γνώμη

Οι κύκλοι της κρίσης

Oσοι εξωραΐζουν τις συνέπειες της κρίσης ή και αυτήν ακόμη την κρίση κάνουν μεγάλο λάθος. Προφανώς δεν κατανοούν τις συνθήκες, δεν «διαβάζουν» το οικονομικό περιβάλλον και όσα μπορεί να μεταφέρει στις οικονομίες και στις κοινωνίες. Τα στοιχεία που έρχονται από παντού βεβαιώνουν ότι δεν υπάρχει γωνιά του πλανήτη ανεπηρέαστη, ούτε φαίνεται κάποια περιοχή με δυναμική ταχείας μεγέθυνσης, ικανή να παρασύρει και τον υπόλοιπο κόσμο σε αναπτυξιακή τροχιά. Οι προηγμένες οικονομίες έχουν ήδη βυθιστεί στην ύφεση και οι αναπτυσσόμενες χάνουν δύναμη και ορμή.

Oσοι εξωραΐζουν τις συνέπειες της κρίσης ή και αυτήν ακόμη την κρίση κάνουν μεγάλο λάθος. Προφανώς δεν κατανοούν τις συνθήκες, δεν «διαβάζουν» το οικονομικό περιβάλλον και όσα μπορεί να μεταφέρει στις οικονομίες και στις κοινωνίες. Τα στοιχεία που έρχονται από παντού βεβαιώνουν ότι δεν υπάρχει γωνιά του πλανήτη ανεπηρέαστη, ούτε φαίνεται κάποια περιοχή με δυναμική ταχείας μεγέθυνσης, ικανή να παρασύρει και τον υπόλοιπο κόσμο σε αναπτυξιακή τροχιά. Οι προηγμένες οικονομίες έχουν ήδη βυθιστεί στην ύφεση και οι αναπτυσσόμενες χάνουν δύναμη και ορμή. Σύμφωνα με τις προβλέψεις διεθνών οργανισμών, η οικονομία της ευρωζώνης θα συρρικνωθεί κατά 4% το 2009, της Ρωσίας κατά 4,5% και συνολικά των χωρώνμελών του ΟΟΣΑ κατά 4,2%. Οι αναλυτές σε Αμερική και Ευρώπη περιγράφουν την παγκόσμια οικονομία εγκλωβισμένη σε έναν κυκεώνα αλλεπάλληλων φαύλων κύκλων, χωρίς τέλος. Αυτοί οι εξουθενωτικοί κύκλοι εκκινούν από τον χρηματοπιστωτικό τομέα και μεταφέρονται στην πραγματική οικονομία, για να επανέλθουν δριμύτεροι στον ήδη προβληματικό χρηματοπιστωτικό τομέα και από εκεί να μεταφερθούν ξανά με ακόμη μεγαλύτερη ένταση στην πραγματική οικονομία.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι αυτοί οι επαναλαμβανόμενοι φαύλοι κύκλοι είναι αδυσώπητοι και αποδεικνύονται ικανοί να κλονίσουν και τις ισχυρότερες των οικονομιών. Εξαιτίας ακριβώς της δυσμενούς επίδρασης αυτών χειροτερεύει συνεχώς η θέση των τραπεζών και σύμφωνα με τις χθεσινές αναφορές των υπευθύνων στις ΗΠΑ θα χρειαστεί και νέος κύκλος κεφαλαιακών ενισχύσεων.

Περίπου τα ίδια συμβαίνουν και εδώ. Η ελληνική οικονομία επλήγη αρχικώς από την αδυναμία των τραπεζών να χρηματοδοτήσουν όπως τα προηγούμενα χρόνια την οικονομία, συσσώρευσε προβλήματα ρευστότητας, τα μετέφερε εκ νέου στις τράπεζες και τώρα δέχεται ακόμη εντονότερες δευτερογενείς επιδράσεις, με αποτέλεσμα η αλυσίδα της κρίσης να μεγαλώνει, πολλαπλασιάζοντας τα φαινόμενα κρίσης στο σύνολο της οικονομικής δραστηριότητας.

Το πιθανότερο είναι να χρειαστούν σύντομα και οι ελληνικές τράπεζες νέες κεφαλαιακές ενισχύσεις. Οσο λοιπόν αυτοί οι επαναλαμβανόμενοι και αλληλοτροφοδοτούμενοι φαύλοι κύκλοι διατηρούνται ενεργοί τόσο η ελληνική οικονομία, όπως και οι άλλες, θα τελούν υπό καθεστώς ισχυρότατης πίεσης. Με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το κράτος, τις επιχειρήσεις, τα νοικοκυριά, τα άτομα και εν τέλει τις κοινωνίες. Ο κίνδυνος μιας κοινωνικής έκρηξης πολλαπλασιάζεται στις παρούσες συνθήκες. Για αυτό επείγει το σπάσιμο της προαναφερθείσας αλυσίδας.

Το μέγα ερώτημα είναι πώς σπάει η αλυσίδα της κρίσης και ποιοι δύνανται να τη σπάσουν; Σίγουρα πάντως δεν σπάει με συστημικές, συμβατικές πολιτικές. Θέλει τόλμη, φαντασία και βεβαίως επιλογές που σημαίνουν συγκρούσεις με ομάδες κατεστημένων συμφερόντων. Κάτι που όπως όλα δείχνουν δεν μπορεί να επιχειρήσει η παρούσα κυβέρνηση. Καλώς ή κακώς δεν μπορεί να τα βάλει με τον εαυτό της ούτε με τις δυνάμεις που συστηματικά τη στηρίζουν.

akarakousis@dolnet.gr

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk