Οινοδρομίες ΙΙ

Στην πρώτη μας επίσκεψη, πριν από λίγους μήνες, τα αμπέλια είχαν μόλις αρχίσει να βγάζουν τα πρώτα τους φυλλαράκια και ο τόπος ήταν καταπράσινος, διάστικτος με τα χρώματα των αγριολούλουδων.

Μας το είχε υποσχεθεί ο Α. Ν. Ανδρουλιδάκης ότι με την πρώτη ευκαιρία θα παρουσιάσει περισσότερα από τα θαυμαστά οινοποιεία της Νεμέας, και το έπραξε. Εσπευσαν μετά τον τρύγο εκείνος να μιλήσει με μερικούς ακόμη από τους ανεξάντλητους παραγωγούς της περιοχής και η Νανά Δαρειώτη να δοκιμάσει τη φθινοπωρινή τοπική κουζίνα

Στην πρώτη μας επίσκεψη, πριν από λίγους μήνες, τα αμπέλια είχαν μόλις αρχίσει να βγάζουν τα πρώτα τους φυλλαράκια και ο τόπος ήταν καταπράσινος, διάστικτος με τα χρώματα των αγριολούλουδων. Στα τέλη της άνοιξης, κανείς δεν μπορούσε να υπολογίσει πώς θα πήγαινε η φετινή σοδειά, τι παιχνίδια θα έπαιζε ο καιρός. Αλλωστε, ο αγρότης – και περισσότερο ο αμπελουργός – είναι πάντοτε συνέταιρος με τον καιρό… Επιστρέψαμε στα μέσα του φθινοπώρου, όπως το είχαμε υποσχεθεί σε εκείνους και σε εσάς, για να δούμε και να μιλήσουμε με κάποιους ακόμη από τους οινοποιούς της Νεμέας, που μοιάζουν ανεξάντλητοι.

Περί κλίματος και άλλων δαιμονίων

Η δύσκολη φετινή χρονιά στη Νεμέα έρχεται να αναδείξει πραγματικά τα πολλά προβλήματα αυτής της Ονομασίας Προέλευσης, η οποία, τυπικά ή άτυπα, καλύπτει περισσότερο από 26.000 στρέμματα και είναι η μεγαλύτερη της Ελλάδας. Μοιρασμένη ανάμεσα σε δύο νομούς, τρεις «υψομετρικές» ζώνες και με μεγάλη ποικιλία εδαφών, προσανατολισμού και κλίσεων των αμπελώνων, σπάνια παρουσιάζεται με ενιαίο πρόσωπο. Ιδιαίτερα όταν οι κλιματολογικές συνθήκες δεν είναι πολύ ευνοϊκές.

Και σίγουρα το φθινόπωρο του 2009, με τα υψηλά επίπεδα βροχόπτωσης και υγρασίας, ήταν δύσκολο για το Αγιωργίτικο και τη Νεμέα, όπως και για άλλες περιοχές σε όλη την Ελλάδα. Χωρίς να αποκλείονται οι εκπλήξεις, δεν είναι πολύ πιθανό να δούμε «μεγάλα κρασιά» από αυτόν τον τρύγο. Αρκετοί αμπελουργοί, κυρίως του χαμηλότερου τμήματος της Ονομασίας, που διαθέτει τα πιο «παχιά» και λιγότερο στραγγιζόμενα εδάφη, μιλούν για ολοκληρωτική καταστροφή. Σε αυτά προσθέστε και τη διαφαινόμενη – τη στιγμή που γράφεται το κείμενο – πτώση της τιμής των σταφυλιών, καθώς η οικονομική κρίση άφησε τα οινοποιεία, περισσότερο τα συνεταιριστικά και λιγότερο τα ιδιωτικά, με σοβαρά αδιάθετα αποθέματα της προηγούμενης συγκομιδής.

Τώρα λοιπόν προσφέρεται ο καιρός για να ανοίξει η συζήτηση, να καθοριστούν υποζώνες, να μελετηθούν συστηματικά το Αγιωργίτικο και οι κλώνοι του, να γίνει επιλογή και να «καθαριστεί» ο αμπελώνας από τις ιώσεις, ώστε επιτέλους η Νεμέα να κερδίσει τη θέση που της αξίζει όχι μόνο στην ελληνική αλλά και στη διεθνή αγορά. Γιατί, ας μην ξεχνάμε ότι, πέρα από την ύπαρξη των «φωτισμένων πρωτοπόρων» οινοποιών, που προσθέτουν κύρος και αξία στα κρασιά της περιοχής, το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής διατίθεται ακόμη ανωνύμως στις ταβέρνες ή χρησιμοποιείται στα χαρμάνια επιτραπέζιων κρασιών.

Οι αμπελουργοί της Νεμέας έχω την εντύπωση ότι εκτιμούν λιγότερο τον θησαυρό που έχουν στα χέρια τους από όλους εμάς που είμαστε έξω από τον χορό αλλά πιστεύουμε ότι το Αγιωργίτικο μπορεί και πρέπει να αποτελέσει μία από τις ποικιλίες-πρεσβευτές του ελληνικού αμπελώνα στις αγορές του κόσμου. Θέλουμε όμως έναν πρεσβευτή υψηλών προδιαγραφών και όχι ένα «φτηνόκρασο» – συγχωρήστε μου την έκφραση – που απλώς διαθέτει την ταινία ελέγχου της Ονομασίας Προέλευσης.

Εν πάση περιπτώσει, εμείς θα συνεχίσουμε την περιήγησή μας στα οινοποιεία-ατμομηχανές της περιοχής, όπως είχαμε υποσχεθεί και στην προηγούμενη επίσκεψή μας, χωρίς όμως να καταφέρουμε και ετούτη τη φορά να τα εξαντλήσουμε όλα.

Τα οινοποιεία

Οινοποιείο Στροφιλιά

Στο οροπέδιο του Ασπρόκαμπου, σε υψόμετρο που ξεπερνά τα 750 μέτρα, βρίσκεται το οινοποιείο της εταιρείας Κατώγι-Στροφιλιά, που ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1998 ως Οκτάνα. Μια προσπάθεια ανθρώπων της Στροφιλιάς, που έχουν πολύχρονους δεσμούς με την περιοχή, σε συνεργασία με άλλους παραγωγούς και έναν γνωστό χονδρέμπορο της εποχής. Η ιδέα ήταν να εξασφαλίσουν καλή πρώτη ύλη για τα κρασιά τους και να παρουσιάσουν και κάποιες «κοινές» ετικέτες. Το εγχείρημα δεν προχώρησε, το άρτια εξοπλισμένο οινοποιείο όμως παρέμεινε στην εταιρεία Στροφιλιά και σήμερα, αγοράζοντας αποκλειστικά σταφύλια από τη γύρω περιοχή, καλύπτει τις ανάγκες αφενός του Κατώγι-Αβέρωφ, που παράγεται στο Μέτσοβο, και μιας Νεμέας ΟΠΑΠ. Εδώ δοκιμάσαμε και μια διαφορετική εκδοχή του Αγιωργίτικου, που αξιοποιεί την οξύτητα την οποία διατηρεί το σταφύλι λόγω υψομέτρου. Το Bella Rossa σε κερδίζει με το βαθύ τριανταφυλλί χρώμα του, το ζωηρό παιχνίδι των φυσαλίδων, τη φρουτώδη μύτη και τη φρέσκια δροσιστική γεύση του.

Κτήμα Μπίζιος

Ο Ηλίας Μπίζιος παθιάζεται με τη βιολογική γεωργία και καλλιεργεί τα περίπου 100 στρέμματα των αμπελώνων του στηριζόμενος στις αρχές της, εδώ και μία δεκαετία. Το μικρό σύγχρονο οινοποιείο του βρίσκεται, όπως και οι αμπελώνες, στον Ασπρόκαμπο, παράγοντας περίπου 50.000 φιάλες, με την οινολογική επίβλεψη της έμπειρης οινολόγου Μαρίας Τζίτζη.

Εκτός από τη Νεμέα του, που διατηρεί όλα τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της υποπεριοχής, προσφέρει ένα ακόμη κόκκινο από τον συνδυασμό Cabernet Sauvignon (60%) με Αγιωργίτικο, το οποίο διαθέτει φινέτσα και ευγενική δύναμη.

Οπως συμβαίνει και με τους περισσότερους παραγωγούς αυτού του μεγέθους, τα προϊόντα του είναι μάλλον δυσεύρετα στις μεγάλες αγορές, αξίζει όμως να τα αναζητήσετε, ιδιαίτερα αν βρεθείτε στην περιοχή.

Κτήμα Σπυρόπουλου

Μια πολύ σοβαρή επένδυση, που ακόμη βρίσκεται σε εξέλιξη, αποτελεί την επιβεβαίωση της εμπιστοσύνης της οικογένειας Σπυρόπουλου στις δυνατότητες και στο μέλλον της Νεμέας. Εκατό στρέμματα αμπελώνων και ένα οινοποιείο σε εξαιρετική θέση, που όταν ολοκληρωθεί – ακόμη υπολείπονται κάποιες διαμορφώσεις εσωτερικών χώρων – θα είναι ένα από τα πιο όμορφα και λειτουργικά, δίνουν στους γνωστούς παραγωγούς της Μαντίνειας ισχυρό έρεισμα στην περιοχή.

Με την οινολογική καθοδήγηση του Αποστόλη Σπυρόπουλου, ενός από τους πρώτους Ελληνες αποφοίτους του περίφημου Πανεπιστημίου Davis στην Καλιφόρνια, ολοκληρώνεται η τρίτη οινοποίηση στις καινούργιες εγκαταστάσεις.

Η σοδειά του 2007, με την ετικέτα Κτήμα Σπυρόπουλου Νεμέα ΟΠΑΠ, έχει ευρεία διανομή και μπορεί κανείς να τη βρει σε πολλά σημεία πώλησης.

Οινοποιείο Ρεπάνη

Ο Νικόλας Ρεπάνης, ύστερα από αρκετά χρόνια στην εμπορία τροφίμων και κρασιών, αποφάσισε να γίνει ο ίδιος οινοπαραγωγός. Διάλεξε τη Νεμέα και έχτισε ένα οινοποιείο εντυπωσιακό σε τεχνολογικό εξοπλισμό αλλά κυρίως σε χώρους υποδοχής και φιλοξενίας επισκεπτών. Λειτούργησε για πρώτη φορά το 2001 και η παραγωγή του ξεπερνά τις 100.000 φιάλες, αξιοποιώντας τόσο τα 30 στρέμματα των ιδιόκτητων αμπελώνων του όσο και αρκετούς συνεργαζόμενους.

Ως πρόσφατα οι βασικοί του πελάτες ήταν οι αλυσίδες των υπεραγορών, όπου προσέφερε μια σειρά ετικετών, με καλή σχέση τιμής – ποιότητας. Η συνεργασία του όμως με τον χαρισματικό οινολόγο Κυριάκο Κυνηγόπουλο – μία από τις πολύ σπουδαίες προσωπικότητες του κρασιού στη Γαλλία – φαίνεται να σηματοδοτεί μια σημαντική στροφή. Ηδη τα πρώτα δείγματα αυτής της συνεργασίας υπόσχονται πολλά.

Οινοποιείο Σκούρα

Ο Γιώργος Σκούρας είναι από τους παλαιότερους παίκτες στη ζώνη της Νεμέας. Οινολόγος, με σπουδές στην Ντιζόν, ξεκίνησε το 1986, ύστερα από βραχεία θητεία στον Καλλιγά και στην Gentilini. Διορατικός, εξαιρετικά επικοινωνιακός και ακούραστος, κατάφερε μέσα σε σχετικά λίγα χρόνια να αναδειχτεί ένας από τους πρωταγωνιστές της οινικής μας σκηνής.

Το νέο του οινοποιείο, ιδανικά τοποθετημένο πάνω στον κεντρικό δρόμο που συνδέει το Αργος με την Εθνική οδό Κορίνθου-Τρίπολης, άρχισε να λειτουργεί το 2004 και ασφαλώς διεκδικεί βραβείο σχεδιασμού τόσο για την αισθητική όσο και για την εργονομία του. Πάνω από όλα όμως, έδωσε δυνατότητες στον οινοποιό να αξιοποιήσει καλύτερα την πρώτη ύλη του. Και αυτό φαίνεται, ιδιαίτερα στη βασική Νεμέα ΟΠΑΠ με την υπογραφή Σκούρας.

Εστω και αν το θέμα μας είναι τα κόκκινα κρασιά, δεν μπορώ να προσπεράσω το εξαίρετο – και στις δύο εκδοχές του – λευκό Viognier, ούτε βέβαια το Dum Vinum Sperum!

Κτήμα Χαρλαύτης

Για όσους αγαπούν το κρασί το όνομα Χαρλαύτης έχει μια ξεχωριστή βαρύτητα. Χωρίς ποτέ να «λουστεί» από το φως των προβολέων τής – συνήθως εφήμερης – δημοσιότητας, έχτισε τη φήμη του διακριτικά, έχοντας ως βάση τον αμπελώνα της Σταμάτας και το εκεί οινοποιείο. Οι σειρές με τα σήματα Αθανασιάδης και Χαρλαύτης κερδίζουν πάντα φίλους.

Πριν από μερικά χρόνια, βλέποντας πιθανόν ότι ο αμπελώνας της Σταμάτας θα «πνιγεί» από την οικιστική ανάπτυξη, ο Διογένης Χαρλαύτης, απόστρατος πτέραρχος και ψυχή του Κτήματος, αποφάσισε να μετακινηθεί προς τη Νεμέα, από όπου, έτσι κι αλλιώς, προμηθευόταν την πρώτη ύλη για τα περισσότερα κόκκινα κρασιά του. Εχτισε οινοποιείο και απέκτησε σταδιακά σχεδόν 150 στρέμματα αμπελώνων, όπου φύτεψε, εκτός βέβαια από Αγιωργίτικο, και κοσμοπολίτικες ποικιλίες όπως το Syrah, το Merlot, το Cabernet Sauvignon και το Malbec (το αργεντίνικο, παρακαλώ). Οι Νεμέες του ξεχωρίζουν για την ισορροπία και τη δομή τους!

Δημοσιεύθηκε στο BHMAgourmet, τεύχος 36, 76-79, Οκτώβριος 2009.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κοινωνία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk