Η εικόνα της Επανάστασης χωρίς παραμόρφωση

Προκειμένου να απαντηθεί το ερώτημά σας πρέπει πρώτιστα να τονιστεί ότι είναι αναγκαίο να αποκαθαρθούν ορισμένες θεμελιακές ιστορικές έννοιες που έχουν στις μέρες μας παρερμηνευθεί ή αγνοηθεί, οι ακόλουθες: 1. Η δημιουργία έθνους στην ελληνική περίπτωση ουδόλως προϋπέθετε την ύπαρξη κράτους. Το νέο ελληνικό έθνος- σύμφωνα με τους κορυφαίους ειδικούς στο δεύτερο ήμισυ του 20ού αιώνα Βακαλόπουλο, Σβορώνο, Ζακυθηνό και Βρυώνηδημιουργήθηκε κατά τις αρχές τουλάχιστον του 13ου αιώνα.

Προκειμένου να απαντηθεί το ερώτημά σας πρέπει πρώτιστα να τονιστεί ότι είναι αναγκαίο να αποκαθαρθούν ορισμένες θεμελιακές ιστορικές έννοιες που έχουν στις μέρες μας παρερμηνευθεί ή αγνοηθεί, οι ακόλουθες:

1. Η δημιουργία έθνους στην ελληνική περίπτωση ουδόλως προϋπέθετε την ύπαρξη κράτους. Το νέο ελληνικό έθνος- σύμφωνα με τους κορυφαίους ειδικούς στο δεύτερο ήμισυ του 20ού αιώνα Βακαλόπουλο, Σβορώνο, Ζακυθηνό και Βρυώνηδημιουργήθηκε κατά τις αρχές τουλάχιστον του 13ου αιώνα. Η ταύτιση της αφετηρίας του ελληνικού έθνους με τη δημιουργία της νεότερης Ελλάδας ως κράτους αντιφάσκει προκλητικά με την επιστημονική αλήθεια.

2. Η αντιπαράθεση μουσουλμάνων και χριστιανών δεν αρκεί για να εκφράσει την αντίθεση μεταξύ δεσπότη και υποτελούς που διαχώριζε, τότε, Τούρκους και Ελληνες. Είναι αδιανόητο η θρησκευτική αντίθεση, αντικατοπτρίζοντας και ορισμένα σύγχρονα φαινόμενα, να επικαλύπτει την καταλυτική αυτή διάσταση.

3. Από τη Γαλλική Επανάσταση, τουλάχιστον, έχει επικρατήσει μεταξύ όλων των δημοκρατικά σκεπτόμενων πολιτών το πολιτικό δόγμα ότι ο υπόδουλος έχει το δικαίωμα όχι μόνο να διεκδικεί την ελευθερία του αλλά και να στρέφεται με κάθε τρόπο κατά του «τυράννου» που του τη στερεί. Πράγματι, ο Αλέξανδρος Υψηλάντης, κηρύσσοντας την Ελληνική Επανάσταση, επιδοκιμάζει την πράξη των τυραννοκτόνων και ο Διονύσιος Σολωμός γνώριζε, κατά τους ίδιους χρόνους, τη «ματωμένη» ελευθερία «από την κόψη του σπαθιού την τρομερή».

4. Η Ελληνική Επανάσταση συνάπτεται με καίρια γεγονότα, όπως η κήρυξή της στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες, στη χερσαία Ελλάδα και στο Αιγαίο- έως την Κρήτη και την Κύπρο-, ο απαγχονισμός του Πατριάρχη και τα βίαια αντίποινα σε βάρος των εξεγερμένων Ελλήνων, τα επαναστατικά Συντάγματα, οι μάχες στο Βαλτέτσι, στην Αλαμάνα, στη Γραβιά, στα Βασιλικά και, ακόμη, στα Δερβενάκια, τα πολλά αποφασιστικά πλήγματα κατά του κατακτητή στη θάλασσα, η Χίος, η Κάσος, τα Ψαρά και, τέλος, το Μανιάκι, η διαχρονική αντίσταση και η Εξοδος του Μεσολογγίου, οι ένοπλες συγκρούσεις στην Ανατολική και στην Κεντρική Στερεά, η Ναυμαχία του Ναβαρίνου, η άφιξη του Καποδίστρια και η δημιουργία του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους. Η υπογράμμιση, ακόμη, της συμβολής πρωταγωνιστών, όπως ο Αλέξανδρος Υψηλάντης, ο Κολοκοτρώνης, ο Παπαφλέσσας, ο Αθανάσιος Διάκος, ο Ανδρούτσος, ο Μιαούλης, ο Κανάρης, ο Μάρκος Μπότσαρης, ο Καραϊσκάκης, είναι αυτονόητα απαραίτητη. Η τυχόν ελλιπής αναφορά σε ανάλογα καίριους σταθμούς φαλκιδεύει και παραμορφώνει την ιστορική εικόνα της Επανάστασης του 1821.
Η παραφθορά ή η αποσιώπηση γεγονότων και εξελίξεων και η ισοπεδωτική εξομοίωση μεταξύ φορέων διαφορετικών αντιλήψεων και επιδράσεων οφείλουν να αποκρουστούν από τους Ελληνες. Η επιστημονική αλήθεια έχει ήδη αναζητηθεί βάσει διαχρονικών αξιών και επίπονης έρευνας γενεών υπεύθυνων μελετητών των ιστορικού παρελθόντος, οπλισμένων με δημιουργική φαντασία και συνθετική ικανότητα, αδιάφορων για τους εκάστοτε μοιραία θνησιγενείς συρμούς.

Ο κ. Κωνσταντίνος Σβολόπουλος είναι ομότιμος καθηγητής της Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, ακαδημαϊκός.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk