ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΣ διεγέρτης ονομάζεται η συσκευή που δημιουργήθηκε από βρετανούς επιστήμονες και η οποία προειδοποιεί ηχητικά τον χειρουργό πως βρίσκεται πολύ κοντά στο να τραυματίσει κάποιο νεύρο. Η συσκευή δεν έχει σχεδιαστεί μόνο για την αποφυγή ατυχημάτων κατά τη διάρκεια των εγχειρήσεων. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί και για διαγνωστικούς σκοπούς, δεδομένου ότι ανιχνεύει τη λειτουργικότητα των νεύρων.
Οπως εξήγησε στο «Βήμα» ο Πίτερ Χάουσμαν, μηχανολόγος μηχανικός της εταιρείας η οποία κατασκευάζει τον μαγνητικό διεγέρτη, «η συσκευή δεν κάνει τίποτε άλλο από το να διεγείρει αρχικά συγκεκριμένα νευρικά κύτταρα και στη συνέχεια να μετρά το ηλεκτρικό δυναμικό το οποίο τα διαπερνά και να το μετατρέπει σε ήχο». Η διέγερση των προς εξέταση νευρικών κυττάρων γίνεται με τη βοήθεια ενός μαγνητικού πεδίου το οποίο αναπτύσσει η συσκευή και στο οποίο χρωστά το όνομά της.
Ο μαγνητικός διεγέρτης αναμένεται να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμος σε εγχειρήσεις του εγκεφάλου και της σπονδυλικής στήλης. Και στις δύο περιπτώσεις, ο χειρουργός θα πρέπει να εκτιμήσει ποια νεύρα είναι πιθανόν να υπάρχουν στην περιοχή της τομής. Στη συνέχεια θα πρέπει να τα αντιστοιχήσει με τους μυς οι οποίοι ελέγχονται από αυτά και να τοποθετήσει ηλεκτρόδια κάτω από το δέρμα στην περιοχή των μυών. Η συσκευή επιτρέπει την τοποθέτηση οκτώ διαφορετικών ηλεκτροδίων. Με άλλα λόγια, επιτρέπει την παρακολούθηση οκτώ διαφορετικών νεύρων ταυτοχρόνως.
Κατά τη διάρκεια της εγχείρησης απαιτείται η παρουσία ενός ακόμη προσώπου, το οποίο θα χειρίζεται τον φορητό ανιχνευτή. Πρόκειται για εξάρτημα που τοποθετείται σε επαφή με τον ιστό και δημιουργεί ένα μαγνητικό πεδίο κοντά στην περιοχή των νεύρων. Αυτό έχει αποτέλεσμα τα νεύρα να αντιδρούν σαν να έλαβαν σήμα από τον εγκέφαλο και να κινούν τους μυς που ελέγχουν. Η κίνηση των μυών γίνεται αντιληπτή από τα ηλεκτρόδια και καταγράφεται από τη συσκευή, η οποία, δημιουργώντας χαρακτηριστικούς ήχους, λέει στον χειρουργό ότι βρίσκεται επικίνδυνα κοντά σε νευρικά κύτταρα.
Εκτός από τους χειρουργούς, ο μαγνητικός διεγέρτης μπορεί να χρησιμοποιηθεί και από τους νευρολόγους, οι οποίοι καλούνται να διαγνώσουν την καλή λειτουργία των κινητικών νευρώνων. Αντί για το κλασικό σφυράκι και το χτύπημα κάτω από το γόνατο, αυτοί θα μπορούν, αναπτύσσοντας ένα μαγνητικό πεδίο στην περιοχή τών προς εξέταση νεύρων, να υπολογίσουν τον χρόνο που χρειάζεται για τη διέγερσή τους, καθώς και την ποσότητα ρεύματος που πρέπει να τα διαπεράσει προκειμένου να επιτευχθεί αυτή η διέγερση. Τα δεδομένα που προκύπτουν επιτρέπουν στους νευρολόγους να εκτιμήσουν αν κάποια νεύρα έχουν υποστεί βλάβη, ως συνέπεια ασθένειας ή τραυματισμού.
Στην περίπτωση που ο μαγνητικός διεγέρτης χρησιμοποιείται για διαγνωστικούς σκοπούς, ο ασθενής, αν και χωρίς νάρκωση, δεν αισθάνεται καμία ενόχληση, δεδομένου ότι η συσκευή αναπτύσσει μαγνητικό και όχι ηλεκτρικό πεδίο. Φυσικά, αισθάνεται την αντίδραση των μυών στις διαταγές των νευρώνων. Το τελευταίο μοντέλο της συσκευής χρησιμοποιείται ακόμη πειραματικά, αλλά το προηγούμενο, το οποίο μπορεί να ελέγχει μόνο δύο νεύρα, βρίσκεται ήδη σε αρκετά νοσοκομεία της Βρετανίας, του Βελγίου, της Γερμανίας και της Ελλάδας.
