Οι συνταγματικά προβλεπόμενες ενέργειες που πρέπει να τηρηθούν είτε προκύψει αυτοδυναμία από τις κάλπες είτε όχι

Το ημερολόγιο της επόμενης ημέρας

Το μεγάλο ζητούμενο στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου αποτελεί η αυτοδυναμία του πρώτου κόμματος. Δύο είναι τα σενάρια που υπάρχουν όσον αφορά το εκλογικό αποτέλεσμα: Αυτό της αυτοδυναμίας και αυτό της μη αυτοδυναμίας. Και στις δύο περιπτώσεις το ημερολόγιο των μετεκλογικών εξελίξεων που θα ακολουθήσουν έχει, σύμφωνα με το Σύνταγμα, τον Κανονισμό της Βουλής και τις πρόνοιες του προεδρικού διατάγματος για την προκήρυξη των εκλογών, ως εξής:…

Το μεγάλο ζητούμενο στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου αποτελεί η αυτοδυναμία του πρώτου κόμματος. Δύο είναι τα σενάρια που υπάρχουν όσον αφορά το εκλογικό αποτέλεσμα: Αυτό της αυτοδυναμίας και αυτό της μη αυτοδυναμίας. Και στις δύο περιπτώσεις το ημερολόγιο των μετεκλογικών εξελίξεων που θα ακολουθήσουν έχει, σύμφωνα με το Σύνταγμα, τον Κανονισμό της Βουλής και τις πρόνοιες του προεδρικού διατάγματος για την προκήρυξη των εκλογών, ως εξής:

ΙΗ περίπτωση της αυτοδυναμίας
Δευτέρα 5 Οκτωβρίου: Ο Πρόεδρος της απελθούσας Βουλής κ. Δ.Σιούφας επισκέπτεται, κατ΄ έθιμο, τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Κ. Παπούλια και του ανακοινώνει επισήμως τα αποτελέσματα και τις έδρες που έλαβε κάθε κόμμα. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δέχεται ακολούθως τον απερχόμενο Πρωθυπουργό, ο οποίος και του υποβάλει την παραίτηση της κυβέρνησής του και, εφόσον είναι εκείνος νικητής των εκλογών, τού αναθέτει νέα εντολή για τον σχηματισμό της κυβέρνησης. Σε αντίθετη περίπτωση, καλεί τον αρχηγό του πρώτου κόμματος για να του δώσει εντολή να σχηματίσει κυβέρνηση.

Τετάρτη 7 Οκτωβρίου: Ορκίζεται ενώπιον του Προέδρου της Δημοκρατίας η νέα κυβέρνηση. Την ίδια ημέρα συνέρχεται και το πρώτο Υπουργικό Συμβούλιο, συνήθως σε ανοικτή συνεδρίαση, με τη συμμετοχή υπουργών, αναπληρωτή υπουργού και υφυπουργών. Οι ανακοινώσεις του Πρωθυπουργού προς τα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου είναι συνήθως δημόσιες. ◗ Τετάρτη 14 Οκτωβρίου: Συνέρχεται σε πανηγυρική συνεδρίαση η νέα ΙΓ΄ (όπως θα ονομάζεται) κοινοβουλευτική περίοδος, στην οποία γίνεται μόνο η ορκωμοσία των βουλευτών.

Πέμπτη 15 Οκτωβρίου: Η Βουλή εκλέγει νέο Πρόεδρο και νέους αντιπροέδρους.

Παρασκευή 16 Οκτωβρίου: O Πρωθυπουργός παρουσιάζει τις προγραμματικές δηλώσεις, η συζήτηση επί των οποίων αρχίζει την επομένη.

ΙΗ περίπτωση της μη αυτοδυναμίας
Σε περίπτωση που κανένα κόμμα δεν έχει αποσπάσει αυτοδυναμία, αν δηλαδή οι κάλπες δεν δώσουν πλειοψηφία τουλάχιστον 151 εδρών σε ένα κόμμα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναθέτει διερευνητικές εντολές στους αρχηγούς των τριών πρώτων κομμάτων. Κάθε αρχηγός έχει στη διάθεσή του τρεις ημέρες για να κάνει τις απαραίτητες διαβουλεύσεις ώστε να εξασφαλίσει ότι η κυβέρνηση που θα σχηματίσει θα λάβει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή. Αν οι διερευνητικές εντολές δεν τελεσφορήσουν, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας καλεί τους αρχηγούς των κομμάτων προκειμένου να εξευρεθεί κοινά αποδεκτά λύση για τον σχηματισμό κυβέρνησης. Είναι δυνατόν, για παράδειγμα, τα κόμματα να συμφωνήσουν από κοινού να στηρίξουν κυβέρνηση προσωπικοτήτων ή οποιοδήποτε άλλο κυβερνητικό σχήμα. Αν επιβεβαιωθεί όμως η αδυναμία να σχηματιστεί κυβέρνηση που να έχει την εμπιστοσύνη της Βουλής, επιδιώκεται ο σχηματισμός κυβέρνησης από όλα τα κόμματα της Βουλής για τη διενέργεια εκλογών. Αν και αυτή η προσπάθεια αποτύχει, τότε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναθέτει στον Πρόεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας ή στον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου ή στον Πρόεδρο του Ελεγκτικού Συνεδρίου τον σχηματισμό κυβέρνησης όσο το δυνατόν ευρύτερης αποδοχής για να διενεργήσει εκλογές και διαλύει τη Βουλή σε περίπτωση που έχει συγκληθεί. Οι ημερομηνίες που αναφέρονται παρακάτω είναι ενδεικτικές και μπορούν να μεταβληθούν σε περίπτωση που ένας αρχηγός δεν εξαντλήσει το τριήμερο των διερευνητικών εντολών και καταθέσει αμέσως, την ίδια δηλαδή ημέρα, την εντολή. Πιο αναλυτικά: ◗ Δευτέρα 5 Οκτωβρίου: Ο απερχόμενος Πρωθυπουργός επισκέπτεται τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Κάρ. Παπούλια και υποβάλει την παραίτηση της κυβέρνησής του, η οποία παραμένει ως «υπηρεσιακή». Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας καλεί εν συνεχεία τον αρχηγό του πρώτου κόμματος και του αναθέτει « διερευνητική εντολή για να διακριβωθεί η δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης που να απολαμβάνει της εμπιστοσύνης της Βουλής».

Πέμπτη 8 Οκτωβρίου: Ο αρχηγός του πρώτου κόμματος αφού διαβουλεύεται επί τριήμερο με τα άλλα κόμματα, «επιστρέφει» την εντολή στον Πρόεδρο, ο οποίος την αναθέτει στον αρχηγό του δευτέρου κόμματος, ο οποίος έχει επίσης στη διάθεσή του τρεις ημέρες για διαβούλευση.

Κυριακή 11 Οκτωβρίου: Εφόσον ούτε το δεύτερο κόμμα βρει κυβερνητικούς συμμάχους για να σχηματίσει κυβέρνηση που να μπορεί να λάβει ψήφο εμπιστοσύνης είτε ψήφο ανοχής από τη Βουλή, η διερευνητική εντολή ανατίθεται στον αρχηγό του τρίτου κόμματος. ◗ Τετάρτη 14 Οκτωβρίου: Συνέρχεται η νέα Βουλή για την ορκωμοσία των βουλευτών, ενώ ο αρχηγός του τρίτου κόμματος καταθέτει στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας την εντολή.

Πέμπτη 15 Οκτωβρίου: Η Βουλή εκλέγει Προεδρείο, με Πρόεδρο εκείνον που λαμβάνει τις περισσότερες ψήφους στη (μυστική) επαναληπτική ψηφοφορία. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας καλεί (όλους πλέον) τους αρχηγούς των κομμάτων σε σύσκεψη υπό την προεδρία του. Αν επιβεβαιωθεί και πάλι αδυναμία σχηματισμού κυβέρνησης, ο Πρόεδρος «επιδιώκει τον σχηματισμό κυβέρνησης από όλα τα κόμματα της Βουλής για τη διενέργεια εκλογών».

Παρασκευή 16 Οκτωβρίου: Αν και πάλι δεν υπάρξει συμφωνία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναθέτει στον Πρόεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας κ. Π. Πικραμμένο ή στον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου κ. Γ. Καλαμίδα ή στον Πρόεδρο του Ελεγκτικού Συνεδρίου κ. Γ. Κούρτη τον σχηματισμό κυβέρνησης όσο το δυνατόν ευρύτερης αποδοχής, με αποκλειστικό σκοπό τη διενέργεια εκλογών.

Σάββατο 17 Οκτωβρίου: Διαλύεται η Βουλή και προκηρύσσονται νέες εκλογές, που γίνονται πλέον χωρίς σταυρό προτίμησης (αφού ισχύει επί 18μηνο η λίστα) και με προεκλογική περίοδο στο ελάχιστο όριο των 21-22 ημερών που απαιτεί ο εκλογικός νόμος. Σε μια τέτοια περίπτωση οι επαναληπτικές εκλογές θα διεξαχθούν πιθανότατα στις 8 ή στις 15 Νοεμβρίουαλλά πλέον με τον «εκλογικό νόμο Παυλόπουλου» που αυξάνει την πριμοδότηση του πρώτου κόμματος με 50 έδρες. Με τη ρύθμιση αυτή ο πήχης της αυτοδυναμίας χαμηλώνει σχεδόν κατά 2 εκατοστιαίες μονάδες.

Πολιτική
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk