγές που μας λένε να χρησιμοποιήσουμε και το κέλυφός τους, όπως σε ένα πιάτο με ρύζι και γαρίδες, έχουν ενδιαφέρον και από αυτή την άποψη). Εκεί όταν τα πλάσματα είναι ελεύθερα και κολυμπούν η ασταξανθίνη έχει κάνει… δεσμό με μια πρωτεΐνη και το όλο συγκρότημα τα κάνει να έχουν εκείνο το χαρακτηριστικό μπλε-καφέ περίπου χρώμα. Οταν βρεθούν μέσα στο καυτό νερό χωρίζεται η ασταξανθίνη από την πρωτεΐνη σπάζοντας τον δεσμό τους και βγαίνει στην επιφάνεια η ασταξανθίνη με το χαρακτηριστικό χρώμα της. Πρόκειται για μια εξαιρετικά ισχυρή αντιοξειδωτική ουσία που προέρχεται από τη διατροφή των γαρίδων και των παρόμοιων οργανισμών με θαλάσσια φύκη. Με την επιπλέον δυνατότητα να υπερβαίνει και τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό προσκομίζοντας στον εγκέφαλο μια ουσία που μπορεί να σκοτώσει πολλά ανεπιθύμητα μικρόβια εκεί.
Και γι’ αυτή τη λιχουδιά με τις τόσες καλές ιδιότητες έρχεται ο κ. Μπουν Kάουφμαν να μας πει ότι εκεί που εκτρέφεται δημιουργείται μια μικρή οικολογική καταστροφή. Συνήθως εκεί στη Νοτιοανατολική Ασία, όπου έχουμε τη μισή από την παγκόσμια παραγωγή, κατέστρεφαν εντελώς τα υδρόβια δάση με δέντρα και φυτά που έβγαιναν κατευθείαν μέσα από το νερό, τα γνωστά ως mangroves, για να δημιουργήσουν γαριδοτροφεία. Μόνο που ύστερα από πέντε χρόνια πρέπει να εγκαταλείψουν το μέρος διότι ο βυθός έχει γεμίσει από μια ανεπιθύμητη λάσπη και είναι φουλ στα θειικά άλατα. Ετσι προχωρεί η ερημοποίηση των ακτών. Ο κ. Kάουφμαν υπολόγισε και το διοξείδιο του άνθρακα που ελευθερώνεται από την καταστροφή ενός παράλιου δάσους 1 εκταρίου (=10.000 τετραγωνικά μέτρα): είναι 1.472 τόνοι. Στα πέντε χρόνια παράγονται κάπου 1.659 κιλά γαρίδες και έτσι σε ένα φαινομενικά αθώο κοκτέιλ με δύο-τρεις γαρίδες έχουμε περίπου 198 κιλά διοξειδίου του άνθρακα, σαν να κάψαμε δηλαδή 90 λίτρα βενζίνη. Και το χειρότερο; Αυτό το αποτύπωμα είναι δέκα φορές χειρότερο από μια αντίστοιχη ποσότητα κρέατος που έχει παραχθεί ξεριζώνοντας δέντρα στον Αμαζόνιο για να φυτρώσει χορτάρι και να βοσκήσουν τα ζώα που δίνουν τις μπριζόλες μας. Ουδέν καλόν αμιγές κακού!

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Science
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk