ΓΝΩΜΗ

Το φανατικό Ισλάμ προελαύνει στην Αφρική

Η απαγωγή επτά ατόμων, εκ των οποίων οι πέντε Γάλλοι, στην καρδιά της πόλης Αρλίτ στον Νίγηρα προσελκύει την προσοχή μας στη σοβαρότητα της επέκτασης του πεδίου επιρροής των φανατικών ισλαμιστών σε αυτή την περιοχή του κόσμου. Μάλιστα την ευθύνη της απαγωγής αυτής ανέλαβε η Αλ Κάιντα στο ισλαμικό Μαγκρέμπ (ΑQΙΜ). Φυσικά, η απαγωγή έχει στόχο τη Γαλλία, κατά πρώτο λόγο, αποκαλύπτει όμως και ένα γενικό πρόβλημα που πλήττει ένα μεγάλο τμήμα της Αφρικής. Κανείς δεν θα συζητήσει στη Γαλλία τη δύναμη του συμβόλου που έπληξε η ΑQΙΜ.

Η απαγωγή επτά ατόμων, εκ των οποίων οι πέντε Γάλλοι, στην καρδιά της πόλης Αρλίτ στον Νίγηρα προσελκύει την προσοχή μας στη σοβαρότητα της επέκτασης του πεδίου επιρροής των φανατικών ισλαμιστών σε αυτή την περιοχή του κόσμου. Μάλιστα την ευθύνη της απαγωγής αυτής ανέλαβε η Αλ Κάιντα στο ισλαμικό Μαγκρέμπ (ΑQΙΜ). Φυσικά, η απαγωγή έχει στόχο τη Γαλλία, κατά πρώτο λόγο, αποκαλύπτει όμως και ένα γενικό πρόβλημα που πλήττει ένα μεγάλο τμήμα της Αφρικής.

Κανείς δεν θα συζητήσει στη Γαλλία τη δύναμη του συμβόλου που έπληξε η ΑQΙΜ. Πέντε από τους απαχθέντες είναι Γάλλοι, όλοι όμως εργάζονταν στον τομέα εξόρυξης των μεταλλείων ουρανίου του γαλλικού επιχειρηματικού ομίλου Αreva. Αυτά τα μεταλλεία παρέχουν το 30% των αναγκών του Αreva σε ουράνιο. Ο πραγματικός στόχος όμως ήταν ξεκάθαρα η γαλλική ισχύς και επιρροή. Η κήρυξη «πολέμου» της ΑQΙΜ έγινε με τη δολοφονία ενός άλλου γάλλου ομήρου ο οποίος εργαζόταν για ανθρωπιστικές οργανώσεις και είχε απαχθεί πριν από μερικούς μήνες. Το ίδιο διάστημα πέντε ισπανοί όμηροι απελευθερώθηκαν έναντι λύτρων που εκτιμώνται σε επτά η περισσότερα εκατομμύρια ευρώ.

Γιατί η Γαλλία; Η επίσημη εξήγηση την οποία έδωσαν οι ίδιες οι οργανώσεις των τρομοκρατών αναφέρει μεταξύ άλλων την ψήφιση από το γαλλικό κοινοβούλιο ενός νόμου ο οποίος απαγορεύει την πλήρη κάλυψη του προσώπου των μουσουλμάνων γυναικών σε δημόσιους χώρους ή την παρουσία γαλλικών στρατευμάτων στο Αφγανιστάν.

Μπορούμε όμως να παρατηρήσουμε ότι αυτές οι απαγωγές, όπως προηγουμένως η δολοφονία του γάλλου ομήρου, παραπέμπουν σε μια Γαλλία η οποία βρίσκεται σε μια θέση σχετικής αδυναμίας από διπλωματικής απόψεως.

Οταν κάνουμε λόγο για αδυναμία, φυσικά δεν τίθεται θέμα να υποκύψει η Γαλλία ή να επιδιώξει προς το παρόν διάλογο με την ΑQΙΜ, όπως συνέβη με την Ισπανία. Πρόκειται όμως πράγματι για αδυναμία, μια και έχει επιβληθεί στη Γαλλία κάποιο είδος απομόνωσης.

Προκάλεσε έκπληξη η διαπίστωση ότι στο περιθώριο της γενικής συνέλευσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) στη Νέα Υόρκη για τους Στόχους της Χιλιετίας ο αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα δεν συναντήθηκε με τον γάλλο ομόλογό του Νικολά Σαρκοζί, ενώ μάλιστα συνέβαιναν όλα αυτά.

Ισως αυτό να μοιάζει με ανέκδοτο διότι μπορούμε να στοιχηματίσουμε ότι, αν τους το ζητούσαμε, οι αμερικανικές υπηρεσίες θα συμμετείχαν στην αναζήτηση των γάλλων ομήρων. Είναι όμως περισσότερο βέβαιον ότι έχουμε να κάνουμε με αδυναμία της Γαλλίας απέναντι σε χώρες οι οποίες, όπως παλαιότερα η Σαουδική Αραβία, δεν δίσταζαν να χρησιμοποιήσουν τις καλές τους υπηρεσίες προς όφελος της Γαλλίας.

Πράγματι το Παρίσι έχει δεχθεί επικρίσεις για μια διπλωματία που «χαϊδεύει» το Κατάρ, αυτή τη μικρή χώρα η οποία διαθέτει ένα μεγάλο τμήμα των παγκόσμιων αποθεμάτων φυσικού αερίου. Η Γαλλία, που εγκατέστησε μία στρατιωτική βάση στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, υπολογίζοντας πρωτίστως σε αυτά τα κρατίδια, φαίνεται να στερείται της στήριξης που της παρείχαν παραδοσιακά.

Επιπλέον, είναι φανερό ότι οι εχθροί της Γαλλίας παρακολουθούν ανελλιπώς την πολιτική κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας, η οποία προς στιγμήν δεν είναι καθόλου ευνοϊκή για τον Σαρκοζί.

Πέρα όμως από τη Γαλλία, υπάρχει μια πολύ ευρεία ζώνη που μοιάζει να έχει χαρακτηριστεί ουδέτερη προς όφελος των ενόπλων ομάδων που αποκαλούνται Αλ Κάιντα. Αυτή η ζώνη σηματοδοτεί την προέλαση του πλέον φανατικού ισλαμισμού στην Αφρική. Το ζήτημα αφορά φυσικά τη Γαλλία μέσω των μεταλλείων ουρανίου στον Νίγηρα αλλά και μέσω των αμυντικών συμφωνιών που έχει υπογράψει με διαφορετικά κράτη της περιοχής (Νίγηρας, Μάλι, Μαυριτανία). Σε αυτή την περιοχή όμως τίποτε δεν μπορεί να γίνει χωρίς την υποστήριξη του ΟΗΕ, οι υπηρεσίες του οποίου κάνουν έντονη την παρουσία τους, κυρίως στη Νότια Αλγερία, ενώ είναι γνωστό ότι καμία σοβαρή προσπάθεια δεν μπορεί να γίνει χωρίς την ενεργή στήριξη της Αλγερίας. Και όμως η Αλγερία τηρεί πάντοτε μια διφορούμενη, αν όχι συστηματικά επικριτική στάση απέναντι στη Γαλλία. Στην πραγματικότητα, της προσάπτει ότι δεν ασκεί αρκετή πίεση στο Μάλι- και όμως, το επίκεντρο της ΑQΙΜ βρίσκεται στο Βόρειο Μάλι.

Σε γενικές γραμμές, αυτό που αποκαλύπτεται είναι η αδυναμία των αφρικανικών κρατών της περιοχής: ο στρατός της Μαυριτανίας είναι εκείνος που παρεμβαίνει στο Βόρειο Μάλι. Οσο για τον νιγηριανό στρατό που ήταν επιφορτισμένος με την ασφάλεια στην Αρλίτ, υποφέρει από τις αδυναμίες του αλλά και από τις περίπλοκες σχέσεις μεταξύ Γαλλίας και Νίγηρα.

Πέρα λοιπόν από την αγωνία μας για την τύχη των επτά ομήρων, σε εκείνη την περιοχή παίζεται μια εξαιρετικά δύσκολη παρτίδα. Η ΑQΙΜ έχει ήδη σημειώσει μια νίκη: οι Ευρωπαίοι δεν μπορούν πλέον ούτε να ζήσουν με ασφάλεια ούτε να κυκλοφορήσουν ελεύθερα εκεί.

Και για τη Γαλλία υπάρχει επίσης η αμφιβολία για την μονιμότητα της επιρροής της σε μια ήπειρο η οποία σημαδεύεται από την προέλαση του φανατικού ισλαμισμού, τα πλούτη της οποίας θα εποφθαλμιά στο εξής η Κίνα και η οποία θα βλέπει τις ΗΠΑ να εμπλέκονται όλο και περισσότερο στις υποθέσεις της.

Ο κ. Ζαν-Μαρί Κολομπανί είναι ένας από τους εγκυρότερους ευρωπαίους δημοσιογράφους, πρώην διευθυντής της εφημερίδας «Le Μonde». Το τακτικό, ανά Κυριακή, άρθρο του είναι γραμμένο αποκλειστικά για «Το Βήμα».

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk