ΓΝΩΜΗ

Τι κέρδισε η Ευρώπη από την περιπέτεια της Ελλάδας

Η Ελλάδα βρέθηκε λοιπόν, και πιθανότατα θα συνεχίσει να βρίσκεται για λίγο καιρό ακόμη, στη δίνη του κυκλώνα. Τα βλέμματα όλων των Ευρωπαίων είναι στραμμένα επάνω της τη στιγμή που οι κερδοσκόποι επιχειρούν να αποσταθεροποιήσουν μέσω αυτής ολόκληρη την ευρωζώνη. Αναμέναμε λοιπόν με πολύ ενδιαφέρον τη Σύνοδο Κορυφής των Βρυξελλών. Ηταν μάλιστα η πρώτη που συγκλήθηκε με πρωτοβουλία του περίφημου «νέου προέδρου» Χέρμαν βαν Ρομπάι. Τα κράτη-μέλη της Ενωσης έσπευσαν να ανακοινώσουν ότι θα συνδράμουν την Ελλάδα η οποία λόγω του πολύ μεγάλου ελλείμματος αποτελεί τον αδύναμο κρίκο της ΕΕ.

Η Ελλάδα βρέθηκε λοιπόν, και πιθανότατα θα συνεχίσει να βρίσκεται για λίγο καιρό ακόμη, στη δίνη του κυκλώνα. Τα βλέμματα όλων των Ευρωπαίων είναι στραμμένα επάνω της τη στιγμή που οι κερδοσκόποι επιχειρούν να αποσταθεροποιήσουν μέσω αυτής ολόκληρη την ευρωζώνη.

Αναμέναμε λοιπόν με πολύ ενδιαφέρον τη Σύνοδο Κορυφής των Βρυξελλών. Ηταν μάλιστα η πρώτη που συγκλήθηκε με πρωτοβουλία του περίφημου «νέου προέδρου» Χέρμαν βαν Ρομπάι. Τα κράτη-μέλη της Ενωσης έσπευσαν να ανακοινώσουν ότι θα συνδράμουν την Ελλάδα η οποία λόγω του πολύ μεγάλου ελλείμματος αποτελεί τον αδύναμο κρίκο της ΕΕ.

Δεν θα ήταν όμως ο πιο αδύναμος κρίκος αν δεν υπήρχε η άρνηση από μέρους της Γερμανίας να παράσχει άμεση βοήθεια στην Ελλάδα, κάτι που θα μπορούσε να κάνει και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο αν του είχε επιτραπεί να παρέμβει.

Είναι γνωστή η μεγάλη διστακτικότητα της Γερμανίας, η οποία οφείλεται τόσο στον ισχυρό ρόλο που έχουν τα κρατίδια στη λήψη αποφάσεων, αλλά και στην ίδια την παράδοση της χώρας που θεωρεί ότι είναι η πιο ενάρετη από τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της ΕΕ και δυσκολεύεται να δεχτεί ότι θα πληρώσει τον λογαριασμό για τις ασυνέπειες άλλων.

Αυτή η τάση της γερμανικής απομόνωσης ήταν που οδήγησε την καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ να αντιταχθεί στην ιδέα ενός ευρωπαϊκού σχεδίου αναθέρμανσης της οικονομίας σαν αντίδοτο στην κρίση. Ετσι η ΕΕ περιορίστηκε στο άθροισμα μια σειράς εθνικών σχεδίων, κάτι που ομολογουμένως δεν αποτελεί δείγμα ενότητας.

Πράγματι, η τελευταία Σύνοδος των Βρυξελλών πρέπει να θεωρείται σημαντική: η Ευρώπη επέδειξε αλληλεγγύη στην Ελλάδα, η οποία θα βρίσκεται στο εξής υπό την επιτήρηση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, που της ζήτησε να καταρτίσει έναν προϋπολογισμό λιτότητας με τη διαβεβαίωση ότι θα της παρασχεθεί έκτακτη βοήθεια σε περίπτωση ανάγκης.

Εγινε επίσης αντιληπτό ότι οι «27» έμειναν ικανοποιημένοι από την τελική ανακοίνωση καθώς έτσι εξουδετερώθηκαν οι κερδοσκόποι και αποφεύχθηκε η περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης. Μπορούμε μάλιστα να στοιχηματίσουμε ότι στο τετ-α-τετ του γάλλου προέδρου με τον έλληνα πρωθυπουργό δόθηκαν κάποιες εγγυήσεις από μέρους της Γαλλίας, οι οποίες δεν ήταν απαραίτητο να κοινοποιηθούν.

Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι μέσα από αυτές τις δυσκολίες – εξάλλου ποτέ δεν είναι αργάαναδύθηκε η ιδέα μιας κοινής ευρωπαϊκής οικονομικής διακυβέρνησης. Μπορεί μια τέτοια διατύπωση να ακούγεται μεγαλόστομη. Στην πραγματικότητα, δεν πρόκειται παρά για μια προσπάθεια συντονισμού των εθνικών πολιτικών στα οικονομικά και δημοσιονομικά ζητήματα με στόχο να ληφθούν κοινές πρωτοβουλίες.

ΗΓαλλία είχε υποστηρίξει αυτή την ιδέα από την πρώτη στιγμή που γεννήθηκε το ευρώ. Εν μέσω της κρίσης η ίδια ιδέα επανήλθε στο προσκήνιο και αποτελεί πλέον επείγουσα ανάγκη. Τελικά, την αποδέχθηκε ακόμη και η Γερμανία, όπως έδειξε η δήλωση της Ανγκελα Μέρκελ κατά τη διμερή συνάντηση Γαλλίας- Γερμανίας. «Η Ευρωπαϊκή Ενωση πρέπει να συντονίσει καλύτερα τις προσπάθειές της, κάτι που σημαίνει ότι εμείς οι ηγέτες των 27 κρατών είμαστε η οικονομική κυβέρνηση της Ενωσης» είπε η γερμανίδα καγκελάριος.

Αν δεν ήταν έτσι τα πράγματα, τότε η τελευταία σύνοδος κορυφής θα έπρεπε να μπει στο αρχείο. Ο πρόεδρος της Γαλλικής Δημοκρατίας αποτόλμησε, χωρίς να φοβάται ότι θα διαψευσθεί, τη δήλωση ότι δεν άκουσε «ούτε ένα κράτος να αμφισβητεί την αναγκαιότητα μιας οικονομικής κυβέρνησης της Ευρώπης».

Το πρώτο λοιπόν αποτέλεσμα της ελληνικής κρίσης θα είναι η αποδοχή αυτής της ιδέας ώστε να χαραχθεί μια κοινή πορεία στην οικονομία η οποία θα περιλαμβάνει καθεμία από τις επιμέρους πολιτικές των μελών της Ενωσης. Αυτή η προοπτική ενός πιο αποτελεσματικού συντονισμού θα αποδειχθεί πολύτιμη για την κατανόηση της περιόδου που ανοίγεται μπροστά μας και όλοι ελπίζουμε ότι θα οδηγήσει στην έξοδο από την κρίση. Το δίδαγμα που αντλούμε από τις «εύθραυστες» οικονομίες της Ελλάδας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, αν και αυτές δεν είναι οι μόνες οικονομικά «αδύναμες» χώρες, δεν είναι ότι πρέπει να αφεθούμε στη δίνη των ελλειμμάτων, ούτε όμως και ότι τα ελλείμματα είναι από μόνα τους επικίνδυνα.

Το πραγματικό δίδαγμα για τις κυβερνήσεις είναι ότι πρέπει να επιδείξουν σθένος και αποφασιστικότητα προκειμένου να ελέγξουν και να περιορίσουν τα ελλείμματά τους. Συνεπώς οφείλουν να εφαρμόσουν προγράμματα σταδιακής μείωσης των ελλειμμάτων προκειμένου να επιστρέψουν σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, ενώ την ίδια στιγμή θα πρέπει να πραγματοποιήσουν δομικές αλλαγές οι οποίες θα οδηγήσουν μεσοπρόθεσμα σε συνθήκες οικονομικής ανάρρωσης.

Ο κ. Ζαν-Μαρί Κολομπανί είναι ένας από τους εγκυρότερους ευρωπαίους δημοσιογράφους, πρώην διευθυντής της εφημερίδας «Le Μonde». Το τακτικό, ανά Κυριακή, άρθρο του είναι γραμμένο αποκλειστικά για «Το Βήμα».

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk