Περιορίστηκαν κατά 50% στα 4,6 δισ. δολάρια

Λιγότερα στοιχήματα για ελληνική χρεοκοπία

Η υποβάθµιση της πιστοληπτικής ικανότητας των ΗΠΑ, η νέα επίθεση στα ιταλικά οµόλογα και τα σενάρια υποβάθµισης και της γαλλικής οικονοµίας οδήγησαν σε αύξηση των αποδόσεων των οµολόγων (δηλαδή στην πτώση των τιµών τους), εν µέσω έντονων αµφισβητήσεων των αγορών για την ικανότητα των πολιτικών να βρουν διέξοδο στην κρίση χρέους, κάνοντας µάλιστα λόγο και για την αποκαλούµενη πλέον και ως «Κρίση ΑΑΑ». Κατά τα τελευταία 30 χρόνια πάντως οι οκτώ χώρες που έχασαν την αξιολόγηση …

Η υποβάθµιση της πιστοληπτικής ικανότητας των ΗΠΑ, η νέα επίθεση στα ιταλικά οµόλογα και τα σενάρια υποβάθµισης και της γαλλικής οικονοµίας οδήγησαν σε αύξηση των αποδόσεων των οµολόγων (δηλαδή στην πτώση των τιµών τους), εν µέσω έντονων αµφισβητήσεων των αγορών για την ικανότητα των πολιτικών να βρουν διέξοδο στην κρίση χρέους, κάνοντας µάλιστα λόγο και για την αποκαλούµενη πλέον και ως «Κρίση ΑΑΑ».

Κατά τα τελευταία 30 χρόνια πάντως οι οκτώ χώρες που έχασαν την αξιολόγηση ΑΑΑ είδαν κατά µέσο όρο το επόµενο τρίµηνο της ανακοίνωσης τις αποδόσεις των οµολόγων τους να αυξάνονται κατά 36 µονάδες βάσης (δηλαδή τις τιµές τους να υποχωρούν), επίπεδα ωστόσο τα οποία δεν µπορούν να πλήξουν σήµερα καταλυτικά τις οικονοµίες.

«Με το κόστος των ασφαλίστρων των γερµανικών οµολόγων (CDS) να αυξάνεται και να ξεπερνά το αντίστοιχο κόστος για το Ηνωµένο Βασίλειο, αυτό αποτελεί ένα πραγµατικό σηµάδι ότι η αγορά πιστεύει πως τελικά ο µεγαλύτερος πιστωτής της Ευρώπης δεν είναι απλώς µέρος της λύσης αλλά η µοναδική λύση. Το τίµηµα για αυτό όµως θα µπορούσε εύκολα να είναι µια χαµηλότερη αξιολόγηση για τη Γερµανία» εκτίµησε η Saxo Bank.

Σήµερα πάντως οι µεγαλύτερες καθαρές θέσεις στα ασφάλιστρα κινδύνου έναντι χρεοκοπίας (CDS) εντοπίζονται στην Ιταλία µε 23,6 δισ. δολάρια, ενώ ακολουθούν η Γαλλία µε 20,8 δισ. δολάρια και η Ισπανία µε 18,6 δισ. δολάρια. Οι τοποθετήσεις στα γερµανικά CDS ανήλθαν σε 17,3 δισ. δολάρια, έναντι 12 δισ. των βρετανικών και 9 δισ. δολαρίων των ασφαλίστρων κινδύνου των αµερικανικών οµολόγων. Ενδιαφέρον παρουσιάζει πάντως το γεγονός ότι οι καθαρές «κερδοσκοπικές θέσεις» στα στοιχήµατα -συµβόλαια πάνω στα ελληνικά ασφάλιστρα κινδύνου έναντι πιθανής χρεοκοπίας της Ελλάδας περιορίστηκαν στα 4,6 δισ. δολάρια, δηλαδή 50% χαµηλότερα από την περίοδο της κορύφωσης της ελληνικής κρίσης χρέους που οδήγησε στο µνηµόνιο και στη διάσωση της ελληνικής οικονοµίας.

Επιπροσθέτως οι καθαρές θέσεις στα ασφάλιστρα κινδύνου ως ποσοστό του δηµοσίου χρέους των χωρών κυµαίνεται στο 1,3% για την Ελλάδα έναντι, π.χ., 4% για την Ιρλανδία, 3,5% για την Πορτογαλία, 2,1% για την Ισπανία, 1,2% για τη Γαλλία και 1% για τη Γερµανία. Με στόχο πάντως τον καθησυχασµό των αγορών, η ΕΚΤ αγοράζει ιταλικά και ισπανικά οµόλογα, ενώ την ερχόµενη Τρίτη ο γάλλος πρόεδρος Νικολά Σαρκοζί και η γερµανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ θα συζητήσουν τρόπους αποτελεσµατικότερης λειτουργίας της ευρωζώνης. Τον Οκτώβριο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να υποβάλει προτάσεις για την πιθανή εισαγωγή ενός ευρωοµολόγου, παρά το γεγονός ότι η Γερµανία αντιτίθεται σε αυτή την ιδέα γιατί θεωρεί ότι θα µετατρέψει την ευρωζώνη σε µια «ένωση µεταβιβάσεων», όπου τα οικονοµικώς ισχυρά κράτη-µέλη θα εγγυώνται για τα χρέη των ασθενών.

Αλλες ιδέες που κυκλοφορούν στους διπλωµατικούς κύκλους της ΕΕ είναι η τακτική σύγκληση συνόδων κορυφής της ευρωζώνης για να συντονίζεται η οικονοµική και δηµοσιονοµική πολιτική. Τον ρόλο του συντονιστή θα αναλάβει σύµφωνα µε αυτό το σενάριο ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συµβουλίου. Η αγορά ωστόσο ζητεί απεγνωσµένα «λύσεις», για να αναχαιτιστεί η σηµερινή, άσχηµη εξάπλωση της κρίσης. Η ικανότητα επίσης του EFSF να δανείζεται από τις αγορές εξαρτάται από τις εγγυήσεις που θα του παράσχουν τα κράτη-µέλη της ευρωζώνης – ειδικά οι χώρες µε αξιολόγηση ΑΑΑ. Η αξιολόγηση ΑΑΑ της Γαλλίας δείχνει όµως ολοένα πιο επίφοβη.

Αν υποβαθµιζόταν η Γαλλία, η Γερµανία θα υποχρεούνταν να εγγυηθεί ένα ακόµη µεγαλύτερο κοµµάτι του ταµείου διάσωσης. Αλλιώς το EFSF θα έπρεπε να υποστεί χαµηλότερη πιστοληπτική αξιολόγηση, και άρα υψηλότερο κόστος δανεισµού. Κάτι τέτοιο θα περιέπλεκε περαιτέρω τη διάσωση των προβληµατικών κρατών της ευρωζώνης, συµπεριλαµβανοµένης της Ελλάδας.

«Η ζήτηση για ομόλογα θα αυξηθεί»

Σ πάνια η σχέση των επενδυτών µε το δηµόσιο χρέος, δηλαδή µε τα κρατικά οµόλογα, υπήρξε πιο διφορούµενη από ό,τι είναι σήµερα. «Η ουσία του θέµατος» υποστηρίζει ο κ. Ad van Tiggelen, στρατηγικός αναλυτής της ING, είναι ότι «δεν υπάρχει εναλλακτική λύση για το δηµόσιο χρέος», προβλέποντας πως η ζήτηση για κρατικά οµόλογα θα αυξηθεί περαιτέρω.

Αλλωστε, αναφέρει, η αυξανόµενη αδυναµία παροχών των κυβερνήσεων προς τους πολίτες τους θα αυξήσει την ανάγκη των πολιτών αυτών να επενδύσουν οι ίδιοι για το µέλλον τους, και µάλιστα σε µεγάλο βαθµό σε τίτλους δηµόσιου χρέους (κρατικά οµόλογα).

Αυτό µπορεί να ισχύει ακόµη περισσότερο στις γρήγορα γηράσκουσες ευρωπαϊκές χώρες από ό,τι στις ΗΠΑ. Τα ελλιπώς χρηµατοδοτούµενα κρατικά συνταξιοδοτικά συστήµατα θα επιδεινωθούν, όσο η αναλογία φορολογουµένων εργαζοµένων και συνταξιούχων αναπόφευκτα θα µειώνεται. Οι ηλικίες συνταξιοδότησης θα κινηθούν ανοδικά και οι συντάξεις θα περισταλούν. Οι εργαζόµενοι θα πρέπει οι ίδιοι να αναλάβουν δράση για να ενισχύσουν το εισόδηµά τους πέραν της κρατικής τους σύνταξης.

Ωστόσο η γήρανση δεν είναι ο µόνος παράγοντας που αυξάνει την ιδιωτική ζήτηση για επενδύσεις χαµηλού κινδύνου. Η έλλειψη εναλλακτικών επενδυτικών λύσεων υψηλής απόδοσης διαδραµατίζει επίσης σηµαντικό ρόλο. Στον δυτικό κόσµο, η συντριπτική πλειονότητα του καθαρού πλούτου είναι στην κατοχή της ηλικιακής οµάδας 55+. Αυτοί οι άνθρωποι έχουν σε µεγάλο βαθµό αποπληρώσει τα ενυπόθηκα δάνειά τους και έχουν πλήρως επωφεληθεί από την ισχυρή άνοδο στις τιµές των κατοικιών, των µετοχών και των οµολόγων στις δεκαετίες του ‘80 και του ‘90, όταν η πρωτόγνωρη µείωση των επιτοκίων από 12% σε 4% προκάλεσε έκρηξη των τιµών των περιουσιακών στοιχείων. Ωστόσο αυτό ήταν ένα σπάνιο ιστορικό φαινόµενο και είναι απίθανο να επαναληφθεί κατά τις επόµενες δεκαετίες. Στο τρέχον περιβάλλον, οι αποδόσεις των επενδύσεων και οι εξελίξεις στις τιµές των κατοικιών κατά πάσα πιθανότητα θα παραµείνουν σε µέτρια επίπεδα, καθιστώντας πιο δύσκολη τη δηµιουργία πλούτου για το µέλλον. Παραδόξως, η κύρια πηγή παραγωγής πλούτου για τους νέους µπορεί να είναι η κληρονοµιά τους. Εκείνοι που δεν µπορούν να προσβλέπουν σε κάτι σηµαντικά απροσδόκητο _ δηλαδή η µεγάλη πλειοψηφία _ θα αντιµετωπίσουν µιαν αυξανόµενη ανάγκη να επενδύσουν για το µέλλον, σε µεγάλο βαθµό µέσω οχηµάτων που τοποθετούνται σε κρατικά οµόλογα, εκτιµώντας ότι «η ζήτηση για κρατικά οµόλογα ενδέχεται να συνεχίσει να αυξάνεται», κάτι που θα ενισχύσει, όπως αναφέρει, τους λόγους για τους οποίους θα πρέπει να «αγαπάµε» το δηµόσιο χρέος και όχι να το «µισούµε».

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk