Η ΕΚΘΕΣΗ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ

Ανάκαμψη το 2010 με υψηλή ανεργία

«Μετά τη βαθιά ύφεση στην οποία εισήλθε η παγκόσμια οικονομία, η οικονομική ανάπτυξη επιστρέφει σε θετικό έδαφος,καθώς η ευρεία κρατική παρέμβαση έχει ενισχύσει τη ζήτηση και περιόρισε την αβεβαιότητα από τους συστημικούς κινδύνους στις αγορές.Η ανάκαμψη αναμένεται να είναι αργή, καθώς τα χρηματοοικονομικά συστήματα παραμένουν εξασθενημένα. Σταδιακά η υποστήριξη από τις κυβερνήσεις θα πρέπει να αποσυρθεί.Τα νοικοκυριά στις χώρες όπου κατέρρευσαν οι αξίες των περιουσιακών στοιχείων έχουν ανάγκη για αναπλήρωση των αποταμιεύσεων,καθώς παράλληλα θα παλεύουν με την υψηλή ανεργία ».

«Μετά τη βαθιά ύφεση στην οποία εισήλθε η παγκόσμια οικονομία, η οικονομική ανάπτυξη επιστρέφει σε θετικό έδαφος,καθώς η ευρεία κρατική παρέμβαση έχει ενισχύσει τη ζήτηση και περιόρισε την αβεβαιότητα από τους συστημικούς κινδύνους στις αγορές.Η ανάκαμψη αναμένεται να είναι αργή, καθώς τα χρηματοοικονομικά συστήματα παραμένουν εξασθενημένα. Σταδιακά η υποστήριξη από τις κυβερνήσεις θα πρέπει να αποσυρθεί.Τα νοικοκυριά στις χώρες όπου κατέρρευσαν οι αξίες των περιουσιακών στοιχείων έχουν ανάγκη για αναπλήρωση των αποταμιεύσεων,καθώς παράλληλα θα παλεύουν με την υψηλή ανεργία ».

Την εκτίμηση αυτή διατυπώνει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο στην «αυστηρά εμπιστευτική» έκθεση που έφθασε στις κυβερνήσεις των χωρών που μετέχουν στε αυτό και οι οποίες προετοιμάζονται για την ετήσια σύνοδο η οποία θα ξεκινήσει εφέτος στην Κωνσταντινούπολη, στις 5 Οκτωβρίου, δηλαδή την επομένη των εκλογών στην Αθήνα. Τα πορίσματα της έκθεσης είναι ειρωνεία για την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, η οποία οδήγησε τη χώρα σε πρόωρες εκλογές με το επιχείρημα ότι « η κρίση θα βαθύνει » και ότι « τα επόμενα δύο χρόνια θα είναι πολύ δύσκολα »: Ο αναπτυγμένος κόσμος βγαίνει από το τούνελ της κρίσης, αλλά ακόμη και για την Ελλάδα οι εκτιμήσεις είναι πιο ήπιες ως προς το βάθος της ύφεσης.

Το ΔΝΤ εκτιμά ότι εφέτος η οικονομία στην Ελλάδα θα συρρικνωθεί σε ποσοστό λιγότερο από 1%, όταν η ευρωζώνη θα βυθιστεί κατά 4,2%, και το 2010 η Ελλάδα θα είναι σε στασιμότητα (ο ρυθμός ανάπτυξης θα κινηθεί γύρω στο μηδέν).

Οπωσδήποτε, όμως, είναι αλήθεια ότι η κρίση στην πραγματική οικονομία έφθασε με καθυστέρηση στη χώρα μας, καθώς στο πρώτο κύμα της κρίσης, η οποία ξεκίνησε από τις ΗΠΑ και μεταδόθηκε σε όλη την Ευρώπη και στην Ασία από τα «τοξικά προϊόντα» των τραπεζών, βρήκε την Ελλάδα προστατευμένη, αφού το τραπεζικό μας σύστημα δεν είχε εκτεθεί στην… τοξικότητα των σύνθετων προϊόντων.

Το δεύτερο κύμα, όμως, η κρίση στην πραγματική οικονομία η οποία πυροδοτήθηκε από την πτώση των αξιών (ακινήτων, μετοχών), τον περιορισμό της κατανάλωσης, το σφίξιμο των δανείων, έπληξε και την ελληνική οικονομία, καθώς οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά το ένα τέταρτο, τα έσοδα από τον τουρισμό κατά 15%, ενώ οι αγορές των διαρκών αγαθών (κατοικιών, αυτοκινήτων, οικιακού εξοπλισμού) περιορίστηκαν δραματικά.

Το κυριότερο, όμως, είναι ότι η διεθνής κρίση αποκάλυψε τη δραματική δημοσιονομική κατάσταση της Ελλάδας, η οποία την τελευταία δεκαετία μετά την ένταξη στην ΟΝΕ έχει βυθιστεί στην κινούμενη άμμο των δημοσιονομικών ελλειμμάτων και της υπερχέωσης. Αυτό σημειώνει το Ταμείο σε ειδικό κεφάλαιο της έκθεσής του για τη χώρα μας. Ωστόσο, όπως επισημαίνει το ΔΝΤ, « η παγκόσμια ύφεση τελειώνει αλλά δεν έρχεται ραγδαία ανάκαμψη » που να επιτρέπει στις κυβερνήσεις εφησυχασμό. Σύμφωνα με τις προβλέψεις, η παγκόσμια ανάκαμψη θα προσεγγίσει το 3% και ξεκινά από την ασιατική οικονομία και ειδικά την Κίνα, η οποία θα επιτύχει ρυθμό ανάπτυξης κοντά στο 9%. Σε αυτό βοηθά η επεκτατική πιστοληπτική πολιτική και η άνοδος των τιμών των προϊόντων που ήδη καταγράφεται διεθνώς. Θα ακολουθήσουν οι ΗΠΑ, με ρυθμό ανάπτυξης 1,2% το 2010.

Αντιθέτως επισημαίνει ότι η Ρωσία βρίσκεται πιο πίσω και δύσκολα θα επανέλθει στους προ της κρίσης υψηλούς αναπτυξιακούς ρυθμούς, καθώς εφέτος η ρωσική οικονομία βυθίζεται κατά 8,5%.

Για να τροφοδοτηθεί όμως η ανάπτυξη, πέρα από τα κρατικά «πακέτα σωτηρίας», το επόμενο έτος θα απαιτηθούν επαρκείς πιστώσεις για την αύξηση των επενδύσεων και των προλήψεων σε όλους τους κλάδους της οικονομίας. Κοινή διαπίστωση για όλες τις χώρες είναι ότι πολιτικές-«κλειδιά» για την επανόρθωση του χρηματοοικονομικού τομέα προχωρούν καλά, παρ΄ ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να προετοιμάζουν το έδαφος να πάρουν πίσω τα έκτακτα μέτρα των δημοσίων παρεμβάσεων που έχουν επιβαρύνει, σε πολλές χώρες, δραματικά τα ελλείμματα. Είναι, όμως, αρκετά νωρίς για αυτή τη συζήτηση, καθώς το περιβάλλον παραμένει ακόμη δύσκολο για εκείνους οι οποίοι δανείζονται- χώρες, επιχειρήσεις και νοικοκυριά- με δυσμενείς όρους.

Σε αυτή την κατηγορία των «ευάλωτων» ομάδων βρίσκεται και η Ελλάδα, εξαιτίας του υψηλού δανεισμού που εφέτος θα ξεπεράσει το 100% του ΑΕΠ ή τα 270 δισ. ευρώ και ήδη επιβαρύνεται με το υψηλότερο κόστος δανεισμού από όλες τις χώρες της ευρωζώνης.

Τα σημάδια της ανάκαμψης
Η ανάκαμψη του κατασκευαστικού τομέα, η σταθεροποίηση των λιανικών πωλήσεων, η αποκατάσταση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης και η βελτίωση της αγοράς ακινήτων ανά τον κόσμο και σε κάθε οικονομία ξεχωριστά είναι τα σημάδια της ανάκαμψης που ακολουθεί τη μεγαλύτερη ύφεση την οποία γνώρισε η παγκόσμια οικονομία μετά τον Β Δ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Μειώσεις μισθών για την αντιμετώπιση της ανεργίας
Τη συνταγή του ΔΝΤ για την αντιμετώπιση της ανεργίας και τη διευκόλυνση των επιχειρήσεων ώστε να προχωρήσουν σε προσλήψεις μόλις ανακάμψουν οι οικονομίες προκύπτει ότι ακολούθησε ο πρωθυπουργός κ. Κ. Καραμανλής, όταν την περασμένη εβδομάδα από τη βήμα της Διεθνούς Εκθεσης Θεσσαλονίκης ανήγγειλε «πάγωμα» μισθών. Οπως αναφέρεται στο ειδικό κεφάλαιο της έκθεσης υπό τον τίτλο « Οι προκλήσεις για τις διαρθρωτικέςαλλαγές και την κοινωνική πολιτική », η αυξανόμενη ανεργία θα δημιουργήσει προβλήματα σε αναπτυγμένες χώρες και το ίδιο θα συμβεί με το πρόβλημα της φτώχειας στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Η «συνταγή» του Ταμείου είναι μία και διατυπώνεται ως εξής:

«Ο περιορισμός της ανεργίας, της απώλειας θέσεων εργασίας, θα απαιτήσει μικρότερες αυξήσεις ή ακόμη και περικοπή μισθών για πολλούς εργαζομένους. Αλλά οι επιπτώσεις αυτών των αναγκαίων ρυθμίσεων για τα φτωχότερα στρώματα του πληθυσμού θα μπορούσαν να αντισταθμιστούν με φορολογικές ελαφρύνσεις (tax credits) ή ανάλογα μέτρα για να περιοριστούν οι κοινωνικές επιπτώσεις». Ακόμη επισημαίνεται ότι « το περιβάλλον θα παραμείνει πολύ δύσκολο για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς η δυνατότητα των τραπεζών να παρέχουν τις αναγκαίες πιστώσεις προς αυτές παραμένει περιορισμένη ».

Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk