ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ

Τι γυρεύει ένας Ελληνας στο Βερολίνο

ΒΕΡΟΛΙΝΟ, «Μα πώς κατάφερες και ήλθες;». Από κάποιο σημείο και μετά, η ερώτηση δεν ήταν μόνο ενοχλητική. Ενιωθες να σε στοιχειώνει. Βρισκόσουν μόλις μερικές ώρες στην πόλη του Βερολίνου και η αίσθηση που σου έδιναν γνωστοί σου ξένοι συνάδελφοι ήταν ότι σε αντιμετώπιζαν τουλάχιστον ως μπαγαπόντη. Ενας Ολλανδός, ένας Βέλγος, ένας Γερμανός και ένας Πορτογάλος έθεσαν την παραπάνω ερώτηση στον υπογράφοντα. Την ίδια απορία είχαν και αρκετοί από τους υπευθύνους προώθησης ταινιών. Τι δουλειά έχουν οι Ελληνες στο Φεστιβάλ Βερολίνου; Εύλογη απορία.

ΒΕΡΟΛΙΝΟ,«Μα πώς κατάφερες και ήλθες;».

Από κάποιο σημείο και μετά, η ερώτηση δεν ήταν μόνο ενοχλητική. Ενιωθες να σε στοιχειώνει. Βρισκόσουν μόλις μερικές ώρες στην πόλη του Βερολίνου και η αίσθηση που σου έδιναν γνωστοί σου ξένοι συνάδελφοι ήταν ότι σε αντιμετώπιζαν τουλάχιστον ως μπαγαπόντη. Ενας Ολλανδός, ένας Βέλγος, ένας Γερμανός και ένας Πορτογάλος έθεσαν την παραπάνω ερώτηση στον υπογράφοντα. Την ίδια απορία είχαν και αρκετοί από τους υπευθύνους προώθησης ταινιών.

Τι δουλειά έχουν οι Ελληνες στο Φεστιβάλ Βερολίνου;

Εύλογη απορία. Η Ελλάδα, όχι μόνο στην αρχή αλλά και στις περισσότερες ημέρες της διοργάνωσης, φιγουράριζε ως πρώτη είδηση στα πρωτοσέλιδα του ξένου Τύπου και στα περισσότερα τηλεοπτικά δίκτυα. Το σκάνδαλο της απόκρυψης στοιχείων για το πραγματικό έλλειμμα της χώρας μας που είχε ως αποτέλεσμα την αναξιοπιστία της στην Ευρωπαϊκή Ενωση έχει περάσει στη συνείδηση όλων των πολιτών. Ακόμη και των ενασχολούμενων με το σινεμά!

Βεβαίως το ενδιαφέρον των ξένων συναδέλφων για την Ελλάδα ήταν ζήτημα δευτερολέπτων. Οταν παρακολουθείς ένα μεγάλο φεστιβάλ όπως αυτό του Βερολίνου, το μυαλό σου παρασύρεται από τις ταινίες και τα πρόσωπα που τις συνοδεύουν.

Συν τοις άλλοις το κρύο παραήταν σκληρό αυτή τη χρονιά ώστε να σε προσγειώσει απότομα στα προβλήματα της καθημερινότητας. Ενα από τα οποία υπήρξε το περπάτημα. Το βάδισμα γινόταν με σχολαστική προσοχή πάνω στα παγωμένα πεζοδρόμια και στους ακάθαρτους δρόμους του Βερολίνου. Μάλιστα για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων προσλήφθηκαν πάρα πολλοί προσωρινοί υπάλληλοι από τον δήμο της πόλης. Ωστόσο το πρόβλημα παρέμενε άλυτο, με αποτέλεσμα τα νοσοκομεία του Βερολίνου να είναι γεμάτα τραυματίες με θλάσεις, σπασίματα και κατάγματα ποδιών από τις γλίστρες και τις τούμπες στους δρόμους. Από την παγίδα δεν ξέφυγε και μια γνωστή γερμανίδα ρεπόρτερ της τηλεόρασης, η οποία είδε όλη την προετοιμασία της για την κάλυψη του φεστιβάλ να πηγαίνει στράφι όταν βρέθηκε στο νοσοκομείο με σπασμένο πόδι λίγο πριν από την πρεμιέρα.

Το Βερολίνο γιόρταζε εφέτος τα 60 χρόνια λειτουργίας του κινηματογραφικού φεστιβάλ του και αν μη τι άλλο οι Γερμανοί ξέρουν να πλασάρουν γιορτινή ατμόσφαιρα. Σε κάθε γωνιά της πόλης και όχι μόνο στην πλατεία Ποτσντάμερ, τον πυρήνα του φεστιβάλ, έβλεπες αγάλματα θεόρατων και διαφορετικής αισθητικής αρκούδων. Η αρκούδα είναι η μασκότ της πόλης και η Αρκτος το βραβείο του κινηματογραφικού φεστιβάλ. Μια τεράστια οθόνη στην είσοδο του Βerlinale Ρalast, όπου πραγματοποιούνται οι επίσημες προβολές της διοργάνωσης, βρισκόταν διαρκώς σε λειτουργία παρουσιάζοντας εικόνες από το παρελθόν και το παρόν. Οι σκηνές του παρελθόντος μεγαλείου από το αρχειακό υλικό, με εικόνες ηθοποιών όπως ο Ερολ Φλιν και η Σοφία Λόρεν να μιλούν για την Μπερλινάλε, αναμειγνύονταν με το παρόν, τις ζωντανές μεταδόσεις των συνεντεύξεων Τύπου και πρόσωπα όπως ο Μάρτιν Σκορσέζε, ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο, η Ρεμπέκα Χολ και ο Πιρς Μπρόσναν. Μια από τις πιο συγκινητικές στιγμές της διοργάνωσης υπήρξε η υπαίθρια προβολή της «Μητρόπολης» του Φριτς Λανγκ στην Πύλη του Βρανδεμβούργου.

Ο Πολάνσκι, ο Σκορσέζε και η σκοτεινή Αμερική

Κοστούμι για την ταινία «Μητρόπολις» του Φριτς Λανγκ που εκτίθεται στην ομότιτλη έκθεση του Κινηματογραφικού Μουσείου του Βερολίνου, στο Sony Center της πλατείας Ποτσντάμερ.

Παρά τις 400 ταινίες που προβλήθηκαν στη διάρκεια του φεστιβάλ, τα μεγάλα γεγονότα της εφετινής Μπερλινάλε ήταν μόλις δύο και τελείωσαν από την πρώτη κιόλας εβδομάδα: ο Ρόμαν Πολάνσκι με το «Τhe ghost writer» από τη μια πλευρά, ο Μάρτιν Σκορσέζε με το «Shutter island» από την άλλη. Χωρίς να δώσει το «παρών» επειδή βρίσκεται σε κατ΄ οίκον περιορισμό στην ελβετική του έπαυλη για την υπόθεση του σεξουαλικού σκανδάλου που εκκρεμεί από το 1978, ο Πολάνσκι άφησε να μιλήσουν για αυτόν οι συνεργάτες του: οι ηθοποιοί Πιρς Μπρόσναν και Γιούαν Μακ Γκρέγκορ, οι παραγωγοί και ο Ρόμπερτ Χάρις, ο συγγραφέας του μυθιστορήματος στο οποίο η ταινία βασίστηκε. Το φιλμ είναι ένα πολιτικό θρίλερ που παρακολουθεί την πτώση του πρώην πρωθυπουργού της Βρετανίας (Μπρόσναν) ο οποίος βρίσκεται περιορισμένος στο σπίτι του στην Αμερική κατηγορούμενος για εγκλήματα πολέμου. Η ειρωνεία είναι ότι την ώρα που στην ταινία βλέπουμε έναν βρετανό πρώην πρωθυπουργό να μην μπορεί να φύγει από την Αμερική επειδή αν ταξιδέψει στις χώρες που προστατεύονται από το Διεθνές Δικαστήριο θα τον συλλάβουν, στην πραγματικότητα ο Πολάνσκι δεν μπορεί να πάει στην Αμερική αφού εκεί επίσης θα τον συλλάβουν! Η τέχνη ακολουθεί τη ζωή…

Με το «Shutter island», το οποίο τοποθετείται στην Αμερική του Ψυχρού Πολέμου της δεκαετίας του 1950, ο Σκορσέζε έφτιαξε μια πολυεπίπεδη ταινία. Πίσω από τη βιτρίνα ενός καλοστημένου ψυχολογικού θρίλερ (βασισμένου στο μυθιστόρημα του Ντένις Λεχέιν) κρύβεται μια κριτική διάθεση απέναντι στην ίδια την αμερικανική κοινωνία. Ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο κρατά τον ρόλο-«κλειδί» της ταινίας παίζοντας έναν αινιγματικό αστυνομικό, στοιχειωμένο από τα φαντάσματα των θυμάτων του στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο αλλά και από το φάντασμα της γυναίκας του, η οποία πέθανε υπό μυστηριώδεις συνθήκες. Μέσα από την αναζήτηση ενός ψυχοπαθούς που δραπέτευσε από το ψυχιατρείο το οποίο στεγάζεται σε ένα απομονωμένο νησί, ο Σκορσέζε πλάθει τη μικρογραφία μιας κοινωνίας βυθισμένης στην παράνοια, στις λοβοτομές και στα εγκληματικά πειράματα απέναντι στα απροστάτευτα ψυχοπαθή άτομα.

Η Ρόμι στη Μητρόπολη και ο μόνιμος Νταλί
Το Κινηματογραφικό Μουσείο του Βερολίνου είναι ένα από τα καλύτερα του κόσμου. Φτιαγμένο από γυαλί και μέταλλο, είναι δομημένο κατά τέτοιο τρόπο ώστε να δίνει στον επισκέπτη την αίσθηση ότι κυκλοφορεί μέσα στη «Μητρόπολη» του Φριτς Λανγκ. Τεραστίων διαστάσεων και με πολλούς ορόφους, το μουσείο είναι το στολίδι του Sony Center στην πλατεία Ποτσντάμερ. Με αφορμή τα 60 χρόνια λειτουργίας του κινηματογραφικού φεστιβάλ, το μουσείο υλοποίησε δύο εξαιρετικές ιδέες: μια έκθεση με θέμα τη «Μητρόπολη» του Λανγκ που εφέτος προβλήθηκε αποκαταστημένη καθώς το επί δεκαετίες χαμένο υλικό της βρέθηκε πριν από μερικά χρόνια στην Ταινιοθήκη της Αργεντινής, και μια δεύτερη έκθεση για τη μοναδική Ρόμι Σνάιντερ (1938-1982), την «καταραμένη» βιεννέζα ηθοποιό που καταξιώθηκε ως «Αυτοκράτειρα Σίσι», ακολούθησε διεθνή καριέρα και εν τέλει πέθανε από καρδιακή προσβολή μετά τον θάνατο του γιου της (λέγεται ότι αυτοκτόνησε). Με γενικό τίτλο «Βιέννη- ΒερολίνοΠαρίσι», η έκθεση για τη Ρόμι Σνάιντερ περιλαμβάνει φωτογραφίες, περιοδικά, ιδιόχειρα σημειώματα, αφίσες και κοστούμια από όλες τις φάσεις της καριέρας της ηθοποιού. Η έκθεση θα είναι ανοικτή ως τις 30 του ερχόμενου Μαΐου.

Αξίζει να σημειωθεί, τέλος, ότι όσοι τύχει και βρεθούν στο Βερολίνο δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να χάσουν τη μόνιμη έκθεση «Σαλβαντόρ Νταλί» σε ειδικώς διαμορφωμένο, διώροφο χώρο 1.500 τετραγωνικών μέτρων της πλατείας Λάιπτσιγκερ (Leipziger Ρlatz 7). Η έκθεση εγκαινιάστηκε πέρυσι τον Φεβρουάριο, 20 χρόνια μετά τον θάνατο του Νταλί, και περιλαμβάνει παραπάνω από 400 δημιουργήματα του κορυφαίου ισπανού σουρεαλιστή.

Οι ταινίες που αγαπήσαμε

1 Σκηνή από τη μαύρη οικογενειακή ιστορία «Submarino» του δανού σκηνοθέτη Τόμας Βίντερμπεργκ, ο οποίος κέρδισε τις εντυπώσεις 2 Ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο όπως εμφανίζεται στην ταινία του Σκορσέζε «Shutter island», στον ρόλο ενός αινιγματικού αστυνομικού ο οποίος καταδιώκεται από τα φαντάσματά του 3 Στη Ρόμι Σνάιντερ (δεξιά), την «καταραμένη» βιεννέζα ηθοποιό που πέθανε το 1982 σε ηλικία 44 ετών,είναι αφιερωμένη η έκθεση «Βιέννη – Βερολίνο – Παρίσι» με πολλά μεμοραμπίλια της αξέχαστης Σίσι

ΜΕΛΙ («Ηoney»,Τουρκία)

του Σεμίχ Καπλάνογλου

Με φόντο τη μαγευτική ύπαιθρο της Ανατολίας παρακολουθούμε την ιστορία ενός πανέξυπνου τραυλού αγοριού που προσπαθεί να τα βγάλει πέρα στο σχολείο αλλά και να σταθεί στο πλάι του μελισσοκόμου πατέρα του.Λυρικό,αγνό,ανθρώπινο φιλμ, αποτελεί το τρίτο μέρος της τριλογίας του Καπλάνογλου για τις συνθήκες ζωής στην επαρχιακή Ανατολία (προηγήθησαν το «Αβγό» και το «Γάλα»).

SUBMARINO (Δανία)
του Τόμας Βίντερμπεργκ

Δώδεκα χρόνια μετά την «Οικογενειακή γιορτή» («Festen») ο Τ. Βίντερμπεργκ επανέρχεται σε μια εξίσου μαύρη οικογενειακή ιστορία,αναζητώντας το σημείο επαφής ανάμεσα σε δυο αδέλφια που πήραν τον λάθος δρόμο: ο ένας είναι πρώην κατάδικος και ο άλλος τοξικομανής.

EΝΑΣ ΚΑΠΩΣ ΕΥΓΕΝΙΚΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ
(«Εn ganske snill mann»,Νορβηγία) του Χανς Πέτερ Μόλαντ

Με όπλα του το διαπεραστικό «μαύρο» χιούμορ αλλά και το μονίμως απορημένο βλέμμα του σπουδαίου σουηδού ηθοποιού Στέλαν Σκάσγκαρντ («Μamma mia!»),ο Μόλαντ αφηγείται την ιστορία ενός πρώην κατάδικου ο οποίος προσπαθεί να ξαναβρεί μια θέση σε μια κοινωνία που δεν μπορεί να καταλάβει.

O ΚΥΝΗΓΟΣ
(«Shekarchi»,Ιράν) του Ράφι Πιτς

Ενας άνδρας αποφασίζει να εκδικηθεί τον θάνατο της γυναίκας και της κόρης του που σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια συμπλοκών της ιρανικής αστυνομίας με διαδηλωτές.Πολιτική αλληγορία συνδυασμένη με οικογενειακό δράμα στην παραγωγή της οποίας βρίσκεται και η Twenty Twenty Vision του έλληνα παραγωγού Θανάση Καραθάνου.

Ο Τζέιμς Φράνκο ως Αλεν Γκίνσμπεργκ

Tον γνωρίσαμε στο πλευρό του Τόμπι Μαγκουάιρ στις ταινίες «Spiderman» και αρχίσαμε να τον εκτιμάμε περισσότερο όταν τον είδαμε να φιλά στο στόμα τον Σον Πεν παίζοντας τον ομοφυλόφιλο σύντροφό του στο «Μilk». Στα 32 του, ο Τζέιμς Φράνκο ταινία με την ταινία ωριμάζει και αυτό φαίνεται στο «Ηowl» των Ρομπ Επστάιν και Τζέφρεϊ Φρίντμαν, όπου ο Φράνκο υποδύεται τον ομοφυλόφιλο αμερικανό ποιητή Αλεν Γκίνσμπεργκ, εμβληματική φιγούρα της beat generation μαζί με τον Τζακ Κέρουακ και τον Νιλ Κάσαντι.

– Πώς επιλέξατε να προσεγγίσετε τον Αλεν Γκίνσμπεργκ;

«Δύο είναι τα επίπεδα που πρέπει να σε απασχολήσουν αν θελήσεις να προσεγγίσεις ένα πραγματικό πρόσωπο. Πρώτον, η έρευνα για το πρόσωπο και, δεύτερον, η καλή ανάγνωση του σεναρίου και η κουβέντα με τον σκηνοθέτη. Σε κάθε περίπτωση οι ταινίες που αντιμετωπίζουν πραγματικά πρόσωπα έχουν μια περιορισμένη ματιά διότι είναι αδύνατον να πεις τα πάντα για το πρόσωπο με το οποίο ασχολείσαι. Βοήθησε πολύ το γεγονός ότι η δική μας ταινία αφορούσε μια περιορισμένη περίοδο της ζωής του Γκίνσμπεργκ, από τα τέλη της δεκαετίας του 1940 ως τα τέλη της αμέσως επόμενης. Χρειάστηκε να βρω έναν συνδυασμό του Γκίνσμπεργκ ως ποιητή και του Γκίνσμπεργκ ως ανθρώπου ως εκείνη την περίοδο. Το γεγονός ότι οι σκηνοθέτες προέρχονται από τον κόσμο του ντοκυμαντέρ, έδωσε στην ταινία την ψυχή ενός ντοκυμαντέρ. Το σενάριο δεν βασίζεται σε ιδέες για το τι μπορεί να ειπώθηκε από τον Γκίνσμπεργκ αλλά σε πράγματα που αληθινά ειπώθηκαν από τον ίδιο. Και τα πρακτικά της δίκης μεταφέρθηκαν αυτούσια».

– Πόσος χρόνος χρειάστηκε ώσπου να νιώσετε έτοιμος για τον ρόλο;

«Η διαδικασία της έρευνας διήρκεσε πάνω- κάτω έναν χρόνο. Ηταν πολύ σημαντικό να δούμε τι μπορεί να συνέβαινε στο εσωτερικό του Γκίνσμπεργκ ώστε να γράψει αυτά που έγραψε. Ευτυχώς είχαμε διαθέσιμο αρκετό κινηματογραφημένο υλικό από εκείνη την εποχή, κυρίως από τη δεκαετία του ΄60. Ακουσα αμέτρητες συνεντεύξεις και ηχογραφημένες απαγγελίες ποιημάτων του ενώ περπατούσα στη Νέα Υόρ κη. Αυτό με βοήθησε πολύ». – Πόσο βοήθησε το γεγονός ότι αναλάβατε τον ρόλο ενώ κάνατε τις σπουδές σας στη λογοτεχνία;

«Ηταν μια καλή συγκυρία. Δεν ήταν κάτι που σχεδίασα, απλώς έτυχε. Είχα υπογράψει για αυτή την ταινία πολύ νωρίς και το σχέδιο πήρε το πράσινο φως ενώ βρισκόμουν ανάμεσα στο μπάτσελορ για τη λογοτεχνία και στα γυρίσματα του “Μilk”. Ακόμη μεγαλύτερη σύμπτωση είναι ότι πέρασα από πανεπιστήμια από τα οποία ο Γκίνσμπεργκ είχε επίσης περάσει: της Κολούμπια, όπου ο Γκίνσμπεργκ φοίτησε, και του Μπρούκλιν όπου δίδαξε τα τελευταία χρόνια της ζωής του».

– Συναντήσατε τον Πίτερ Ορλόφσκι, σύντροφο του Γκίνσμπεργκ στην εποχή που διαδραματίζεται η ταινία;

«Προσπάθησα να επικοινωνήσω μαζί του αλλά δεν τα κατάφερα. Δεν ήταν συναισθηματικοί οι λόγοι που τον εμπόδισαν να μιλήσει αλλά καθαρά λόγοι υγείας. Είναι αρκετά μεγάλος πια και τον φροντίζουν. Βρήκα ωστόσο μια επαφή μέσω ενός γνωστού του. Δεν βοήθησε ιδιαίτερα».

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Πολιτισμός
ΒΗΜΑτοδότης
  • Βηματοδότης Περί εκπροσώπων…έρημων και απρόσωπων Με αφορμή τα επαναλαμβανόμενα φαινόμενα πολιτικής κακοφωνίας και, αν μη τι άλλο, ατυχούς ενημέρωσης και... ΒΗΜΑτοδότης |
Σίβυλλα
Helios Kiosk