74η ΔΕΘ – Στα όρια της αντοχής του ο ελληνικός τουρισμός

Τα όρια της αντοχής του δοκιμάζει εφέτος ο ελληνικός τουρισμός, «εισπράττοντας» τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης από τις κύριες αγορές που τον τροφοδοτούν, με την αναπόφευκτη μείωση στα τουριστικά έσοδα και τις ανάλογες συνέπειες στην εσωτερική αγορά. Η μείωση στις αφίξεις ξένων επισκεπτών τους μήνες Μάιο, Ιούνιο και Ιούλιο κυμάνθηκε περί το 9,62%, 9,61% και 8,11% αντίστοιχα, ενώ τα πρώτα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος για τους καλοκαιρινούς μήνες φανερώνουν τη σημαντική υστέρηση στα έσοδα.

Τα όρια της αντοχής του δοκιμάζει εφέτος ο ελληνικός τουρισμός, «εισπράττοντας» τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης από τις κύριες αγορές που τον τροφοδοτούν, με την αναπόφευκτη μείωση στα τουριστικά έσοδα και τις ανάλογες συνέπειες στην εσωτερική αγορά. Η μείωση στις αφίξεις ξένων επισκεπτών τους μήνες Μάιο, Ιούνιο και Ιούλιο κυμάνθηκε περί το 9,62%, 9,61% και 8,11% αντίστοιχα, ενώ τα πρώτα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος για τους καλοκαιρινούς μήνες φανερώνουν τη σημαντική υστέρηση στα έσοδα. Η πτώση στις ταξιδιωτικές δαπάνες στη χώρα τον Μάιο έφθασε το 17,9% σε σύγκριση με το 2008, με απώλειες στις εισπράξεις 299 εκατ. ευρώ, ενώ τον Ιούνιο κυμάνθηκε περί το 14,7%, με απώλειες στις εισπράξεις 463 εκατ. ευρώ.

Σημαντικές απώλειες παρουσίασε ωστόσο και ο κλάδος των επαγγελματικών σκαφών τουρισμού. Σύμφωνα με την Ενωση Πλοιοκτητών Ελληνικών Σκαφών Τουρισμού (ΕΠΕΣΤ), ως τα τέλη Ιουλίου η πτώση στις κρατήσεις πλοίων αναψυχής ως 49 ατόμων ήταν μεταξύ 25%30%, στα ιστιοπλοϊκά κυμαινόταν μεταξύ 20%-25%, ενώ στα πλοία αναψυχής ως 12 ατόμων έφθανε ως και στο 80%. Μάλιστα κατασχέθηκαν 18 πλοία από τράπεζες λόγω της έλλειψης ικανότητας αποπληρωμής δανείων, ενώ δέκα πλοία παρέμεναν δεμένα από την έναρξη της σεζόν, με την Ενωση να υπολογίζει ότι η ανεργία των ανώτερων και κατώτερων πληρωμάτων τον Σεπτέμβριο φθάνει στο 100%.

Οι εκτιμήσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού (ΠΟΤ) προέβλεπαν μείωση του παγκόσμιου τουρισμού για το 2009 που θα κυμαίνεται μεταξύ-6% και-4%, αφού ήδη η μείωση που έχει καταγραφεί για το πρώτο τετράμηνο είναι-8,0%. Στην Ευρώπη οι συνέπειες είναι εντονότερες, με το πρώτο τετράμηνο να έχει απώλειες 10% αφού η πλειονότητα των χωρών προέλευσης βρέθηκε στη δίνη της οικονομικής ύφεσης. Η εικόνα κατά το πρώτο εξάμηνο στις ανταγωνίστριες χώρες είναι πτωτική, με την Ισπανία να αγγίζει το-11,5%, την Κύπρο το -10,8%, ενώ η Τουρκία είχε οριακή αύξηση 0,9%, σε αντίθεση με τα δύο τελευταία χρόνια που παρουσίαζε διψήφια άνοδο.

Η πτώση στις τουριστικές εισπράξεις και οι περιορισμένες δαπάνες των επισκεπτών που έχουν άμεσο αντίκτυπο και στην τοπική οικονομία συνδέονται με τη μείωση στις τιμές των καταλυμάτων, τη μικρότερη διάρκεια παραμονής των ξένων τουριστών στη χώρα και τη συρρίκνωση της ημερήσιας δαπάνης. Κύκλοι του τουρισμού υποστηρίζουν ότι μεγάλος αριθμός επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στη χώρα δεν θα είναι σε θέση εφέτος να πληρώσουν τις δανειακές τους υποχρεώσεις στις τράπεζες, τα ασφαλιστικά ταμεία, αλλά και να εκπληρώσουν τις φορολογικές τους υποχρεώσεις λόγω έλλειψης ρευστότητας. Το πρόβλημα της ρευστότητας θα είναι έντονο για την επόμενη διετία και θα έχει αντίκτυπο και στην απασχόληση. Οπως υπογραμμίζεται άλλωστε, πέρα από τις 19.000

θέσεις εργασίας που χάθηκαν λόγω της μείωσης των αφίξεων των αλλοδαπών τουριστών, πολλοί από όσους εργάστηκαν εφέτος είχαν μειωμένα ημερομίσθια σε σχέση με την περυσινή χρονιά, για να ενταχθούν στον ΟΑΕΔ. Αντίστοιχα από τους επιχειρηματίες ζητείται η επέκταση του μέτρου της επιδότησης εργασίας που ίσχυσε για τους μήνες Απρίλιο και Μάιο και για τον Σεπτέμβριο αφού, όπως υποστηρίζουν, από τα 50 εκατ. ευρώ που διατέθηκαν απορροφήθηκε μόνο το ένα τρίτο.

Αξίζει να σημειωθεί εξάλλου ότι η πίεση που αντιμετωπίζει ο κλάδος το 2009 θα λειτουργήσει σωρευτικά για τις επιχειρήσεις το 2010, αφού οι συμφωνίες για τα συμβόλαια που κλείνονται εφέτος με τους ταξιδιωτικούς οργανισμούς γίνονται σε μια ήδη πεσμένη βάση.

Εκφράζεται η ελπίδα ωστόσο ότι ο ξενοδοχειακός κλάδος έχει αντοχές για να ξεπεράσει την εφετινή κρίση, χάρη στην «προσαρμοστικότητα» των επιχειρήσεων μικρού μεγέθους. Από την άλλη οι μεγάλες μονάδες αντιμετωπίζουν προβλήματα σε ευρύτερη κλίμακα, «επιστρατεύοντας» τους εσωτερικούς μηχανισμούς πωλήσεων και μάρκετινγκ έτσι ώστε να προωθήσουν το προϊόν τους και να προχωρήσουν έγκαιρα σε διορθωτικές κινήσεις. Το τέλος της χρονιάς όμως θα επιτείνει τα προβλήματα ρευστότητας των επιχειρήσεων του τομέα, που θα στραφούν για χρηματοδότηση στις τράπεζες. Ο Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ) είχε προτείνει τον περασμένο Απρίλιο να εγγυηθεί το Δημόσιο σε ποσοστό 90% ποσό περίπου 500 εκατ. ευρώ για να εξοφληθούν οι τοκοχρεολυτικές δόσεις των επιχειρήσεων για τα έτη 2009 και 2010. Το νέο πρόγραμμα ενίσχυσης των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων στους τομείς Μεταποίησης, Τουρισμού, Εμπορίου και Υπηρεσιών με κονδύλια από το ΕΣΠΑ όμως, όπως υποστηρίζουν κύκλοι του τουρισμού, φέρει κρατική εγγύηση ως 70%, ενώ δεν είναι προσανατολισμένο στον τομέα με συγκεκριμένο ποσοστό, μια και τα δάνεια θα χορηγηθούν με τραπεζικά κριτήρια.

Στο 85%-90% κυμάνθηκε η πληρότητα στη Χαλκιδική τον Αύγουστο, ενώ ο Σεπτέμβριος δεν ξεπερνά το 40%-45%, τονίζει ο πρόεδρος της Ενωσης Ξενοδόχων Χαλκιδικής κ. Γρ. Τάσιος . Η περίοδος αιχμής έχει διάρκεια μόνο 20 ημέρες, ενώ οι τιμές για τις ημέρες αυτές ήταν μειωμένες κατά 20%, ενώ φθάνουν στο-30% με-40% τη μέση περίοδο. Το χαρακτηριστικό στοιχείο της εφετινής περιόδου, υπογραμμίζει, είναι η μεγάλη πτώση της ρωσικής αγοράς. Το τρίμηνο Μαΐου- Ιουλίου 2009 η πτώση αυτή αποτυπώθηκε σε 10.500 λιγότερες αφίξεις ρώσων τουριστών σε σχέση με πέρυσι στο Αεροδρόμιο «Μακεδονία» της Θεσσαλονίκης, με πολλαπλάσιες απώλειες σε έσοδα, όπως τονίζει, ενώ και η γερμανική αγορά είχε πτώση το ίδιο διάστημα κατά 10,3%, όπως η ρουμανική και η βουλγαρική αγορά.

Καλύτερη ήταν η κατάσταση στην Πιερία, όπου παρά το-10% τον Ιούνιο, ο Ιούλιος είχε πληρότητα 100% στις 400 μονάδες του νομού, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ενωσης Ξενοδόχων κ. Γ. Μπούρο. Τα έσοδα όμως παραμένουν μειωμένα κατά 20% λόγω των εκπτώσεων και της συγκράτησης στις δαπάνες. Μεγάλο μερίδιο καταλαμβάνει ο εσωτερικός τουρισμός, με τους Ελληνες να έχουν περισσότερες ημέρες παραμονής, καθώς επίσης επισκέπτονται την περιοχή και τα Σαββατοκύριακα του χειμώνα. Αντίθετα απώλειες καταγράφει η Ημαθία, οι οποίες οφείλονται κυρίως στη «μη μετακίνηση του εσωτερικού τουρισμού», εξηγεί ο κ. Δ. Μάντσιος, πρόεδρος της Ενωσης Ξενοδόχων Ημαθίας. Τον νομό επισκέπτονται κυρίως Ελληνες σε ποσοστό 80%-85%, αφού η περιοχή προσφέρεται περισσότερο για εναλλακτικές μορφές τουρισμού και «η σεζόν ξεκινά από τις 22 Αυγούστου για να κορυφωθεί τα Χριστούγεννα». Παρ΄ όλα αυτά, μείωση παρατηρείται και στον αριθμό των εισιτηρίων στον αρχαιολογικό χώρο της Βεργίνας, τον οποίον επισκέπτεται πλήθος ξένων τουριστών «οι οποίοι μένουν σε καταλύματα της Χαλκιδικής ή της Πιερίας».

Μεμεγάλη πτώση στις αρ χές που ισορρόπησε από τα μέσα Ιουλίου εξελίσσεται η τουριστική περίοδος στον Νομό Καβάλας. Τον Αύγουστο οι πληρότητες κυμάνθηκαν στα περυσινά επίπεδα σε ποσοστό 80% για τα 350 ξενοδοχεία και τα περίπου 500 ενοικιαζόμενα δωμάτια που βρίσκονται στην περιοχή της Καβάλας και της Θάσου, αναφέρει ο πρόεδρος της Ενωσης Ξενοδόχων κ. Απ. Αθιανάς. Την ηπειρωτική πλευρά του νομού επισκέπτονται κυρίως Ελληνες, αν και για λιγότερες ημέρες (πενθήμερα κατά μέσον όρο) από τους Γερμανούς και τους Βούλγαρους, οι οποίοι αυξήθηκαν αισθητά τα τελευταία χρόνια.

Η Θάσος, από την άλλη, αποτελεί προορισμό Γερμανών, Βρετανών και Σκανδιναβών, όμως η γερμανική και ιδίως η βρετανική αγορά είχαν έντονη κάμψη εφέτος. Τα έσοδα υπολογίζεται ότι θα μειωθούν περίπου 20% λόγω των εκπτώσεων που φθάνουν στο 10%, αλλά και οι τουρίστες είναι συγκρατημένοι στα έξοδά τους, παρ΄ ότι τα ξενοδοχεία της περιοχής δεν λειτουργούν με το σύστημα «all inclusive», το οποίο ο κ. Αθιανάς χαρακτηρίζει «καταστρεπτικό». Η διαρκής παραμονή στο ξενοδοχείο, όπως εξηγεί, στερεί από τους επισκέπτες τη δυνατότητα να δουν τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής επικράτειας, με αποτέλεσμα να μην επιλέγουν τελικά με βάση τον προορισμό αλλά την τιμή, μεταφέροντας τον ανταγωνισμό της χώρας σε αυτό το επίπεδο.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Πολιτική
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk