ΤΑ ΔΙΔΑΚΤΡΑ των ιδιωτικών σχολείων ή το κόστος σπουδών για τον φοιτητή σε κάποιο πανεπιστήμιο μακριά από την πόλη που ζει η οικογένειά του ή ακόμη χειρότερα στο εξωτερικό αποτελούν με τα σημερινά επίπεδα των εισοδημάτων μεγάλο βάρος για τους περισσότερους γονείς. Μια λύση για να αντεπεξέλθουν οι γονείς στα έξοδα αυτά είναι να δανειστούν χρήματα και να ξεπληρώσουν το χρέος τους σε εύθετο χρόνο. Καλύτερη ίσως λύση είναι να ξεκινήσουν να αποταμιεύουν από τα πρώτα χρόνια, αν όχι τους πρώτους μήνες, της ζωής του παιδιού τους για να δημιουργήσουν ένα κεφάλαιο που αργότερα θα μπορέσει να καλύψει το κόστος σπουδών του.
* * * Η λύση του δανεισμού για τις δαπάνες της πρωτοβάθμιας ή δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης περιορίζεται ουσιαστικά στη λήψη προσωπικού ή καταναλωτικού δανείου που χορηγούν οι εμπορικές τράπεζες. Στην περίπτωση του προσωπικού δανείου, για τη χορήγηση του οποίου δεν χρειάζονται δικαιολογητικά που να αποδεικνύουν τον λόγο για τον οποίο χορηγείται, το ύψος του δανείου φθάνει ως 1 εκατ. δρχ. και δεν απαιτείται συμμετοχή του δανειζόμενου στην κάλυψη της δαπάνης. Τέτοιου είδους δάνεια χορηγούν όλες σχεδόν οι εμπορικές τράπεζες με επιτόκια που κυμαίνονται από 17% ως 23%, ανάλογα με την τράπεζα και τον πελάτη.
* * * Καταναλωτικά δάνεια για δίδακτρα και έξοδα σπουδών, όπως πληρωμή ενοικίου, αγορά επίπλων κλπ., χορηγούν ορισμένες τράπεζες με την προσκόμιση των απαραίτητων δικαιολογητικών από τα οποία προκύπτουν οι εν λόγω δαπάνες. Τα επιτόκια των δανείων αυτών διαφοροποιούνται ανάλογα με την τράπεζα και τον πελάτη και διαμορφώνονται από 16,5% ως 22%. Το ύψος του δανείου φθάνει ως και 8 εκατ. δρχ. ενώ για τη χορήγησή του είναι απαραίτητη και η συμμετοχή του δανειζόμενου στην κάλυψη της δαπάνης σε ποσοστό τουλάχιστον 35%. Ετσι, π.χ., αν τα δίδακτρα κοστίζουν 2 εκατ. δρχ. ο δανειζόμενος θα πρέπει να καταβάλει 700.000 δρχ. και να δανειστεί τα υπόλοιπα 1,3 εκατ. δραχμές.
* * * Τόσο τα προσωπικά όσο και τα καταναλωτικά δάνεια αποπληρώνονται σε μηνιαίες δόσεις, διευκολύνοντας έτσι όσους στηρίζονται σε μηνιαίο εισόδημα. Σε γενικές γραμμές, δάνειο ύψους 1 εκατ. δρχ. που εξοφλείται σε ένα χρόνο κοστίζει περίπου 92.000 δρχ. τον μήνα. Το ίδιο δάνειο κοστίζει 51.000 δρχ. περίπου τον μήνα όταν αποπληρώνεται σε δύο χρόνια. Δηλαδή όσο μεγαλύτερη είναι η διάρκεια αποπληρωμής τόσο χαμηλότερη είναι η δόση, ενώ όσο μικρότερη είναι η διάρκεια τόσο χαμηλότερη είναι η συνολική επιβάρυνση από τους τόκους.
* * * Για τις μεταλυκειακές σπουδές ορισμένες τράπεζες χορηγούν δάνεια για δίδακτρα, έξοδα εγκατάστασης, στέγης, εξοπλισμού κλπ. με επιτόκια χαμηλότερα των καταναλωτικών. Η Εθνική Τράπεζα, για παράδειγμα, χορηγεί τέτοιου είδους δάνεια σε μεταλυκειακούς φοιτητές ή σπουδαστές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό που φοιτούν σε δημόσια ή ιδιωτικά πανεπιστήμια και σχολές. Το επιτόκιο του δανείου αυτού της Εθνικής είναι μειωμένο κατά 15% από το αντίστοιχο επιτόκιο των καταναλωτικών δανείων που χορηγεί η τράπεζα και για τους ενήμερους πελάτες δίνεται και έκπτωση δύο ποσοστιαίων μονάδων. Παρόμοιο δάνειο και για τους ίδιους λόγους χορηγεί και η Αγροτική Τράπεζα. Τα προϊόντα αυτά συνοδεύονται και από πρόσθετες παροχές, όπως ειδικό τιμολόγιο στο συνάλλαγμα για τους φοιτητές και σπουδαστές εξωτερικού, κάρτα αναλήψεων κλπ.
* * * Τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργηθεί μια σειρά αποταμιευτικών προγραμμάτων που προσφέρουν τόσο οι τράπεζες όσο και οι ασφαλιστικές εταιρείες για την οικονομική κάλυψη των σπουδών. Τα προγράμματα αυτά είναι αποταμιευτικά, δηλαδή σε τακτά χρονικά διαστήματα, π.χ. κάθε μήνα ή κάθε εξάμηνο, κατατίθεται ένα ποσό και τα χρήματα που συγκεντρώνονται επενδύονται από την τράπεζα ή την ασφαλιστική εταιρεία που διαχειρίζεται το πρόγραμμα. Από το προϊόν της επένδυσης δημιουργούνται τα κεφάλαια που εισπράττει ο δικαιούχος στη λήξη του προγράμματος.
* * * Τα προγράμματα αυτά θα πρέπει να ξεκινούν πολλά χρόνια προτού το παιδί πάει στο σχολείο για να είναι αποδοτικά στη λήξη τους. Για παράδειγμα, με μηνιαία κατάθεση 10.000 δρχ. με τις σημερινές αποδόσεις, ύστερα από 20 χρόνια θα έχει δημιουργηθεί ένα κεφάλαιο της τάξεως των 11 εκατ. δραχμών. Αν η διάρκεια του ίδιου προγράμματος είναι 10 χρόνια και το μηνιαίο ποσό 30.000 δρχ. στη λήξη θα έχει συγκεντρωθεί κεφάλαιο της τάξεως των 7 εκατ. δραχμών. Είναι λοιπόν προφανές ότι όσο συντομότερα ξεκινήσει ένα τέτοιο πρόγραμμα τόσο πιο αποδοτικό θα είναι όταν χρειαστούν τα χρήματα για τις σπουδές του παιδιών. Επίσης θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ότι τα δίδακτρα αυξάνονται κάθε χρόνο με ρυθμούς λίγο χαμηλότερους του πληθωρισμού και το κόστος των σπουδών σε γενικές γραμμές τουλάχιστον όσο ο πληθωρισμός. Ετσι, καλό είναι στα προγράμματα αυτά να προβλέπεται μια ετήσια αναπροσαρμογή του ποσού που αποταμιεύεται ώστε το τελικό κεφάλαιο να μην επηρεάζεται από τον πληθωρισμό.
* * * Εκτός όμως από τα τραπεζοασφαλιστικά προϊόντα, ορισμένες τράπεζες προσφέρουν ειδικούς καταθετικούς λογαριασμούς για νέους με υψηλότερο επιτόκιο από αυτό του ταμιευτηρίου. Στους λογαριασμούς αυτούς, όπως είναι ο λογαριασμός για νέους της Ενθνικής Τράπεζας με επιτόκιο 11,5% σήμερα και ο αντίστοιχος της Ιονικής Τράπεζας με επιτόκιο αυξημένο κατά 10% από το εκάστοτε ισχύον επιτόκιο ταμιευτηρίου, μπορούν να αποταμιεύονται χρήματα σε τακτά χρονικά διαστήματα με πάγια εντολή προς την τράπεζα και ο δικαιούχος να ενημερώνεται από το τραπεζικό του βιβλιάριο.
