Κοινωνικό κράτος – νέα συμφωνία με την κοινωνία

Όλοι αναρωτιόμαστε ποια θα είναι η διέξοδος μετά την λαίλαπα αυτή των περικοπών, των μειώσεων , της αριθμολαγνείας, της απαξίας κυρίαρχων εννοιών και ρυθμίσεων που κατακτήθηκαν με κόπο και αγώνες τον προηγούμενο αιώνα.Την οικονομολατρική αυτή περίοδο το μόνο που ακούμε είναι αριθμοί, οικονομικές αναλύσεις που είναι δύσκολο για τον καθένα μας να τις αντιληφθεί και ακόμη πιο δύσκολο να τις επιβεβαιώσει ει μη μόνο από την καταστροφικότητα των αποτελεσμάτων.

Κοινωνικό κράτος – νέα συμφωνία με την κοινωνία | tovima.gr

Όλοι αναρωτιόμαστε ποια θα είναι η διέξοδος μετά την λαίλαπα αυτή των περικοπών, των μειώσεων , της αριθμολαγνείας, της απαξίας κυρίαρχων εννοιών και ρυθμίσεων που κατακτήθηκαν με κόπο και αγώνες τον προηγούμενο αιώνα.

Την οικονομολατρική αυτή περίοδο το μόνο που ακούμε είναι αριθμοί, οικονομικές αναλύσεις που είναι δύσκολο για τον καθένα μας να τις αντιληφθεί και ακόμη πιο δύσκολο να τις επιβεβαιώσει ει μη μόνο από την καταστροφικότητα των αποτελεσμάτων. Ακούμε έωλες οικονομικές προβλέψεις και βλέπουμε αυτάρεσκες τηλεοπτικές παρουσίες που υποκύπτουν στην τηλεοπτική λάμψη θεωρώντας ότι καλούνται να κάνουν μία σημαντική τοποθέτηση ή πρόβλεψη και όσο πιο έντονο είναι αυτό που εκφράζουν τόσο πιο σημαντικοί θα είναι και οι ίδιοι. Η οικονομαντεία ως εφαρμοσμένη επιστήμη στην υπηρεσία της διασποράς πανικού στον κόσμο.

Και όλοι αναρωτιόμαστε πότε θα σταματήσει αυτή η λαίλαπα, πότε θα σταματήσουμε να κατηφορίζουμε ιλιγγιωδώς, πότε θα ακούσουμε κάτι συγκροτημένο και απλά αξιόπιστο. Αναρωτιόμαστε τι θα υπάρξει μετά από την απαξίωση, ποιο θα είναι το νέο κυρίαρχο μοντέλο τουλάχιστον στην Ελλάδα.

Το άρθρο αυτό δεν θα αναλωθεί σε μακροσκελείς αναλύσεις, κουραστικές και τελικά όχι αξιοποιήσιμες. Θα προσπαθήσει να στηριχθεί απλά σε κάποιες σκέψεις που υπάρχουν στο μυαλό όλων μας.

Το κοινωνικό κράτος δαιμονοποιήθηκε για όλα τα δεινά που υφιστάμεθα σήμερα. Είναι όμως αλήθεια αυτό; Φταίει το κοινωνικό κράτος αν οι κρατούντες το αξιοποίησαν υπέρ του προσωπικού και του κομματικού συμφέροντος; Φταίει το κοινωνικό κράτος εάν ελλείψει ελεγκτικών μηχανισμών υπάρχει εκτεταμένη φοροδιαφυγή στην χώρα μας; Εάν ελλείψει ελεγκτικών μηχανισμών και αδράνειας των δημόσιων υπηρεσιών δεκάδες χιλιάδες λαθρόβιοι απομυζούσαν τα ασφαλιστικά ταμεία με ψεύτικες συντάξεις; Για τις καταχρήσεις και τη σπατάλη του δημόσιου χρήματος; Για τις εκατοντάδες χιλιάδες προσλήψεις στο δημόσιο χωρίς να είναι αναγκαίες; Για την αναξιοκρατία στους δημόσιους οργανισμούς και υπηρεσίες; Για την απαξία της παιδείας και την υπολειτουργία του εκπαιδευτικού συστήματος; Για τη δωροληψία και την απιστία δημόσιων υπαλλήλων και λειτουργών; Για την τελική υποβάθμιση της χώρας μας και τη αναξιοπιστία της στο διεθνές περιβάλλον;

Τα αποκαλυπτικά αυτά ερωτήματα εύκολα μπορούν να απαντηθούν από τον καθένα μας.
Και βέβαια αμέσως προκύπτει η απορία. Πως θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε την κατάσταση εάν δεν περιορίσουμε όλα αυτά τα προβλήματα με γενικευμένο αρχικά τρόπο, ο οποίος όμως αναγκαστικά βλάπτει το κοινωνικό κράτος;

Οι περισσότεροι θα συμφωνήσουμε ότι ένα κράτος που έχει αδρανοποιήσει τους μηχανισμούς ελέγχου και τις αναγκαίες υποστηρικτικές γραφειοκρατίες είναι εξαιρετικά δύσκολο κάτω από αυτές τις συνθήκες να λειτουργήσει με τη δικαιοσύνη και ακρίβεια που χρειάζεται ώστε να μην θιγούν αυτοί που δεν έφταιγαν σε τίποτε.

Η κοινωνία όμως έχει αποδείξει την ωριμότητα της να αποδεχθεί μία πρόσκαιρη άδικη γενίκευση προκειμένου να υπάρξει μία καλύτερη λειτουργία και διαχείριση μετά. Όταν θα έχουν μαζευτεί οι σπατάλες, θα έχουν διορθωθεί τα προβλήματα και οι αρρυθμίες. Ελπίζει και φοβάται ταυτόχρονα. Φοβάται ότι όλη αυτή η άδικη διαχείριση που συμβαίνει τώρα θα παράγει μόνιμα άδικα αποτελέσματα για τις λιγότερο ισχυρές ομάδες ανθρώπων και ότι τελικά οι ανισότητες θα διογκωθούν, το κοινωνικό κράτος και οι μέριμνές του θα αποδυναμωθούν σε ένα απρόβλεπτο και δυσοίωνο μέλλον.

Τελικά προς τι όλοι αυτοί οι κόποι και τα οδυνηρά μέτρα; Ποιο θα είναι το νέο κυρίαρχο μοντέλο διακυβέρνησης στην πολύπαθη χώρα μας; Κάτι απ΄ τα παλιά, κάτι που θα μας επιβληθεί από τους ευρωπαίους εταίρους μας ή κάτι πραγματικά νέο γεννημένο στο μυαλό ενός χαρισματικού ηγέτη;

Επειδή ο χαρισματικός ηγέτης δεν έχει εμφανισθεί ακόμη στο προσκήνιο, ούτε οι λύσεις που προσφέρουν άλλοι για μας έχουν ορίζοντα πέραν της ημερομηνίας λήξεως του επόμενου ομολόγου, και επειδή αυτό που χρειαζόμαστε περισσότερο από ποτέ είναι δράσεις, δικές μας δράσεις που να κατευθύνουν την πορεία μας σε ένα ορατό μέλλον, θα πρέπει εμείς να σφυρηλατήσουμε το νέο μοντέλο διακυβέρνησής μας, σύμφωνα με τις ιδιαιτερότητες της χώρας μας και του λαού μας.

Δεν γίνεται να αλλάξεις την χώρα και τον λαό για να εφαρμόσεις ένα μοντέλο που πέτυχε αλλού με άλλες αρχικές συνθήκες, άλλους ανθρώπους και άλλες γεωπολιτικές συνιστώσες.
Τι έκανε την κοινωνία μας να αποδέχεται χωρίς αντίδραση όλη αυτήν την παθογένεια που περιγράφηκε με τα παραπάνω ερωτήματα; Είναι σαν να προσπαθούσε να ισορροπήσει σε μία προβληματική κατάσταση εύθραυστης ισορροπίας.

Όπως κατά συνέπεια γίνεται άμεσα κατανοητό, το πρόβλημα σήμερα στη χώρα μας είναι κατά κύριο λόγο κοινωνικό. Η αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης είναι ζωτικής σημασίας και πρέπει να γίνει. Όπως μία ακατάσχετη αιμορραγία σε πρώτη φάση. Άμεσα όμως πρέπει να θεραπευτούν και οι λόγοι της αιμορραγίας αυτής. Αλλιώς ακόμη και αν αυτή αντιμετωπισθεί πρόσκαιρα, θα μπορεί κάθε στιγμή να ξαναρχίσει. Και οι λόγοι της αιμορραγίας είναι πρώτιστα κοινωνικοί.

Η ηγεσία της χώρας καλείται να αντιμετωπίσει άμεσα και αποτελεσματικά την οικονομική κρίση. Να βάλει τάξη στην οικονομία, να εκσυγχρονίσει τις παραγωγικές διαδικασίες , να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα και να δημιουργήσει συνθήκες για ανάπτυξη. Ταυτόχρονα όμως θα πρέπει να ξεκινήσει την διαδικασία αναδόμησης των δημόσιων οργανισμών ώστε να είναι στιβαροί αποτελεσματικοί και αξιόπιστοι, στελεχωμένοι με τις κατά το δυνατόν ικανότερες ηγεσίες και τα πλέον καταρτισμένα και εργατικά στελέχη.
Αλλά το σημαντικότερο είναι ότι θα πρέπει να ξεκινήσει τη Νέα Συμφωνία με την κοινωνία.
Στο σημερινό χαοτικό περιβάλλον που έχει διαμορφωθεί είναι εξαιρετικά δύσκολο για οιαδήποτε ηγεσία να υποσχεθεί ότι θα μπορέσει να επιτύχει σύντομα αποτελέσματα. Μπορεί όμως να διαμορφώσει τις σταθερές αρχές και τις απαιτούμενες τάσεις ώστε η κοινωνία να βαδίσει με εμπιστοσύνη και συνεργατικά προς αυτή τη κατεύθυνση. Και αυτό μπορεί να γίνει μόνο με αξιόπιστες αρχές ενάσκησης της κοινωνικής πολιτικής (διότι και η οικονομική πολιτική μέρος των αναγκών της κοινωνίας είναι). Οι αρχές που θα συμφωνηθούν και θα εφαρμοσθούν είναι αυτές που θα επηρεάσουν και τις διαμορφούμενες τάσεις ανασύστασης του κράτους προς όφελος και στην υπηρεσία της κοινωνίας. Χωρίς την συναίνεση των πολιτών, την σύνταξή και κινητοποίησή τους με βάση τις αρχές αυτές, δεν είναι δυνατόν να λειτουργήσουν ανεμπόδιστα και δημιουργικά όλες οι παραγωγικές δυνάμεις του τόπου, αφού κάθε υγιής πρωτοβουλία προσκρούει σε ανυπέρβλητα εμπόδια, που η ίδια η κοινωνία δημιουργεί, στη προσπάθεια κάθε μέλους της να διαφυλάξει ότι είναι δυνατόν να διασωθεί.

Απαιτείται λοιπόν μία Νέα Συμφωνία με τη κοινωνία, ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο, με παράλληλες άμεσες δράσεις ελάφρυνσης του κοινωνικού άχθους των ασθενέστερων ομάδων, που θα συνεκτιμούν την εξέλιξη του μετώπου της οικονομικής κρίσης έτσι ώστε οι αρχικές συνθήκες ανασυγκρότησης μετά την λαίλαπα, να είναι οι ευνοϊκότερες δυνατές για την κοινωνία και για την χώρα μας. Αλλιώς, εάν αναλωθούμε κατ΄ αποκλειστικότητα στην αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης με όρους που τίθενται κυρίως από τα διεθνή οικονομικά επιτελεία, οι αρχικές συνθήκες που θα διαμορφωθούν μετά καθυστερημένα, θα είναι τέτοιες που θα δυσχεραίνουν την ανασύσταση ενός δίκαιου βιώσιμου και αξιόπιστου κοινωνικού κράτους, το οποίο θα έχει υποστεί ανεπανόρθωτη και ενδεχόμενα μη αναστρέψιμη φθορά.

* Ο κ. Στέλιος Φενέκος είναι Υποναύαρχος ε.α.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk