Σε κρίσιμη καμπή βρίσκεται η παγκόσμια οικονομία

Αντιστρόφως ανάλογες με τις μετεωρολογικές είναι οι οικονομικές εξελίξεις στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο. Ενώ (στο βόρειο ημισφαίριο) μπαίνει το καλοκαίρι, τα σύννεφα σκιάζουν τις ευρωπαϊκές οικονομίες, τις ασιατικές, ακόμη και την αμερικανική. Διότι η αναπτυξιακή ορμή που έχει ανακτήσει η αμερικανική οικονομία κρίνεται από τους ειδικούς ως άκρως επισφαλής λόγω της διαρκούς απροθυμίας των αμερικανικών επιχειρήσεων να δημιουργήσουν νέες θέσεις εργασίας.

Αντιστρόφως ανάλογες με τις μετεωρολογικές είναι οι οικονομικές εξελίξεις στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο. Ενώ (στο βόρειο ημισφαίριο) μπαίνει το καλοκαίρι, τα σύννεφα σκιάζουν τις ευρωπαϊκές οικονομίες, τις ασιατικές, ακόμη και την αμερικανική. Διότι η αναπτυξιακή ορμή που έχει ανακτήσει η αμερικανική οικονομία κρίνεται από τους ειδικούς ως άκρως επισφαλής λόγω της διαρκούς απροθυμίας των αμερικανικών επιχειρήσεων να δημιουργήσουν νέες θέσεις εργασίας.

Η αβεβαιότητα για το μέλλον της ευρωζώνης και του ευρώ έχει ενταθεί εξαιτίας του ελληνικού κενού εξουσίας και πληθαίνουν οι φωνές, οι αναλύσεις και οι «δημοσκοπήσεις» (κυρίως των αγγλοσαξονικών άρα ευρωσκεπτικιστικών ΜΜΕ όπως είναι το Bloomberg) που προβλέπουν έξοδο της Ελλάδας από την ευρωζώνη με ό,τι άλλο ερεβώδες αυτή συνεπάγεται για το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα.

Το χειρότερο, βεβαίως, στην ευρωπαϊκή υπόθεση είναι ότι συν τω χρόνω εμφανίζονται όλο και περισσότερα τα φαινόμενα εκφυλισμού της ευρωπαϊκής συνείδησης ακόμη και σε χώρες του σκληρού ευρωπαϊκού πυρήνα, όπως είναι η Ιταλία.

Σε πείσμα της πλημμυρίδας των κινδυνολογικών δημοσιευμάτων, πάντως, την Πέμπτη και το ευρώ ενισχύεται και οι ευρωπαϊκές μετοχές, ακόμη και οι αγορές ομολόγων των υπερχρεωμένων κρατών του ευρωπαϊκού Νότου ανακάμπτουν. Το ευρώ ενισχύεται και πάλι στις παρυφές των 1,30 δολαρίων, ενώ τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια ανακάμπτουν πλην του γαλλικού, όπου ο CAC-30 υποχωρούσε οριακά το πρωί.

Στάσιμες οι κινεζικές εισαγωγές

Τα ανησυχητικά νέα έρχονται σήμερα από την Κίνα. Διότι στην Κίνα κατεγράφη επιβράδυνση του ρυθμού αύξησης και των εξαγωγών και των εισαγωγών τον μήνα Απρίλιο. Συγκεκριμένα, οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 4,9% συγκριτικά με τον αντίστοιχο μήνα του 2011, ενώ τον Μάρτιο ο ετήσιος ρυθμός αύξησής τους ήταν 8,9%.

Το πιο ανησυχητικό, όμως, είναι ότι ο ρυθμός αύξησης των εισαγωγών στην Κίνα περιορίστηκε τον μήνα που πέρασε στο οριακό 0,3% από 5,3% που ήταν τον Μάρτιο. Πράγμα που υποδηλώνει ότι οι Ευρωπαίοι και Αμερικανοί παραγωγοί που δυσκολεύονται να προωθήσουν τα προϊόντα τους στην Ευρώπη λόγω ύφεσης και στις ΗΠΑ λόγω αναιμικής ζήτησης, αρχίζουν πλέον να αντιμετωπίζουν δυσκολίες και στην κινεζική αγορά.

Είναι χαρακτηριστική η δήλωση που έκανε στο BBC ο Αλιστερ Θόρντον της IHS Global Insight στο Πεκίνο: «Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά. Το συμπέρασμα είναι ότι η κινεζική αγορά επηρεάζεται πλέον πολύ από τις διεθνείς αναταράξεις. Είναι σαφές ότι η κατάσταση στην Ευρώπη εξαρτάται σημαντικά από τις δυνατότητες της Κίνας να απορροφήσει τα προϊόντα της. Εξαρτάται όμως περισσότερο από όσο πιστεύαμε και η Κίνα από τις εξαγωγές της στην Ευρώπη».

Αν αρχίσει και η Κίνα να ανατροφοδοτεί τον φαύλο κύκλο της οικονομικής δυσπραγίας της Δύσης, οι οιωνοί για την παγκόσμια οικονομία μόνο ευνοϊκοί δεν είναι.

Ευρωσκεπτικισμός στην Ευρώπη

Ειδικότερα σε ό,τι αφορά την Ευρώπη, θα έλεγε κανείς πάντως ότι βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Πολλά ξένα ΜΜΕ διαπιστώνουν ότι οι ευρωπαϊκοί λαοί έχουν κουραστεί με την ατελέσφορη, όπως κατά κανόνα αποδεικνύεται, πολιτική υπέρβασης της κρίσης χρέους, στην οποία επιμένουν η Γερμανία και ένας μικρός και διαρκώς συρρικνούμενος εσχάτως αριθμός βορειοευρωπαϊκών κρατών.

Αφορμή για τα δημοσιεύματα αυτά είναι βεβαίως οι πρόσφατες εκλογές όχι μόνο στη Γαλλία και στην Ελλάδα, αλλά και στην Ιταλία (όπου στις δημοτικές εκλογές καταψηφίστηκαν οι «συστημικοί» συνδυασμοί και υποψήφιοι) και στη Γερμανία (όπου η Χριστιανοδημοκρατική Ενωση της Μέρκελ έλαβε στις τοπικές εκλογές του κρατιδίου Σλέσβιγκ-Χολστάιν το χαμηλότερο ποσοστό από το 1950, ενώ οι κυβερνητικοί εταίροι της καγκελαρίου Ελεύθεροι Δημοκράτες έχασαν κατά το ήμισυ την εκπροσώπησή τους).

Είναι αλήθεια ότι οι αρχές της δημοσιονομικής ευταξίας και της λιτότητας ως στρατηγικές εξόδου από την κρίση, αποδεικνύονται εκτός από οικονομικά αναποτελεσματικές αλλά και πολιτικά διαλυτικές και αποσταθεροποιητικές.

Παράδειγμα η άνοδος της άκρας δεξιάς στη Γαλλία και στην Ελλάδα και βεβαίως η θεαματική αύξηση του ευρωσκεπτικισμού στους κόλπους της ευρωζώνης.

Είναι χαρακτηριστική η δήλωση που έκανε την Τετάρτη το βράδυ ο θριαμβευτής των ιταλικών δημοτικών εκλογών Μπέπε Γκρίλο ότι «το ευρώ δεν είναι ταμπού» και ότι «πρέπει να αντιμετωπίσουμε το ενδεχόμενο να εγκαταλείψουμε την ευρωζώνη».

Ο Γκρίλο είναι ένας 63χρονος κωμικός της ιταλικής τηλεόρασης που αντιπολιτεύεται το Μάριο Μόντι και στράφηκε στην πολιτική εκμεταλλευόμενος, όπως και άλλοι συνάδελφοί του σε άλλες χώρες συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, την αναγνωρισιμότητά τους σε συνδυασμό με την αύξηση των παγίως απολιτικών ή συγκυριακώς οργισμένων ψηφοφόρων.

Θα αντιδράσουν οι Γερμανοί;

Μια ηλιαχτίδα φωτός στο απολύτως φθινοπωρινό οικονομικό τοπίο της ευρωζώνης αποτελεί η διαπίστωση ότι τις ανησυχητικές μεταστροφές της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης, που οφείλονται βεβαίως στην αντίδραση προς τις γερμανόπνευστες πολιτικές λιτότητας, αρχίζουν να γίνονται αντιληπτές στη Γερμανία. Και στη Φρανκφούρτη συγκεκριμένα, όπου, ως γνωστόν, χτυπά η καρδιά του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού συστήματος – εκεί εδρεύει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και η Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας (Bundesbank).

Αντιδρώντας για την υπεράσπιση των συμφερόντων της Γερμανίας πρωτίστως, φαίνεται πως η Bundesbank και η κυβέρνηση του Βερολίνου μελετούν μια χαλάρωση της αντιπληθωριστικής πολιτικής που εφαρμόζουν. Σύμφωνα με ανταπόκριση των Financial Times από τη Φρανκφούρτη, η Bundesbank «θα μπορούσε να ανεχθεί μια αύξηση του πληθωρισμού στη Γερμανία ως μέρος μιας πολιτικής οικονομικής εξισορρόπησης της ευρωζώνης, που θα τόνωνε την ανταγωνιστικότητα των χωρών που πλήττονται περισσότερο από την κρίση χρέους».

Αυτό σημαίνει ότι η Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας ίσως αυξήσει τη ρευστότητα στη γερμανική αγορά, προκειμένου να αυξηθεί η αγοραστική δύναμη των Γερμανών καταναλωτών και να αυξηθούν οι εισαγωγές από τους εταίρους στην ευρωζώνη.

Εξάλλου, ο ίδιος ο υπουργός Οικονομικών της χώρας, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, είχε εκφραστεί το περασμένο Σαββατοκύριακο ευνοϊκά απέναντι στο αίτημα των γερμανικών συνδικάτων για μισθολογικές αυξήσεις, που θα τόνωναν την εσωτερική ζήτηση.

Ο πληθωρισμός στη Γερμανία βρίσκεται σήμερα στο 2,2%, πάνω από το ανώτατο ανεκτό όριο 2% που θέτουν τα γεράκια της Ευρωτράπεζας, αλλά χαμηλότερος από το 2,6% που είναι ο μέσος όρος στην ευρωζώνη.

Σε κάθε περίπτωση, ενόψει της ορκωμοσίας του νέου γάλλου προέδρου Φρανσουά Ολάντ στις 15 Μαΐου και της συνόδου κορυφής του G8 τις αμέσως επόμενες ημέρες, οι ηγέτες της Ευρώπης και των άλλων περιοχών του πλανήτη υποχρεούνται να αποκρυσταλλώσουν τις διαπιστώσεις τους, να βγάλουν τα συμπεράσματά τους και να κωδικοποιήσουν κάποιες ιδέες και πολιτικές για το μέλλον.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Δείτε επίσης
Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk