ΑΠΟΨΗ

Επιλογή αρχών για μια εκπαιδευτική πολιτική

ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ πρόβλημα είναι πάντοτε επίκαιρο, όχι μόνο στη χώρα μας αλλά και διεθνώς. Ιδιαίτερα στις μέρες μας, με την προσπάθεια της αγοραίας παγκοσμιοποίησης της ανθρώπινης κοινωνίας- που δεν είναι άσχετη και με τη ραγδαία και ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της πληροφορικής και γενικότερα της τεχνοεπιστήμης- το πρόβλημα αυτό εμφανίζεται με οξύ και επιτακτικό τρόπο. Δυστυχώς, παρ΄ όλες τις διάφορες σύγχρονες εκπαιδευτικές θεωρίες, έχουν κατισχύσει, στις κοινωνίες του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού, αυτές οι εκπαιδευτικές θεωρίες που προωθούν τον αντικοινωνικό ανταγωνισμό και το χομπσιανό δόγμα του «Ηomo homini lupus».

Επιλογή αρχών για μια  εκπαιδευτική πολιτική | tovima.gr

ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ πρόβλημα είναι πάντοτε επίκαιρο, όχι μόνο στη χώρα μας αλλά και διεθνώς. Ιδιαίτερα στις μέρες μας, με την προσπάθεια της αγοραίας παγκοσμιοποίησης της ανθρώπινης κοινωνίας- που δεν είναι άσχετη και με τη ραγδαία και ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της πληροφορικής και γενικότερα της τεχνοεπιστήμης- το πρόβλημα αυτό εμφανίζεται με οξύ και επιτακτικό τρόπο.

Δυστυχώς, παρ΄ όλες τις διάφορες σύγχρονες εκπαιδευτικές θεωρίες, έχουν κατισχύσει, στις κοινωνίες του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού, αυτές οι εκπαιδευτικές θεωρίες που προωθούν τον αντικοινωνικό ανταγωνισμό και το χομπσιανό δόγμα του «Ηomo homini lupus». Ετσι, το εκπαιδευτικό μοντέλο, που άγρια προωθείται από τον καλπάζοντα καπιταλισμό, δεν μπορεί παρά να είναι παντελώς αδιάφορο προς μια οντολογία των αξιών και μια ουσιαστική Παιδεία και εκπαίδευση. Μια Παιδεία και εκπαίδευση που θα προωθεί επίσης όχι μόνο την εφαρμοσμένη αλλά και τη βασική έρευνα, σε ένα πλαίσιο απεγκλωβισμένο από την αγοραία κηδεμονία. Δεν θα ήταν άλλωστε παράταιρο να τονισθεί εδώ, ότι όλοι οι μεγάλοι φυσικοί επιστήμονες έχουν οικοδομήσει τη σκέψη τους πάνω σε μια βαθιά εδραιωμένη κλασική Παιδεία, και ότι οι σημαντικότερες επιστημονικές επαναστάσεις συντελέστηκαν χωρίς αγοραία κηδεμονία.

Αυτό επομένως που προτείνεται, στο πλαίσιο μιας εκπαιδευτικής πολιτικής που θα αφορά ενιαία και τις τρεις βαθμίδες της εκπαίδευσης, είναι η κοινή αποδοχή κάποιων ελάχιστων αρχών και επιλογών, που θα είναι εποικοδομητικές, ουσιαστικά προοδευτικές και εφαρμόσιμες. Συγκεκριμένα λοιπόν:

Η εκπαιδευτική διαδικασία είναι εγγενώς συνυφασμένη με τη συστηματική μελέτη, με τον μόχθο, την άσκηση και με κάποιου είδους πειθαρχία. Σε καμία χώρα της ΕΕ- από τη σοσιαλιστική Ισπανία ως τη φιλοαμερικανική Τσεχία- δεν έχει βαλτώσει η Παιδεία, για τόσα χρόνια, σε μια μόνιμη κατάσταση συνεχούς και ατελέσφορης αναταραχής. Οι συχνές καταλήψεις διόλου δεν συμβάλλουν στην αναβάθμιση της Παιδείας.

Υπάρχουν εκφάνσεις της κομματικοποίησης στα πανεπιστήμιά μας που επάξια διεκδικούν βραβείο παγκόσμιας πρωτοτυπίας. Η κομματικοποίηση αυτή- και όχι βέβαια η επιθυμητή ενασχόληση των νέων ανθρώπων με τα κοινά, που είναι χρέος ενός αληθινού πολίτη – εκμαυλίζει τη συμπεριφορά τους και είναι άκρως ανελεύθερη και αντεπαναστατική.

Σε δεδομένο πλαίσιο και εύρος δυνατών πολιτειακών μεταβολών, μαξιμαλιστικές απαιτήσεις οδηγούν σε τέλμα και σε πολιτική απραξία, σε έξωθεν επιβολή μέτρων και σε επιλογές που τελικά αποδεικνύονται πιο συντηρητικές. Αυτό που απαιτείται, στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, είναι ένας, με υπερκομματική συναίνεση, νέος νόμος-πλαίσιο και η πάση θυσία στήριξη του ελληνικού δημόσιου πανεπιστημίου. Πρέπει να βρεθεί επίσης τρόπος για να μη διαβρώνουν τα ερευνητικά προγράμματα τις ανθρώπινες σχέσεις και την ηθική υπόσταση των πανεπιστημίων.

Απαιτείται, επίσης, η ουσιαστική στήριξη και προώθηση της βασικής έρευνας, των τεχνολογιών αιχμής και της τεχνοεπιστήμης, αλλά και των ανθρωπιστικών σπουδών, της καλλιτεχνικής και αισθητικής Παιδείας, της φιλοσοφικής Παιδείας και του Πολιτισμού.

Η χώρα μπορεί να χαράξει μια δική της εκπαιδευτική πολιτική στο πλαίσιο μιας φιλοσοφίας της εκπαίδευσης που θα προωθεί την απαραίτητη για τον τόπο εξειδικευμένη γνώση, πάνω στη γερή βάση μιας ουσιαστικής Παιδείας, μιας Παιδείας που θα συμβάλει με όραμα, γνώση και φρόνηση- την αριστοτελική έννοια της φρόνησης που γνωρίζει διεθνώς μια σημαντική επανάκαμψη στην πολιτική επιστήμη και τη βιοηθική- στην ουσιαστική και μακρόπνοη ανάπτυξη της ελληνικής κοινωνίας. Μιας κοινωνίας που αντί να σκοτώνει τους νέους και τα όνειρά τους, ακομμάτιστα θα τους δείχνει, με ειλικρίνεια και αγάπη, ένα δρόμο ευγενούς προσπάθειας, με όραμα, προοπτική και με τη χαρά της δημιουργίας.

Ο κ. Ιωάννης Ν. Μαρκόπουλος είναι αναπληρωτής καθηγητής Χημικής Μηχανικής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk