ΧΡΕΗ ΚΑΙ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ

«Η Ελλάδα είναι παντού»

ΒΕΡΟΛΙΝΟ Ελλάδα δεν είναι μόνο η Αθήνα ούτε και μόνο η Ευρώπη. «Η Ελλάδα είναι παντού» λέει ο διάσημος κοινωνιολόγος Ούλριχ Μπεκ. Ολες οι αναπτυγμένες χώρες στην υφήλιο, με πρώτες τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποφέρουν σήμερα εξίσου από την «ελληνική αρρώστια» των τεράστιων χρεών και των πελώριων ελλειμμάτων. Μόνο που οι κυβερνήσεις κυρίως των ευρωπαϊκών χωρών, αντί να «καταπιούν το πικρό χαπάκι» και να εξαναγκάσουν τις τράπεζες να πληρώσουν τα σπασμένα, φορτώνουν τα βάρη πάλι «στους εργάτες,στους υπαλλήλους, στους ανέργους καιστους συνταξιούχους».

ΒΕΡΟΛΙΝΟ

Ελλάδα δεν είναι μόνο η Αθήνα ούτε και μόνο η Ευρώπη. «Η Ελλάδα είναι παντού» λέει ο διάσημος κοινωνιολόγος Ούλριχ Μπεκ. Ολες οι αναπτυγμένες χώρες στην υφήλιο, με πρώτες τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποφέρουν σήμερα εξίσου από την «ελληνική αρρώστια» των τεράστιων χρεών και των πελώριων ελλειμμάτων.

Μόνο που οι κυβερνήσεις κυρίως των ευρωπαϊκών χωρών, αντί να «καταπιούν το πικρό χαπάκι» και να εξαναγκάσουν τις τράπεζες να πληρώσουν τα σπασμένα, φορτώνουν τα βάρη πάλι «στους εργάτες,στους υπαλλήλους, στους ανέργους καιστους συνταξιούχους». Η Ευρώπη των αγορών, προσθέτει, «έχει χάσει μαζί με την κοινωνική της συνείδηση και την αίσθηση της πραγματικότητας».

Μια ένδειξη αυτού του παραλογισμού είναι η στάση της έναντι της Ελλάδας, ιδίως στο θέμα της λεγόμενης «ευρωβοήθειας». «Η Ελλάδα,που ξετίναξε από πάνω της την κυριαρχία των Τούρκων, βρίσκεται τώρα υπό τον “φιλικό ζυγό” της Ευρωπαϊκής Ενωσης (πολιτική δραστικής λιτότητας, πιστώσεις δισεκατομμυρίων, δρακόντειος έλεγχος)». Οι εμπρησμοί και οι νεκροί του περασμένου Μαΐου στην Αθήνα, προσθέτει, δείχνουν ότι η χώρα απειλείται από αποσταθεροποίηση, ενώ την ίδια ώρα οι διεθνείς κερδοσκόποι παίζουν ανενόχλητοι «ναυμαχία» με τις από χρεοκοπία απειλούμενες χώρες.

Το άρθρο του κ. Μπεκ στο περιοδικό «Cicero» δείχνει ανάγλυφα ότι η συζήτηση για την οικονομική κρίση έχει εγκαταλείψει πλέον τους καθαρά οικονομικούς και πολιτικούς κύκλους και έχει επεκταθεί σε όλο το φάσμα της γερμανικής διανόησης. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα για αυτό είναι η παρέμβαση του φιλοσόφου Γιούργκεν Χάμπερμας (του αποκαλουμένου και «Καντ της εποχής μας» ) στην εβδομαδιαία εφημερίδα «Die Ζeit», ο οποίος θέτει ανοικτά το θέμα της περαιτέρω διατήρησης της ενωμένης Ευρώπης.

Η αφετηρία του κ. Χάμπερμας είναι η διαπίστωση ότι ο καπιταλισμός έχει «φάει τα ψωμιά» του- και μάλιστα οριστικά. «Για πρώτη φορά στην ιστορία του καπιταλισμούτο χρηματιστικά ενεργοποιούμενο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα μπόρεσε να σωθεί από την κατάρρευση μόνο χάρη στις εγγυήσεις των φορολογουμένων» γράφει. «Και αυτό το γεγονός, ότι ο καπιταλισμός δεν μπορεί πλέον να αναπαραχθεί με τη δική του δύναμη,έχει καταγραφεί ανεξίτηλα στη συνείδηση των πολιτών».

Το κράτος θα μπορούσε βέβαια να σώσει το σύστημα. Οι απαραίτητες προϋποθέσεις γι΄ αυτό είναι όμως: πρώτον, ότι οι πολιτικοί θα κερδίσουν το πάνω χέρι έναντι των οικονομικών λόμπι· και, δεύτερον, ότι θα υλοποιήσουν, δίπλα στη νομισματική, και την οικονομική και πολιτική ένωση της Ευρώπης: την πρώτη με τη δημιουργία μιας οικονομικής κυβέρνησης, τη δεύτερη με τη διεύρυνση των αρμοδιοτήτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και την άσκηση μιας ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής που θα αξίζει πραγματικά το όνομά της. «Οι απλές επιδιορθώσεις δεν φτάνουν» λέει. Η Ευρώπη πρέπει να ανανεωθεί συθέμελα αν θέλει να επιβιώσει.

Η κρίση, αναγνωρίζει και ο κ. Χάμπερμας, αποτελεί ευκαιρία. «Πρόκειται για την πονηριά της Ιστορίας» λέει ο ίδιος σε συνέντευξή του στο «Cicero». Χάρη σε αυτήν, προσθέτει, τίθενται έτσι εκ νέου επί τάπητος τα υπαρξιακά προβλήματα της Ευρώπης: το έλλειμμα οικονομικής αλληλεγγύης και η έλλειψη δημοκρατικής νομιμοποίησης των θεσμών της.

Σε άλλο, πιο ελληνικό, επίπεδο κινείται ο προβληματισμός του καθηγητή της Κοινωνιολογίας και Οικονομίας στο Πανεπιστήμιο της Βρέμης Γκούναρ Χάινσον. «Ο εμφύλιος πόλεμος δεν λαμβάνει χώρα» είναι ο τίτλος άρθρου του, επίσης στο «Cicero». Ο κ. Χάινσον περιγράφει τη μεταπολεμική ιστορία της Ελλάδας ως ιστορία εμφυλίων πολέμων, αρχίζοντας με τον «μεγάλο», το 1946-49, και συνεχίζοντας με τον «μικρό», το 1967-74. Η ιστορία αυτή όμως μάλλον δεν θα συνεχιστεί- σε αντίθεση με τις προηγούμενες, η σημερινή νεολαία δεν μεθά πραγματικά από τη βία. Ο θάνατος των τριών υπαλλήλων της τράπεζας Μarfin τον περασμένο Μάιο, λέει, «τρόμαξε και τους πιο θερμοκέφαλους νεαρούς». Το συμπέρασμά του είναι όμως απαισιόδοξο. Το φιάσκο του Μαΐου, λέει, θα υποκινήσει πολλούς από αυτούς να κάνουν εκείνο που έκαναν και οι νεολαίοι την εποχή των «καυτών» εμφυλίων πολέμων: την έξοδο στο εξωτερικό, αφήνοντας έτσι πίσω τους την «καμένη γη» που προκάλεσε η διεθνής οικονομική κρίση.

Γιούργκεν Χάμπερμας

Γιούργκεν Χάμπερμας

– «ΤΟ ΓΕΓΟΝΟΣ ότι οι φορολογούμενοι της ευρωζώνης εγγυώνται τώρα για τα ρίσκα των προϋπολογισμών άλλων κρατών-μελών της ευρωζώνης σημαίνει ιστορική ανατροπή. Το Σύμφωνο Σταθερότητας, το οποίο έθεσαν εκτός ισχύος το 2005 η Γαλλία και η Γερμανία, έχει μετατραπεί σε φετίχ. Μια ενίσχυση των κυρώσεων δεν φτάνει για να εξαλείψει τις ανεπιθύμητες επιπτώσεις μιας ηθελημένης ασυμμετρίας ανάμεσα στην πλήρη οικονομική και στην ημιτελή πολιτική ένωση της Ευρώπης».

– «Η πρόθεση του επιτρόπου για τα Οικονομικά της Ευρωπαϊκής Ενωσης να ελέγχει τους προϋπολογισμούς των κρατών-μελών προτού αυτοί κατατεθούν στα εθνικά κοινοβούλια δεν είναι υπόθεση της καλύτερης διαχείρισης. Το δικαίωμα στον προϋπολογισμό ενός κοινοβουλίου είναι ο πυρήνας της δημοκρατίας. Στον βαθμό που υποσκάπτονται τα δικαιώματα των εθνικών Βουλών πρέπει να διευρύνονται ανάλογα οι αρμοδιότητες του Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο».

– «Η Ανγκελα Μέρκελ δήλωσε στο κοινοβούλιο ότι υπό ορισμένες προϋποθέσεις θα έπρεπε να αποκλειστούν από την ευρωζώνη χώρες που δεν είναι σε θέση να δαμάσουν την κρίση όπως η Ελλάδα. Με μια τόσο μη αλληλέγγυα στάση όμως η Ευρώπη μάλλον θα διαλυθεί. Η δήλωσή της έγινε μεν πριν από τις εκλογές στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία και προοριζόταν για εσωτερική κατανάλωση. Το ότι δεν έχει ωστόσο καμία αίσθηση για την καταστρεπτική ηχώ τέτοιων δηλώσεων σε άλλες χώρες δείχνει περισσότερο από καθετί άλλο τη νέα αδιαφορία της νέας Γερμανίας προς την Ευρώπη».

Ούλριχ Μπεκ

Ούλριχ Μπεκ

– «ΤΟ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ μάρκο ήταν το νόμισμα της γερμανικής δύναμης. Αυτό επιχειρείται τώρα και με το ευρώ. Το με διάλυση απειλούμενο κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα σφραγίζεται εκ των υστέρων με τον εθνικισμό του μάρκου. Η κοινή ευρωπαϊκή πολιτική θυσιάζεται στον βωμό της “σταθερότητας του ευρώ”. Ετσι αναδύονται πάλι από τους τάφους τα φαντάσματα εθνικιστικής πολιτικής, όπως δείχνει το παράδειγμα του πρωτόγονου κυνηγιού μαγισσών κατά της Ελλάδας». – «Ξαφνικά διαγράφεται ένα μέλλον στο οποίο η διάλυση της Ευρώπης θα μπορούσε να γίνει πραγματικότητα. Αλλά αυτή η πραγματικότητα δεν δημιουργείται από την ελληνική τραγωδία. Γι΄ αυτήν δεν φταίνε ούτε η Πορτογαλία, η Ισπανία, η Ιταλία ή η Ιρλανδία. Η χρηματιστηριακή κρίση εκφυλίζεται σε κρίση ύπαρξης της Ευρώπης επειδή οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, με πρώτη εκείνη της Ανγκελα Μέρκελ, περιφρόνησαν τον βασικό νόμο της ευρωπαϊκής πολιτικής που επιτάσσει: Μην αφήσεις ποτέ ανεκμετάλλευτη μια κρίση- πρόκειται για μοναδική ευκαιρία να κάνεις κάτι μεγάλο και να δυναμώσεις την Ευρώπη!».

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
  • Κινήσεις κρυφές Είναι πλέον αποφασισμένος να σταματήσει να... κρύβει τα πούρα του μέσα στα ροζ ρόλεϊ της Τίτι Βανίλι. ΣΙΒΥΛΛΑ |
Helios Kiosk