Στην κόψη του ξυραφιού η ελληνική οικονομία

Τομές και ανατροπές στο Ασφαλιστικό, στις υπάρχουσες μορφές εργασίας, στη λειτουργία του κράτους, στους φοροεισπρακτικούς μηχανισμούς (ιδιαίτερα αυτούς που αφορούν τον ΦΠΑ) και στον μηχανισμό είσπραξης των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης θα απαιτήσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή από την Ελλάδα προκειμένου να εγκρίνει το αίτημα για παράταση ενός ή δύο ετών για την επαναφορά του ελλείμματος κάτω από το όριο του Συμφώνου Σταθερότητας 3% του ΑΕΠ. Το έλλειμμα ξεπερνά το 6% και σύμφωνα με όλες τις προβλέψεις θα ανέλθει στο 8% του ΑΕΠ, δηλαδή στα 20-21 δισ. ευρώ στο τέλος του έτους. Οπως μεταδίδουν κορυφαίοι παράγοντες τόσο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσο και του οικονομικού επιτελείου που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις για τη μείωση των ελλειμμάτων, η κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου πρέπει να δεσμευθεί και να πείσει, κατ΄ αρχήν, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με την έκθεσή της, που θα τη διαβιβάσει ως τις 27 Οκτωβρίου, ότι θα λάβει μεσομακροπρόθεσμα μέτρα επίλυσης του Ασφαλιστικού και θέσπισης των ευέλικτων μορφών εργασίας με ασφάλεια, πέραν των μέτρων δημοσιονομικής σταθερότητας. Η κυβέρνηση της ΝΔ διά του υπουργού Οικονομίας κ.Ι. Παπαθανασίου έχει ήδη ενημερώσει τις Βρυξέλλες ότι είναι ανέφικτο να επανέλθει το δημοσιονομικό έλλειμμα στο 3% του ΑΕΠ το 2010 καθώς η ελληνική οικονομία εισήλθε σε ύφεση, ενώ ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ κ. Γ. Παπανδρέουέχει ξεκαθαρίσει ότι θα ζητήσει «τριετή παράταση» για τη σταθεροποίηση της οικονομίας και θα υποβάλει ολοκληρωμένο σχέδιο στις Βρυξέλλες. Πέραν των αναμενομένων πολιτικών εξελίξεων η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει διαμηνύσει στην Ελλάδα ότι αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη λήψη ουσιαστικών μέτρων για την αύξηση των εσόδων από τον ΦΠΑ δεδομένου, εκτός των άλλων, ότι από τους πόρους αυτούς αποδίδεται μέρος τους στην ΕΕ για τον κοινοτικό προϋπολογισμό. Ετσι, όσο χαμηλότερες είναι οι εισπράξεις από τον ΦΠΑ σε εθνικό επίπεδο τόσο χαμηλότερες είναι οι αποδόσεις στην ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό ο επόμενος υπουργός Οικονομίας, παράλληλα με την προετοιμασία του προϋπολογισμού του 2010, θα πρέπει να πείσει τον αρμόδιο επίτροπο κ.Χοακίν Αλμούνια για την αποτελεσματικότητα των μέτρων που θα ληφθούν, αλλά και τα συμβούλια υπουργών της ευρωζώνης (Εurogroup) και υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών (Εco/Fin), κατά τη διάρκεια των καθοριστικών συνεδριάσεων της 9ης και 10ης Νοεμβρίου.

Τομές και ανατροπές στο Ασφαλιστικό, στις υπάρχουσες μορφές εργασίας, στη λειτουργία του κράτους, στους φοροεισπρακτικούς μηχανισμούς (ιδιαίτερα αυτούς που αφορούν τον ΦΠΑ) και στον μηχανισμό είσπραξης των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης θα απαιτήσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή από την Ελλάδα προκειμένου να εγκρίνει το αίτημα για παράταση ενός ή δύο ετών για την επαναφορά του ελλείμματος κάτω από το όριο του Συμφώνου Σταθερότητας 3% του ΑΕΠ. Το έλλειμμα ξεπερνά το 6% και σύμφωνα με όλες τις προβλέψεις θα ανέλθει στο 8% του ΑΕΠ, δηλαδή στα 20-21 δισ.
ευρώ στο τέλος του έτους.
Οπως μεταδίδουν κορυφαίοι παράγοντες τόσο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσο και του οικονομικού επιτελείου που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις για τη μείωση των ελλειμμάτων, η κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου πρέπει να δεσμευθεί και να πείσει, κατ΄ αρχήν, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με την έκθεσή της, που θα τη διαβιβάσει ως τις 27 Οκτωβρίου, ότι θα λάβει μεσομακροπρόθεσμα μέτρα επίλυσης του Ασφαλιστικού και θέσπισης των ευέλικτων μορφών εργασίας με ασφάλεια, πέραν των μέτρων δημοσιονομικής σταθερότητας.
Η κυβέρνηση της ΝΔ διά του υπουργού Οικονομίας κ.Ι. Παπαθανασίου έχει ήδη ενημερώσει τις Βρυξέλλες ότι είναι ανέφικτο να επανέλθει το δημοσιονομικό έλλειμμα στο 3% του ΑΕΠ το 2010 καθώς η ελληνική οικονομία εισήλθε σε ύφεση, ενώ ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ κ. Γ. Παπανδρέουέχει ξεκαθαρίσει ότι θα ζητήσει «τριετή παράταση» για τη σταθεροποίηση της οικονομίας και θα υποβάλει ολοκληρωμένο σχέδιο στις Βρυξέλλες. Πέραν των αναμενομένων πολιτικών εξελίξεων η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει διαμηνύσει στην Ελλάδα ότι αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη λήψη ουσιαστικών μέτρων για την αύξηση των εσόδων από τον ΦΠΑ δεδομένου, εκτός των άλλων, ότι από τους πόρους αυτούς αποδίδεται μέρος τους στην ΕΕ για τον κοινοτικό προϋπολογισμό. Ετσι, όσο χαμηλότερες είναι οι εισπράξεις από τον ΦΠΑ σε εθνικό επίπεδο τόσο χαμηλότερες είναι οι αποδόσεις στην ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό ο επόμενος υπουργός Οικονομίας, παράλληλα με την προετοιμασία του προϋπολογισμού του 2010, θα πρέπει να πείσει τον αρμόδιο επίτροπο κ.Χοακίν Αλμούνια για την αποτελεσματικότητα των μέτρων που θα ληφθούν, αλλά και τα συμβούλια υπουργών της ευρωζώνης (Εurogroup) και υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών (Εco/Fin), κατά τη διάρκεια των καθοριστικών συνεδριάσεων της 9ης και 10ης Νοεμβρίου.

Εύλογη παράταση ολίγων ημερών (το πολύ εβδομάδων), λόγω των εκλογών της 4ης Οκτωβρίου, χορηγεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην Ελλάδα για την υποβολή του Εθνικού Προγράμματος Μεταρρυθμίσεων, των βασικών στοιχείων για τον κρατικό προϋπολογισμό του 2009 (με τα μέτρα που ελήφθησαν και την αποτελεσματικότητά τους) και το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Η υποβολή του Εθνικού Προγράμματος Μεταρρυθμίσεων στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή έπρεπε να γίνει ως το τέλος Οκτωβρίου αλλά θα υποβληθεί λίγες ημέρες αργότερα, τα στοιχεία για τον κρατικό προϋπολογισμό ως τις 27 Οκτωβρίου, αλλά επίσης θα υποβληθούν αργότερα, και το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης ως το τέλος Ιανουαρίου ενώ έπρεπε να υποβληθεί στις αρχές Ιανουαρίου.

Οι δυσκολίες διαβίβασης στοιχείων στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδεικνύονται πολύ περισσότερες απ΄ ό,τι πριν από λίγους μήνες. Για παράδειγμα, η Γενική Γραμματεία της Κυβέρνησης έχει συγκεντρώσει τα περισσότερα από τα απαραίτητα στοιχεία που αφορούν τόσο τα μακροοικονομικά μεγέθη όσο και τις λεγόμενες μεταρρυθμίσεις, οι οποίες όμως δεν προχώρησαν.

Σε σχέση με το περυσινό Εθνικό Πρόγραμμα Μεταρρυθμίσεων, το οποίο υποβλήθηκε τον Οκτώβριο του 2008, οι αποκλίσεις μόνο τραγικές θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν.

Για παράδειγμα, το έλλειμμα για το 2008 εκτιμάτο σε 1,7% και τώρα βρίσκεται στο 6% οδεύοντας προς το 8%. Το δημόσιο χρέος εκτιμάτο ότι θα διαμορφωνόταν σε 98,9% και βρίσκεται ήδη στο 103%, ενώ ο ρυθμός ανάπτυξης έλεγαν ότι θα «τρέξει» με 4% και τώρα αποδεικνύεται ότι θα είναι αρνητικός, από-1,5% ως-2,0%.

Εξάλλου τα έσοδα λογάριαζαν ότι θα αυξηθούν με ρυθμό της τάξεως του 11,3% και παρουσιάζουν μείωση, ενώ οι δαπάνες ισχυρίζονταν ότι θα αυξηθούν μόνο κατά 5,9% και αυξάνονται με ρυθμό άνω του 10%.

Τέλος λογάριαζαν ότι οι εξαγωγές θα αυξάνονταν το 2008 κατά 7,3% και ήδη η μείωση ξεπερνά το 20%. Τεράστιες επίσης οι αποκλίσεις που καταγράφηκαν στον τουρισμό, στις επενδύσεις, στην ανεργία και στην αδήλωτη εργασία, και βεβαίως σε θέματα που αφορούν τη διαφάνεια, την απελευθέρωση των υπηρεσιών, την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, τη μείωση του διοικητικού βάρους κ.λπ. Δυστυχώς κανένας στόχος από εκείνους που είχαν τεθεί δεν επιτεύχθηκε.

Με βάση τα ανωτέρω, η κατάρτιση του σχεδίου του Εθνικού Προγράμματος Μεταρρυθμίσεων διεκόπη και η νέα κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου θα πρέπει να δώσει στο κείμενο του προγράμματος το δικό της στίγμα.

Ελλειψη εσόδων
Σε ό,τι αφορά τα βασικά στοιχεία για τον κρατικό προϋπολογισμό τα πράγματα είναι ακόμη πιο δύσκολα. Οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομίας και Οικονομικών λόγω της προεκλογικής περιόδου έχουν αδρανήσει και δεν υπάρχουν επίκαιρα στοιχεία για την πορεία των εσόδων και των δαπανών, ενώ τα μέτρα που έχουν ληφθεί δεν έχουν αποδώσει.

Η νέα κυβέρνηση λοιπόν θα πρέπει να συγκεντρώσει τα σχετικά στοιχεία επισπεύδοντας τις σχετικές διαδικασίες έτσι ώστε να υποβάλει τη σχετική έκθεση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις αρχές Νοεμβρίου αντί της αρχικά καταληκτικής ημερομηνίας της 27ης Οκτωβρίου.

Στη συνέχεια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα καταρτίσει έκθεση για την κατάσταση και τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας (όπως και για τις οικονομίες των άλλων χωρών-μελών της ΕΕ) και θα την υποβάλει στο Συμβούλιο Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών (Εco/Fin), το οποίο θα αποφασίσει στη Σύνοδο Δεκεμβρίου αν η Ελλάδα παραμείνει στο άρθρο 104 &7 της Συνθήκης ή αν καταλήξει στο 104 &9 περί αυστηρής επιτήρησης.

Πάντως το υπουργείο Οικονομίας υποβαθμίζει το όλο θέμα υποστηρίζοντας ότι τον Δεκέμβριο θα έχουν ενταχθεί συνολικά 20 χώρες-μέλη της ΕΕ στη διαδικασία του υπερβολικού ελλείμματος.

Δάνειο
Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι το υπουργείο Οικονομίας χαρακτηρίζει «πράξη απελπισίας» το ενδεχόμενο να ζητήσει η επόμενη κυβέρνηση δάνειο μέσω της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως έγινε στο παρελθόν. Κάτι τέτοιο, προσθέτουν, δεν συμφέρει δεδομένου ότι οι όροι σύναψης δανείων έχουν βελτιωθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες ενώ προσθέτουν ότι «είναι μάλλον απίθανο να δεχθεί κάτι τέτοιο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή» για μια χώρα-μέλος της ευρωζώνης επειδή αυτό θα δημιουργούσε και κακό προηγούμενο για άλλες χώρες.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk