• Αναζήτηση
  • Εκλογές στο άσυλο

    Μια βροχερή Κυριακή των εκλογών ένας άνδρας διασχίζει βιαστικά τις πυκνοκατοικημένες φτωχικές συνοικίες του Τορίνο. Εχει αφήσει πίσω του τα όρια του κόσμου του και κατευθύνεται προς το θρησκευτικό ίδρυμα «Κοτολένγκο», μια οχυρωμένη πόλη μέσα στην πόλη, με άσυλα, νοσοκομεία, σχολεία, μοναστήρια. Το τεράστιο ίδρυμα, ένα μνημείο χριστιανικής φιλανθρωπίας, λειτουργεί στις εκλογές σαν μεγάλο απόθεμα ψήφων για τους χριστιανοδημοκράτες.

    Μια βροχερή Κυριακή των εκλογών ένας άνδρας διασχίζει βιαστικά τις πυκνοκατοικημένες φτωχικές συνοικίες του Τορίνο. Εχει αφήσει πίσω του τα όρια του κόσμου του και κατευθύνεται προς το θρησκευτικό ίδρυμα «Κοτολένγκο», μια οχυρωμένη πόλη μέσα στην πόλη, με άσυλα, νοσοκομεία, σχολεία, μοναστήρια. Το τεράστιο ίδρυμα, ένα μνημείο χριστιανικής φιλανθρωπίας, λειτουργεί στις εκλογές σαν μεγάλο απόθεμα ψήφων για τους χριστιανοδημοκράτες. Ο Αμερίγκο Ορμέα, πρώην αστός και νυν κομμουνιστής, έχει σταλεί εκεί ως εκλογικός αντιπρόσωπος της αντιπολίτευσης να επαγρυπνήσει για καταχρήσεις και νοθεία.
    Βρισκόμαστε στο 1953. Η Ιταλία είναι μια δημοκρατική χώρα και η καθολική ψηφοφορία έχει καθιερωθεί. Το προσωπικό και οι τρόφιμοι του «Κοτολένγκο», μοναχές, νοσοκόμοι και παπάδες, ηλικιωμένοι, άρρωστοι, σακάτηδες, καθυστερημένοι, δύσμορφοι, άνθρωποι που έχουν εναποθέσει την ύπαρξή τους στον Θεό και λίγο ενδιαφέρονται για τις εκλογές και άλλοι στερημένοι από την ικανότητα της αντίληψης προσέρχονται στις κάλπες για να εκτελέσουν το καθήκον τους καταπώς τους έχουν ορμηνέψει.
    Ο Αμερίγκο είναι γραμμένος στο κόμμα, αλλά δεν δραστηριοποιείται πολύ. Δίνει τον αγώνα του για οτιδήποτε θεωρεί χρήσιμο, αλλά προτιμά την ήσυχη ζωή. Να παραμείνει σωστός άνθρωπος, αυτό τον ενδιαφέρει. Πιστεύει στη δημοκρατία, στην ισότητα, στην ελευθερία, στη δικαιοσύνη και στην πρόοδο. Μέσα όμως σε αυτό το θλιβερό ίδρυμα ταλαντεύεται. Αισθάνεται αποξενωμένος από τους δυστυχείς που συρρέουν στο εκλογικό τμήμα. Η σοσιαλίστρια συνάδελφός του διαμαρτύρεται για έλλειψη σεβασμού στη νομιμότητα, για άκυρες ψήφους, για εκμετάλλευση των ανήμπορων. Ο Αμερίγκο παρατηρεί. Η κατάσταση είναι παράλογη και εκείνος απαισιόδοξος και σκεπτικιστής. «Αυτή είναι μόνο μια γωνιά του απέραντου κόσμου», σκέφτεται, «τα πράγματα αποφασίζονται αλλού, σε ένα πιο ευρύ πεδίο».
    Μισόν αιώνα αργότερα η κοινωνία της παγκοσμιοποίησης ελάχιστα διαφέρει από αυτήν που περιγράφει στην επίκαιρη νουβέλα του ο Ιταλο Καλβίνο. Μολονότι έχουν αλλάξει τα πάντα, όλα μένουν απαράλλαχτα: επιτήδειοι ψηφοθήρες, ψηφοφόροι χωρίς συνειδητοποίηση αυτού που κάνουν, βουλευτές που επισκέπτονται βιαστικά τα εκλογικά τμήματα χωρίς να τους αγγίζει ο κόσμος των εκλογέων τους, η δημοκρατία με τα τρωτά σημεία της, συμφέροντα και συνωμοσίες, διεθνή κέντρα λήψης αποφάσεων, κόμματα γραφειοκρατικά, πολίτες αποθαρρημένοι και εν συγχύσει.

    Ο μόνος αληθινός κόσμος
    Ο σπουδαίος ιταλός πεζογράφος του φανταστικού μεταπλάθει προσωπικές εμπειρίες του σε ένα ρεαλιστικό αφήγημα στο οποίο σημασία δεν έχουν τα γεγονότα αλλά ο στοχασμός. Μέσα στις οικείες εκτενείς παρενθέσεις του Καλβίνο εγκιβωτίζονται οι σκέψεις και ο διχασμός του ήρωά του, στο στήθος του οποίου συγκατοικούν ο αδιάλλακτος επαναστάτης με τον ολύμπιο φιλελεύθερο. Ο Αμερίγκο βιώνει μια ιδεολογική κρίση: θέλει να συγκρουστεί, να πολεμήσει και συγχρόνως να βρει την απόλυτη εσωτερική ηρεμία. Καταλαβαίνει όμως ότι πολύ απέχει από το «να ζήσει με σωστό τρόπο αυτό που προσπαθεί να ζήσει».
    Στο μεσημεριανό διάλειμμα για φαγητό γυρίζει στον κόσμο του, στα βιβλία του, τηλεφωνεί στη φιλενάδα του. Οταν επιστρέφει στο ίδρυμα, έχει ήδη συντελεστεί μέσα του μια ρωγμή από την οποία εισβάλλει η ζωή του «Κοτολένγκο» σε όλη της την αθλιότητα και την ομορφιά. Πίσω από τους θεσμούς αρχίζει να βλέπει τη «μυστική φωτιά» που κινεί τη ζωή, την αγάπη που ορίζει τα όρια του ανθρώπου και συγκινείται. Τίποτε πλέον δεν του είναι ξένο. Από τη στιγμή αυτή σχίζει το αραχνοΰφαντο πλέγμα των αντιθέσεων που τον κρατούσαν δέσμιο σε ένα είδος παραίτησης, κατανοεί «τι πρέπει να απαιτεί κανείς από την κοινωνία και τι δεν πρέπει να απαιτεί», αναλαμβάνει ευθύνες για τη ζωή των άλλων και τη δική του και αντιμετωπίζει τον ρόλο που του εμπιστεύτηκαν πιο σοβαρά, δίνοντας τέρμα σε εξωφρενικές περιστάσεις ψηφοφορίας στο ίδρυμα.
    Μήπως το «Κοτολένγκο» είναι ο μόνος αληθινός κόσμος; Μήπως ο κόσμος μας είναι ένα «Κοτολένγκο»; αναρωτιέται ο ήρωας: ιδού το κλειδί αυτής της αλληγορικής αφήγησης. Το περίκλειστο ίδρυμα είναι, όπως ο κόσμος μας, μια κρυφή πολιτεία που μέσα στην ατέλειά της έχει τις τέλειες ώρες της. Ο συγγραφέας, περίπου μία δεκαετία προτού κυκλοφορήσουν οι Αόρατες πόλεις (1972), μας δίνει μια πρόγευση της Βερενίκης, της κρυφής πόλης της αδικίας μέσα στην οποία ανθεί ο σπόρος της δικαιοσύνης.
    Πάνω σε αυτή την παραδοχή δομεί την κατασκευή του πολιτικού όντος μέσα από εσωτερικές διαδρομές που οδηγούν από την παρατήρηση στη συμμετοχή, από την αόριστη στράτευση στο γενικό καλό στην ουσία της ατομικής ταυτότητας και, συνεπακόλουθα, στην υπεύθυνη δράση. «Είναι όμως αναγκαίο να φθάσει σε αυτό το συμπέρασμα μόνος του κανείς, αλλιώς είναι ανώφελο», διδάσκει η αλληγορία μας.
    Ο κομμουνισμός, η υποψηφιότητα και τα βιώματα
    Γιος άθεων επιστημόνων και ελεύθερων διανοητών, ο Ιταλο Καλβίνο διδάχθηκε από νωρίς στην οικογένειά του να ανέχεται τις απόψεις των άλλων και να αναζητεί τον σωστό τρόπο για να διατηρεί τις δικές του. Το 1944 γίνεται μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος και πολεμά τους ναζιστές και τους φασίστες στις Αλπεις. Από το 1948 δημοσιογραφεί στην κομμουνιστική εφημερίδα «L’ Unità». Το φθινόπωρο του 1951 ταξιδεύει στη Σοβιετική Ενωση και αφηγείται από τις στήλες της εφημερίδας τις θετικές εντυπώσεις του. Λίγα χρόνια αργότερα οι διαθέσεις του μεταστρέφονται: αιτία τα γεγονότα στην Πολωνία και στην Ουγγαρία. Διαμαρτύρεται για τη στάση του Ιταλικού Κομμουνιστικού Κόμματος (ΙΚΚ) και ζητεί να δηλώσει το κόμμα την αλληλεγγύη του στους δοκιμαζόμενους Πολωνούς και Ούγγρους. Το 1957 εκφράζει τη διαφωνία του με την κομματική γραμμή και με επιστολή του στη «L’ Unità» παραιτείται από το κόμμα, χωρίς όμως να απομακρυνθεί ποτέ. Η Μέρα ενός εκλογικού αντιπροσώπου, γραμμένη τη δεκαετία 1953-1963, βασίζεται σε συμβάντα που κατέγραψε ο συγγραφέας ως αυτόπτης μάρτυρας τον Ιούνιο του 1953, όταν επισκέφθηκε για λίγο το «Κοτολένγκο» ως υποψήφιος βουλευτής του ΙΚΚ, και το 1961, όταν ξαναβρέθηκε εκεί ως εκλογικός αντιπρόσωπος.

    ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

    Βιβλία
    One Channel
    Ο νέος ενημερωτικός τηλεοπτικός σταθμός της Ελλάδας
    Σίβυλλα
    • Έντυπη έκδοση Γύρω από 10 τραπέζια… Το γλυπτό της Yinka Snonibare παριστάνει ένα μικρό κορίτσι το οποίο έχει φτερά στους ώμους. Ενα έργο τέχνης με... ΣΙΒΥΛΛΑ
    Helios Kiosk