από metereologos.gr
Παρασκευή 20 Ιουλίου 2018
 
 

Αντίο, Pax Americana

Οι ΗΠΑ δεν είναι μπορούν ή δεν θέλουν να αντιμετωπίσουν τις ασύμμετρες συγκρούσεις
Αντίο, Pax Americana
Μαχητές του ISIL στη Ράκα. Η κρίση στο Ιράκ είναι σε μεγάλο βαθμό το αποτέλεσμα της μη επέμβασης της Δύσης στον συριακό εμφύλιο πόλεμο
εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Οι χαοτικές συνέπειες της σταδιακής διάλυσης της Pax Americana γίνονται όλο και πιο σαφείς. Για επτά δεκαετίες οι Ηνωμένες Πολιτείες διασφάλισαν ένα παγκόσμιο πλαίσιο, το οποίο - όσο και αν ήταν ατελές, και ανεξάρτητα από το πόσα λάθη έκανε η υπερδύναμη - εγγυήθηκε γενικά ένα ελάχιστο επίπεδο σταθερότητας. Το λιγότερο που μπορούμε να πούμε είναι ότι η Pax Americana ήταν ένα βασικό συστατικό της δυτικής ασφάλειας. Αλλά οι ΗΠΑ δεν είναι πλέον πρόθυμες ή ικανές να είναι ο παγκόσμιος χωροφύλακας.

Η συγκλονιστική συσσώρευση κρίσεων και συγκρούσεων που αντιμετωπίζει ο κόσμος σήμερα - στην Ουκρανία, το Ιράκ, τη Συρία, τη Γάζα και τη Λιβύη - συνδέεται με τη νέα στάση της Αμερικής. Σε περίπτωση που ξεσπάσει κρίση σε μια άλλη σεισμική ζώνη της παγκόσμιας πολιτικής - δηλαδή, στην Ανατολική Ασία - ο κόσμος θα αντιμετωπίσει μια παγκόσμια καταστροφή λόγω της συγχρονικότητας πολλών περιφερειακών κρίσεων.

Ο διπολικός κόσμος του Ψυχρού Πολέμου πέρασε πια στην Iστορία. Ο υιός Τζορτζ Μπους σπατάλησε, «έκαψε» τη σύντομη στιγμή που η Αμερική ήταν η μόνη αληθινή υπερδύναμη. Η οικονομική παγκοσμιοποίηση έχει μέχρι στιγμής οδηγήσει σε ένα πλαίσιο για την παγκόσμια διακυβέρνηση. Ισως βρισκόμαστε στη μέση μιας χαοτικής διαδικασίας που θα οδηγήσει σε μια νέα διεθνή τάξη - ή, πιο πιθανό, βρισκόμαστε μόνο στην αρχή αυτής της διαδικασίας.

Η συζήτηση για μια μελλοντική παγκόσμια τάξη λαμβάνει χώρα κατά κύριο λόγο στη Δύση - συγκεκριμένα, στη Βόρεια Αμερική και στην Ευρώπη. Καθώς οι αναδυόμενες δυνάμεις προσπαθούν σε μεγάλο βαθμό να προσαρμόσουν τις στρατηγικές τους θέσεις στις εθνικές επιδιώξεις και στα συμφέροντά τους, είναι απρόθυμες ή ανίκανες να εκφράσουν τις ιδέες και τους δεσμευτικούς κανόνες που πρέπει να διέπουν μια νέα διεθνή τάξη.

Με τι μοιάζει, για παράδειγμα, μια κινεζική ή ινδική συνταγή για μια νέα παγκόσμια τάξη; (Υπό το φως των γεγονότων στην Aνατολική Ουκρανία, είναι ίσως σκόπιμο να μη ρωτήσουμε πολύ επίμονα για τις απόψεις της Ρωσίας.) Η παλαιά διατλαντική Δύση φαίνεται να είναι μόνη από αυτή την άποψη και ως εκ τούτου εξακολουθεί να είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της παγκόσμιας σταθερότητας.

Ιδεαλισμός εναντίον ρεαλισμού, αξίες εναντίον συμφερόντων

Και όμως, η συχνότητα των κρίσεων έχει επίσης αναβιώσει στις δυτικές χώρες μια παλαιά, θεμελιώδη κανονιστική σύγκρουση μεταξύ ιδεαλισμού και ρεαλισμού, δηλαδή ανάμεσα σε μια εξωτερική πολιτική που βασίζεται σε αξίες και σε μια άλλη που βασίζεται σε συμφέροντα.

Αν και έχει γίνει σαφές εδώ και καιρό ότι τα δυτικά κράτη βασίζονται και στις δύο, η αντίθεση, όσο τεχνητή και αν είναι, έχει έλθει για άλλη μία φορά στο προσκήνιο.

Η κρίση στο Ιράκ και η τρομακτική βία του Ισλαμικού Κράτους (IS) εκεί και στη Συρία είναι σε μεγάλο βαθμό το αποτέλεσμα της μη επέμβασης της Δύσης στον συριακό εμφύλιο πόλεμο. Οι «ρεαλιστές» της εξωτερικής πολιτικής αντιτίθενται σε μια δήθεν ιδεαλιστική «ανθρωπιστική» παρέμβαση. Τα αποτελέσματα είναι πλέον σαφή: μια ανθρωπιστική καταστροφή και μια σοβαρή πρόκληση για την αραβική Μέση Ανατολή, όπως την ξέραμε τον περασμένο αιώνα.

Η διαμάχη στην Ευρώπη σχετικά με τον εξοπλισμό των Κούρδων φαίνεται παράξενη υπό το πρίσμα της κατάστασης στο Ιράκ. Μπροστά στα μάτια μας το IS απειλεί να σκοτώσει ή να υποδουλώσει όλα τα μέλη των θρησκευτικών και εθνοτικών μειονοτήτων που δεν προσηλυτίζονται αμέσως στο πιο αδιάλλακτο ισλάμ ή δεν φεύγουν μακριά. Με τον κόσμο να βλέπει το IS να απειλεί με γενοκτονία, η ανάληψη δράσης είναι μια ηθική υποχρέωση. Ερωτήσεις που αφορούν, για παράδειγμα, τι θα συμβεί όταν τελειώσουν οι μάχες με τα όπλα που θα δοθούν στους Κούρδους είναι δευτερεύουσας σημασίας.

Από την άποψη της realpolitik, το επιχείρημα αυτό ενισχύεται από το γεγονός ότι ο εθνικός στρατός του Ιράκ είναι ανίκανος να νικήσει το IS, ενώ οι κουρδικές πολιτοφυλακές θα μπορούσαν - αλλά μόνο αν είναι εξοπλισμένες με σύγχρονα όπλα. Μια νίκη για το IS στο Βόρειο Ιράκ, ή και μόνο η κατάληψη του Ερμπίλ, της πρωτεύουσας της Κουρδικής Περιφερειακής Κυβέρνησης, δεν θα προκαλούσε απλώς μια μεγάλη ανθρωπιστική καταστροφή. Θα δημιουργούσε επίσης μια τεράστια πολιτική απειλή για την ευρύτερη Μέση Ανατολή και την παγκόσμια ειρήνη.
Ετσι, η σύνδεση αξιών και συμφερόντων είναι αυτονόητη και η σύγκρουση για τις θεμελιώδεις αρχές της εξωτερικής πολιτικής χάνει κάθε νόημα. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την Ευρωπαϊκή Ενωση. Μια Μέση Ανατολή με ένα βάναυσο, ανεξέλεγκτο τρομοκρατικό κράτος στο κέντρο της θα ήταν μια άμεση απειλή για την ασφάλεια της γειτονικής Ευρώπης. Γιατί λοιπόν να μη βοηθήσουμε εκείνους που είναι πρόθυμοι και ικανοί να αντιμετωπίσουν αυτόν τον κίνδυνο στο Ιράκ;

Οπως οι θρησκευτικοί πόλεμοι στην Ευρώπη του 16ου και του 17ου αιώνα

 Αλλά μπορεί άραγε να αναλάβει μόνη της η Δύση την ευθύνη για τη διατήρηση της παγκόσμιας τάξης, δεδομένου του αριθμού και της φύσης των κρίσεων που αντιμετωπίζει;

Οι περισσότερες από αυτές τις συγκρούσεις δεν γίνονται μεταξύ κρατών. Είναι ασύμμετρες συγκρούσεις, για τις οποίες οι δυτικές κοινωνίες - συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ - δεν είναι εξοπλισμένες. Αυτές οι συγκρούσεις επιδεινώνονται περαιτέρω από τη σκληρότητα που χαρακτηρίζει τους θρησκευτικούς πολέμους - ακριβώς όπως συνέβη στην Ευρώπη τον 16ο και τον 17ο αιώνα.

Αλλά ποια είναι η εναλλακτική λύση, εκτός από την επιτάχυνση του χάους, τον πολλαπλασιασμό των κινδύνων ασφαλείας και τις ανθρωπιστικές καταστροφές; Για τη Δύση - και πρώτα απ' όλα για την Ευρώπη - αυτό το δίλημμα είναι αναπόφευκτο.

Η συσσώρευση των κρίσεων σήμερα, η οποία συνοδεύεται από τη στρατηγική κόπωση της Αμερικής, υποχρεώνει την ΕΕ να καθορίσει ποιον ρόλο θα διαδραματίσει στο μέλλον της δυτικής - και της παγκόσμιας - σταθερότητας. Αν οι ΗΠΑ δεν μπορούν πλέον να φέρουν το βάρος της Pax Americana, η Ευρώπη πρέπει να κάνει περισσότερα για τη συλλογική ασφάλεια.

Αλλά η Ευρώπη δεν μπορεί να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την παγκόσμια τάξη και σταθερότητα χωρίς την πολιτική ενοποίηση. Δυστυχώς, πάρα πολλοί ευρωπαίοι ηγέτες δεν μπορούν - ή δεν θέλουν - να το καταλάβουν αυτό.

Ο κ. Γιόσκα Φίσερ ήταν υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας το διάστημα 1998-2005 και υπήρξε ιστορικός ηγέτης του Κόμματος των Πρασίνων επί 20 χρόνια.


HeliosPlus
Κόσμος περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (13)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    Οι ΗΠΑ πραγματι καταρρεουν | 30/08/2014 12:50
    Έχω 2 κύριες διαφωνίες με το άρθρο. 1. Ο αρθρογράφος βλέπει την κριση στο Ιράκ και στη Συρία και την γιγάντωση του IS ως αποτέλεσμα της μη επέμβασης των ΗΠΑ. Εγώ την βλέπω ως αποτέλεσμα της επέμβασης των ΗΠΑ. Είναι κοινό μυστικό ότι ο IS εξοπλιζόταν από ή υπό τις ευλογίες των ΗΠΑ. Η όποια επέμβαση συζητείτο ήταν εναντίων του Άσαντ και υπέρ των ανταρτών οι οποίοι σήμερα ελέγχονται σχεδόν εξολοκλήρου από τον IS. Ο IS λοιπόν είναι άλλο ένα τέρας που δημιούργησαν και εξόπλισαν οι ΗΠΑ για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους.
    Alkis Karydis
    απάντηση01
     
     
    Οι ΗΠΑ πραγματι καταρρεουν | 30/08/2014 12:48
    2. Ο αρθρογράφος αναφέρει: « Καθώς οι αναδυόμενες δυνάμεις προσπαθούν σε μεγάλο βαθμό να προσαρμόσουν τις στρατηγικές τους θέσεις στις εθνικές επιδιώξεις και στα συμφέροντά τους» Η κρίση στην Ουκρανία δείχνει ότι οι ΗΠΑ κρατούν ακόμα γερά τα σκήπτρα του ΝΑΤΟ και ότι η Ευρώπη ακολουθεί σε μια κρίση όπου χάνει καθημερινά πολύ χρήμα από εξαγωγές. Και που να έρθει και ο χειμώνας αφού εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το ρωσικό φυσικό αέριο. Στην συγκεκριμένη κρίση λοιπόν η Ευρώπη δεν κοίταξε τα συμφέροντα της.
    Alkis Karydis
    απάντηση00
     
     
    καλα κανει | 29/08/2014 16:53
    εαν επεμβει η αμερικη θα ειναι παλι οι φονιαδες των λαων,εαν δεν επεμβει,μα γιατι δεν επεμβαινουν οι αμερικανοι,η αμερικη ουτε ορεξη εχει ουτε λεφτα να σπαταλαει για να κανει τον παγκοσμνιο χωροφυλακα,και στην τελικη,ας μαθουν οι διαφορες χωρες να ειναι ωριμες και να λυνουν μονες τους τις διαφορες τους,καλα κανει ο ομπαμα,προτεραιοτητα φια την αμερικη ειναι η οικονομια της,και να παρει πισω την ηγεμονια της στην αμερικανικη ηπειρο,και οχι να ξοδευει λεφτα στη συρια και το ιρακ..
    γιωργος
    απάντηση32
     
     
    Οι Αμερικανοί... | 29/08/2014 13:51
    μετά την εξόρυξη και των σχιστολιθικών αποθεμάτων πετρελαίου από το υπέδαφός τους είναι πλέον αυτάρκεις όσον αφορά την ενέργεια.
    το φιλί της τσούχτρας
    απάντηση11
     
     
     
    Απάντηση στον 35ΜΚ | 29/08/2014 10:28
    Ξέχασες ότι την εποχή Φύσερ ο σερβικός στρατός ήταν για ΕΜΑΣ τη Δύςη, ότι το ISIS σήμερα. Ακριβως το ίδιο.
    Dean
    απάντηση85
    Απαντήσεις  2 | Εμφάνιση όλων
     
     
    Η Pax Americana | 29/08/2014 09:56
    πρέπει όπως και δήποτε να συνεχίζεται να υποστηρίζεται κατάδηλα απο την Ευρώπη , διαφορετικά κούνια που μας κούναγε.
    τυχαίος
    απάντηση1210
     
     
     
    Η διεθνής οικονομική αποδυνάμωση της Δύσης... | 29/08/2014 07:12
    ...αποτελεί τη βασική αιτία του μειωμένου ρόλου της στην παγκόσμια πολιτική σκηνή. Η Ασία αποτελεί την κινητήρια δύναμη της παγκόσμιας οικονομίας και παίζει καθοριστικό ρόλο στις παγκόσμιες αγορές.... Η Ρωσία ανασυγκροτήθηκε πλήρως μετά τη διάλυση του σοβιετικού μπλοκ και αποτελεί σημαντική στρατιωτική και ενεργειακή υπερδύναμη. Αντίθετα, οι ΗΠΑ έχουν υιοθετήσει το μοντέλο του καταναλωτισμού με αύξηση του ομοσπονδιακού χρέους κατά 50% σε λίγα χρόνια, ενώ η ΕΕ είναι ένας χαοτικός γαλαξίας από 28 χώρες χωρίς καμία διοικητική πυραμίδα και με οικονομίες που συνεχώς αποδυναμώνονται σε παγκόσμιο επίπεδο.... Οσο για τη Βρετανία; Πολεμάει για τη διάλυση της ΕΕ για να στηρίξει το ...Σίτι!!! ΧΑΟΣ!!
    Η Παγκοσμιοίηση τρώει τους γονείς της!
    απάντηση150
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
     
    Για να μη ξεχνιόμαστε... | 29/08/2014 06:22
    "Ο κ. Γιόσκα Φίσερ ήταν υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας το διάστημα 1998-2005 και υπήρξε ιστορικός ηγέτης του Κόμματος των Πρασίνων επί 20 χρόνια". Επίσης είναι ένας από τους υπεύθυνους για το βομβαρδισμό της Σερβίας από το ΝΑΤΟ,άρα και εγκληματιας πολέμου....
    35MK
    απάντηση2216
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων