Στην κατηφόρα με τους Ρεπουμπλικανούς

Μια φορά και έναν καιρό ένα πολιτικό κόμμα της Λατινικής Αμερικής υποσχέθηκε να βοηθήσει τους οδηγούς να εξοικονομήσουν καύσιμα. Πώς; Κατασκευάζοντας αυτοκινητοδρόμους που θα ήταν μόνο κατηφόρα! Πάντοτε μου άρεσε αυτή η ιστορία, αλλά η αλήθεια είναι ότι το κόμμα εκείνο δεν κέρδισε ψήφους. Το κακό είναι ότι και εδώ στην Αμερική το ένα από τα δύο μεγάλα κόμματα μοιράζει συστηματικά εξίσου παράλογες υποσχέσεις. Η βασική ασχολία του κόμματος δεν είναι ο πόλεμος κατά της τρομοκρατίας, αλλά ο πόλεμος κατά της αριθμητικής.

Μια φορά και έναν καιρό ένα πολιτικό κόμμα της Λατινικής Αμερικής υποσχέθηκε να βοηθήσει τους οδηγούς να εξοικονομήσουν καύσιμα. Πώς; Κατασκευάζοντας αυτοκινητοδρόμους που θα ήταν μόνο κατηφόρα! Πάντοτε μου άρεσε αυτή η ιστορία, αλλά η αλήθεια είναι ότι το κόμμα εκείνο δεν κέρδισε ψήφους.

Το κακό είναι ότι και εδώ στην Αμερική το ένα από τα δύο μεγάλα κόμματα μοιράζει συστηματικά εξίσου παράλογες υποσχέσεις. Η βασική ασχολία του κόμματος δεν είναι ο πόλεμος κατά της τρομοκρατίας, αλλά ο πόλεμος κατά της αριθμητικής. Και όμως το κόμμα αυτό έχει πολλές πιθανότητες να ανακαταλάβει τουλάχιστον το ένα από τα δύο σώματα του Κογκρέσου στις εκλογές του Νοεμβρίου. Μπανανία, σου ερχόμαστε.

Οι Ρεπουμπλικανοί μόλις παρουσίασαν στη Βουλή των Αντιπροσώπων τη «Δέσμευση προς την Αμερική», ένα περίγραμμα της πολιτικής τους ατζέντας. Αυτό που λέει στην ουσία είναι: «Τα ελλείμματα είναι φρικτό πράγμα. Ας τα κάνουμε ακόμη μεγαλύτερα!». Το έγγραφο αυτό επανειλημμένα καταδικάζει το υψηλό ομοσπονδιακό χρέος- για την ακρίβεια 16 φορές. Αλλά η κεντρική πολιτική του πρόταση είναι η μόνιμη καθιέρωση των προσωρινών φοροελαφρύνσεων του Μπους, κάτι που σύμφωνα με ανεξάρτητες εκτιμήσεις θα αύξανε το χρέος κατά επιπλέον 3,7 δισ. δολάρια την ερχόμενη δεκαετία- περίπου 700 δισ. δολ. περισσότερα από τις φορολογικές προτάσεις της κυβέρνησης Ομπάμα.

Το κείμενο βέβαια μιλάει για την ανάγκη περικοπής των δαπανών. Ωστόσο η μόνη ουσιαστικά προτεινόμενη περιστολή είναι η ακύρωση του εναπομείναντος προγράμματος ΤΑRΡ για τη «διάσωση» των τραπεζών, που οι Ρεπουμπλικανοί υποστηρίζουν ότι θα εξοικονομήσει 16 δισ. δολάρια- πράγμα μάλλον απίθανο. Ταυτόχρονα, υπόσχονται γενικώς και αορίστως ότι θα περικόψουν τις δαπάνες σε όλα, εκτός από τα κονδύλια «για τους ηλικιωμένους, τους βετεράνους και τους στρατιώτες μας». Με άλλα λόγια, τα προγράμματα Κοινωνικής Ασφάλισης (Social Security) και περίθαλψης (Μedicare), και φυσικά ο αμυντικός προϋπολογισμός δεν θα πειραχθούν. Αλλά πώς θα γίνει αυτό; Το υπερκομματικό Κέντρο Φορολογικής Πολιτικής έχει υπολογίσει ότι ο μόνος τρόπος να ισοσκελιστεί ο προϋπολογισμός των ΗΠΑ ως το 2020 και ταυτόχρονα, πρώτον, να μονιμοποιηθούν οι φοροελαφρύνσεις Μπους και, δεύτερον, να προστατευθούν όλα τα προγράμματα που «εγγυώνται» οι Ρεπουμπλικανοί είναι να αυτοκαταργηθεί όλη η υπόλοιπη ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Δηλαδή; «Τέρμα στα εθνικά πάρκα, στις επιδοτήσεις των εξαγωγών, στο Σύστημα Υγείας, στην κατασκευή εθνικών οδών, στην εθνική ασφάλεια. Α, ναι, τέρμα και στο Κογκρέσο»!

Η «Δέσμευση», λοιπόν, είναι μια ανοησία. Μήπως όμως αυτό ισχύει για όλες τις προεκλογικές υποσχέσεις; Η απάντηση είναι: Οχι σε αυτόν τον βαθμό. Πολλοί ανεξάρτητοι αναλυτές, αίφνης, πιστεύουν ότι οι μακροπρόθεσμες προβλέψεις της κυβέρνησης Ομπάμα για τον προϋπολογισμό είναι υπερβολικά αισιόδοξες. Από όσο θυμάμαι όμως ούτε ο πρόεδρος Ομπάμα ούτε κανένας άλλος πρωτοκλασάτος Δημοκρατικός υποστήριξε ποτέ ότι μπορεί να μειώσει τα φορολογικά έσοδα, να προστατέψει τα κοινωνικά προγράμματα που οι ψηφοφόροι θέλουν να προστατευτούν, και συνάμα να ισοσκελίσει τον προϋπολογισμό. Παλιά το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα έβγαζε περισσότερο νόημα από ό,τι σήμερα. Η υπόσχεση του Ρόναλντ Ρίγκαν ότι η περικοπή της φορολογίας θα οδηγούσε μελλοντικά σε αύξηση των εσόδων του κράτους ήταν κατά βάθος ευσεβής πόθος, αλλά τουλάχιστον βασιζόταν σε κάποιες οικονομικές θεωρίες. Οταν ο πρώην πρόεδρος Τζορτζ Μπους υποσχόταν προεκλογικά να προωθήσει το πακέτο φοροπερικοπών του, το 2000, υποστήριζε ότι θα ήταν εφικτές χάρη στις εκτιμήσεις για μελλοντικά δημόσια πλεονάσματα, που βέβαια αποδείχθηκαν μη ρεαλιστικές. Σήμερα όμως οι Ρεπουμπλικανοί δεν προσποιούνται καν ότι τα νούμερά τους «στέκουν».

Πώς φτάσαμε σε αυτό το σημείο; Η απάντηση δεν είναι μυστικό. Ο μακαρίτης Ιρβινγκ Κρίστολ, από τους πνευματικούς πατέρες του σύγχρονου συντηρητισμού, εξήγησε κάποτε με ειλικρίνεια γιατί υποστήριζε φοροελαφρύνσεις, αν και γνώριζε ότι θα επιδείνωναν το έλλειμμα: σκοπός του ήταν, όπως έλεγε, η εξασφάλιση της πλειοψηφίας για τους Ρεπουμπλικανούς, και όχι η δημοσιονομική υγεία της κυβέρνησης και του κράτους.

«Η πολιτική αποτελεσματικότητα είναι πιο σημαντική από τα λογιστικά ελλείμματα του κράτους» έλεγε. Κοινώς, πες ό,τι χρειάζεται για να καταλάβεις την εξουσία. Και μόλις την κατακτήσεις, μπορείς να ακολουθήσεις την πραγματική σου ατζέντα, που περιστρέφεται κυρίως γύρω από την ιδιωτικοποίηση και τη διάλυση των δύο προγραμμάτων που οι Ρεπουμπλικανοί υπόσχονται να προστατέψουν: της Κοινωνικής Ασφάλισης και του Μedicare. Αυτή είναι η φιλοσοφία που επικρατεί και σήμερα στο κίνημα το οποίο βοήθησε να διαμορφωθεί ο Κρίστολ.

Η αλήθεια είναι ότι οι Ρεπουμπλικανοί δεν πρόκειται να αποκτήσουν σύντομα αρκετή εξουσία για να εφαρμόσουν την όχι και τόσο κρυφή πραγματική ατζέντα τους- και ίσως να μην την αποκτήσουν ποτέ. Θυμηθείτε ότι η επίθεση της κυβέρνησης Μπους στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης εξελίχθηκε σε φιάσκο, παρά τη μεγάλη πλειοψηφία που διέθετε στο Κογκρέσο. Τελικά, μάλιστα, αναγκάστηκε να αυξήσει τις δαπάνες για το πρόγραμμα Μedicare, παρά τη θέλησή της.

Συνεπώς ο πραγματικός και άμεσος κίνδυνος δεν είναι μήπως το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα κατορθώσει να υλοποιήσει τους μακροπρόθεσμους στόχους του, αλλά μήπως οι Ρεπουμπλικανοί αποκτήσουν αρκετή εξουσία ώστε να κάνουν τη χώρα μη κυβερνήσιμη και ανίκανη να αντιμετωπίσει τα δημοσιονομικά της προβλήματα ή οτιδήποτε άλλο με τρόπο σοβαρό. Οπως είπα και πριν, Μπανανία, σου ερχόμαστε.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk