από metereologos.gr
Σάββατο 16 Δεκεμβρίου 2017
 

Ανορθόδοξη διδασκαλία

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Η Ελένη Γαρυφαλάκη είναι εξειδικευμένη παιδαγωγός και σύμβουλος αγωγής και εκπαίδευσης που ζει και εργάζεται στο Ηράκλειο Κρήτης. Παράλληλα με τις πρώτες μεταπτυχιακές σπουδές της στη Βρετανία, συμμετείχε ως εκπαιδευόμενη σε προγράμματα πολλαπλής νοημοσύνης στην εκπαίδευση και σε προγράμματα φιλαναγνωσίας και δημιουργικής γραφής σε σχολικές βιβλιοθήκες. Το πρώτο βιβλίο της, «Πολλαπλή νοημοσύνη» (εκδ. Διόπτρα), εξερευνά τις τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει στην πράξη, στον εκπαιδευτικό τομέα, η θεωρία του Χάουαρντ Γκάρντνερ για την ύπαρξη πολλαπλής ευφυΐας στον άνθρωπο. Τον Αύγουστο του 2013 δημιούργησε και ξεκίνησε να λειτουργεί στο Ηράκλειο τον Καλό Αγωγό, έναν ειδικά διαμορφωμένο χώρο πολλαπλής νοημοσύνης, όπου υλοποιούνται δράσεις για παιδιά, εφήβους και ενηλίκους.

Πότε ήρθατε για πρώτη φορά σε επαφή με τη θεωρία της πολλαπλής νοημοσύνης; «Από πολύ μικρή παρατηρούσα τους δασκάλους μου στο πώς έκαναν τη δουλειά τους: πώς μας προσέγγιζαν, πώς μας παρουσίαζαν αυτό που έγραφε το βιβλίο, πώς μας παρακινούσαν να κάνουμε πράγματα. Οσο τους παρατηρούσα, καταλάβαινα πως δεν μαθαίνουμε όλοι με τον ίδιο τρόπο και προτιμούσα τους δασκάλους εκείνους που είχαν τις ωραιότερες ιδέες για να μας μεταδώσουν τη γνώση, χρησιμοποιώντας και δημιουργώντας δεξιότητες. Επομένως, τολμώ να πω ότι, χωρίς να το γνωρίζω συνειδητά, είχα έρθει σε επαφή με τη δική μου πολλαπλή νοημοσύνη από πολύ μικρή. Φανταστείτε τον ενθουσιασμό μου, όταν, τριτοετής φοιτήτρια πια, διάβασα για τη θεωρία του Γκάρντνερ. Θυμάμαι τον εαυτό μου να χαμογελά και να μουρμουρίζει: "Ετσι, ντε! Το 'ξερα!". Από τότε αποφάσισα να τη διαδώσω όσο γίνεται περισσότερο, γιατί πιστεύω ότι είναι πιο κοντά στη μαθησιακή μας φύση».

Ηταν δύσκολο να πείσετε τους γονείς να την εφαρμόσουν; «Ισως παλαιότερα, ναι, ήταν. Συνεργάζονταν, βέβαια, διότι υπήρχαν η γλωσσική και η λογικομαθηματική νοημοσύνη που τους έκαναν να αισθάνονται την ασφάλεια ότι το παιδί τους "θα μάθει και κάτι". Ετσι έχουμε παραπλανηθεί να πιστεύουμε, ότι δηλαδή η γλώσσα και τα μαθηματικά είναι τα συστατικά της επιτυχίας, στη δουλειά, στις σχέσεις, στη ζωή. Οταν, έπειτα, έγραψα το βιβλίο και έκαναν τα τεστ, ψυλλιάστηκαν λίγο περισσότερο τι ήθελα να τους πω και έγιναν και οι ίδιοι ένθερμοι υποστηρικτές του τρόπου με τον οποίο προσέγγιζα τη μάθηση των παιδιών τους».
Πότε αποφασίσατε να γράψετε βιβλίο για την πολλαπλή νοημοσύνη; Ποιο είναι το σημαντικότερο μάθημα που πήρατε εσείς η ίδια εφαρμόζοντάς την; «Από το 2002 που ήρθα σε επαφή με τη θεωρία του Γκάρντνερ, στην ουσία έγραφα το βιβλίο, διότι αρθρογραφούσα σχετικά σε δικό μου blog, σε παιδιατρική κοινότητα και σε διάφορα online περιοδικά, αλλά και δημιουργούσα παιδαγωγικές δραστηριότητες βασισμένες στη θεωρία αυτή. Δέκα χρόνια μετά, το 2012, και αφού είχα συγκεντρώσει πια αρκετό υλικό, το οργάνωσα και το παρουσίασα σε διάφορους εκδοτικούς οίκους. Οι εκδόσεις Διόπτρα μού απάντησαν σχεδόν αμέσως - τρεις ημέρες μετά την αποστολή του e-mail - και έτσι συνεργαστήκαμε. Το εντυπωσιακό είναι ότι μορφοποιώντας το υλικό που είχα συγκεντρώσει, προκειμένου να γίνει βιβλίο, μπόρεσα να αντιληφθώ στο σύνολό της την αξία της θεωρίας της πολλαπλής νοημοσύνης και κατάφερα να προχωρήσω ένα βήμα παραπέρα, στην ενσωμάτωσή της σε μια ευρύτερη παιδαγωγική θεωρία, τη θεωρία Spin, που παρουσίασα στο πρόσφατο TEDxHeraklion 2015».

Γιατί νομίζετε ότι αποτελεί καινοτομία στην εκπαίδευση η θεωρία Spin; «Επιτρέψτε μου να σας παρουσιάσω πολύ σύντομα τη θεωρία. Φανταστείτε μία σπείρα, κάτι σαν τον Δίσκο της Φαιστού. Βάλτε στο κέντρο τον εαυτό σας, το εγώ σας. Θυμηθείτε πότε μαθαίνετε καλύτερα, πότε το μυαλό σας είναι ανοιχτό στην εμπειρία. Συμβαίνει όταν αισθάνεστε συναισθηματικά ασφαλής. Από εκεί ξεκινά το spin, από την καλή συναισθηματική νοημοσύνη, και εκεί δίνω πρώτα βάση. Κάθε παιδί είναι ξεχωριστό και ιδιαίτερο. Δεν ωφελεί, όμως, να μεγαλώνει νομίζοντας ότι είναι κάτι διαφορετικό από τους άλλους. Είμαστε γεννημένοι να αναπτυσσόμαστε νοητικά και ψυχικά μέσα σε ομάδα, μέσα σε κοινωνία. Ετσι, λοιπόν, η θεωρία Spin δίνει έμφαση στην ομάδα, στην κοινωνική νοημοσύνη του παιδιού. Μαθαίνουμε πολλά από τους άλλους και μαθαίνουμε καλύτερα όταν γινόμαστε αποδεκτοί σε μια κοινωνική ομάδα. Από εκεί και έπειτα, ξεδιπλώνουμε τα ταλέντα, τις κλίσεις και τις δεξιότητές μας. Με λίγα λόγια, ενεργοποιούμε την πολλαπλή μας νοημοσύνη. Φυσικά, δεν μας βοηθά σε τίποτα να είμαστε οι πιο έξυπνοι του χωριού αν είμαστε μόνοι μας, κενοί συναισθηματικά, χωρίς φίλους και αγάπη. Μας χρειάζεται η συναισθηματική αλλά και η κοινωνική νοημοσύνη. Επίσης, δεν μας βοηθά να συνεχίσουμε να μαθαίνουμε και να φτάσουμε στην αυτοπραγμάτωση αν αυτά που γνωρίζουμε και δημιουργούμε δεν τα μοιραζόμαστε με τους άλλους, δεν δίνουμε πίσω στον κόσμο αυτά που πήραμε. Και εδώ είναι η εξέλιξη της σπείρας, η ομότιμη παραγωγή. Συνεισφέρω στην εξέλιξη του κόσμου αυτού με ιδέες, συν-δημιουργώ με τους άλλους ανθρώπους, εμπνέω και εμπνέομαι. Αυτή είναι η θεωρία Spin και πιστεύω βαθιά μέσα μου ότι αγγίζει λίγη από την παγκόσμια αλήθεια, γι' αυτό και θα είναι χρήσιμη σε κάθε μελλοντικό εκπαιδευτικό σύστημα».

Ποιες είναι οι μεγαλύτερες δυσκολίες που χρειάζεται να αντιμετωπίσει ένας εκπαιδευτικός ο οποίος εργάζεται σε μια επαρχιακή πόλη; «Ολοι οι εκπαιδευτικοί αντιμετωπίζουμε πάνω-κάτω τις ίδιες δυσκολίες, γιατί το έργο μας έχει αντικείμενο τον ψυχισμό και τη νόηση του παιδιού - και τα παιδιά έχουν περίπου τις ίδιες ανάγκες, είτε βρίσκονται σε μεγάλη πόλη είτε σε μικρό χωριό. Από την άλλη, ο Καλός Αγωγός δεν αφορά το παραδοσιακό σύστημα εκπαίδευσης και θα μπορούσε με την ίδια ευκολία να δημιουργηθεί τόσο σε μια απομονωμένη ορεινή περιοχή όσο και στο κέντρο μιας πολύβουης πρωτεύουσας και να είχε τις ίδιες δυσκολίες, αλλά και τις ίδιες επιτυχίες. Επομένως, μου είναι δύσκολο να μιλήσω για έναν εκπαιδευτικό του παραδοσιακού εκπαιδευτικού συστήματος. Αυτό, όμως, που νομίζω ότι αξίζει να αναφερθεί είναι ότι έχουν αλλάξει οι συνθήκες με τη διάδοση του Διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και υπάρχουν πολύ περισσότερες ιδέες που διαδίδονται, κίνητρα και υποστήριξη ανάμεσα στους εκπαιδευτικούς διαφορετικών χωρών, σε όποιο μέρος και αν αυτοί εργάζονται». l


ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Inbox περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ανορθόδοξη διδασκαλία 
 
Ανορθόδοξη διδασκαλία