από metereologos.gr
Τρίτη 17 Ιουλίου 2018
 
 

Η ελκυστικότητα της αυταρχικής δύναμης

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Το κοινωνικό μας σύστημα δέχεται μία συνεχή πόλωση με επικίνδυνες επιπτώσεις για την κοινωνία. Η συνεχής αναζήτηση για βεβαιότητα γίνεται μέσα από πολιτικές ανακοινώσεις που αναφέρονται σε εξουθενωτικά σενάρια πτώχευσης και διάλυσης. Αυτές είναι οι συνθήκες δίνουν έδαφος σε ακραίες δυνάμεις.

Το κυρίαρχο στοιχείο που πρωτεύει είναι η αγανακτισμένη ελπίδα για μια ισχυρή δύναμη που έχει την δυνατότητα να δημιουργήσει ριζικές ανατροπές. Η ελκυστική γοητεία της αυταρχικής και βίαιης δύναμη βρίσκεται στην εφικτή δυνατότητα καταλυτικής επιρροής για αλλαγή.

Η κρίση των ακραίων μεθόδων μέσα στην οποία αυτή η πολιτική δύναμη εξασκείται, παραμένει ασήμαντη για τους πολίτες γιατί δεν αφορά την άμεση αποτελεσματικότητα της. Το πρόσωπο της άσκησης εξουσίας που απορρίπτεται από τους πολίτες σήμερα βρίσκεται ακριβώς συνυφασμένο με μια ορθολογικότητα και ιδεολογία που απογοήτευσε, που πρόδωσε και που καταπατήθηκε.

Η δημαγωγία του δημοκρατικού συστήματος γίνεται εχθρός του ίδιου τού πολίτη που δεν υπηρέτησε τούς σκοπούς και αξίες του. Αντίθετα, το εκμεταλλεύτηκε για την εκπλήρωση ατομικών συμφερόντων που μοναδικό στόχο είχαν ένα σύμπλεγμα από παραβάσεις και συγκαλύψεις. Έτσι η τάση για την ακρότητα δημιουργεί καινούργιες ευκαιρίες για αυταρχικές δράσεις που δεν βασίζονται σε ιδεολογίες αλλά σε απτά αποτελέσματα.

Παρόλη την δυσκολία  εντόπισης και εκλαΐκευσης της συλλογικής μας συνείδησης το σημαντικό σημείο είναι ότι διαμορφώνονται συμπεριφορές με λογικές που στηρίζονται από τα κοινωνικά στρώματα. 

Αυτές οι λογικές παραμένουν νοητικές, υποκειμενικές, και εκδηλώνονται ανεπίσημα καθημερινά, κάθε στιγμή. Στην ώρα της κάλπης παίρνουν μορφή αλλά το θέμα είναι ότι ‘υπάρχουν’ δυναμικά παρόλο τον ανεπίσημο χαρακτήρα τους. Η λαϊκή βούληση δεν επισημοποιείται μόνο στην ώρα της κάλπης!

Αυτή η λογική εκφράζει την πίστη ότι οι ρωγμές του κοινοβουλευτικού συστήματος δεν είναι ικανές να το ανασυντάξουν. Συγκρίσεις με πράξεις του παρελθόντος παραμένουν επίμονες και αναπόφευκτες από τους πολίτες. Η πίεση των οικονομικών πόρων κάνουν ακόμη ποιό μοιραία την αναζήτηση ενός ανατρεπτικού φορέα που θα δημιουργήσει καινούργιες συνθήκες για ανάπτυξη. Ο χρόνος που αφιερώνεται για τον σχολιασμό της κρίσης και τις συνέπειες μας αφήνει λίγο περιθώριο για στοχασμό για το αν και πως η εμπιστοσύνη μπορεί να ξαναγεννηθεί στο ίδιο το σύστημα.

Όπως έχω αναφέρει και σε προηγούμενα άρθρα μου, η συνεχής αναφορά στο οικονομικό μέρος του προβλήματος είναι επικίνδυνη που οδηγεί κατευθείαν στην αποτυχία. Είναι σίγουρο ότι ο συνεχή δανεισμός θα οδηγήσει σε ένα αδιέξοδο τέλος. Ο κόσμος περιμένει να δει τις συνέπειες τρέφοντας φόβο για τα χειρότερα σενάρια. Οι οικονομικές δυσκολίες πιστοποιούν την τραγικότητα της κατάστασης και η ελπίδα για μια ανατρεπτική δύναμη μεγαλώνει όλο και περισσότερο.

Έτσι, ακραία κινήματα έρχονται να λειτουργήσουν ως καταλυτικοί φορείς που δίνουν απτή έκφραση σε αυτή την δύσκολη, ατομική, και άυλη υποκειμενική φοβία. Οι προσδοκίες για το φιλτράρισμα κωδικών συμπεριφοράς παραμένουν πολυτέλεια, και δικαιολογημένα αγνοούνται. Ο λαός πιστεύει ότι η εξάσκηση δύναμης που μπορεί να φέρει τα ποιό θετικά αποτελέσματα είναι αυτή που θα πρέπει να εμπιστευτούν περισσότερο.

Από την στιγμή που ο πολίτης δεν έχει ζήσει τα θετικά αποτελέσματα της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας χρειάζεται κάποια μορφή απολογισμού, μετάνοιας. Το σύστημα δεν αρκεί να διορθώσει αλλά και να ανατρέψει παλιές πρακτικές. Μπορεί ο φόβος και η αγανάκτηση να εμφανίζονται σε απεργίες και διαδηλώσεις μόνο, αλλά στην καρδιά αυτού του στοχασμού είναι η αναζήτηση μιας ανατρεπτικής δύναμης.  Όσο περισσότερο το σημερινό πολιτικό σύστημα αργεί να επιδείξει την διάλυση, μετάνοια και ανόρθωσή του, τόσο περισσότερο η πόλωση θα μεγαλώνει. 

Τα ΜΜΕ έχουν ευθύνη να αναδείξουν πόσο σημαντική είναι η αυτοκάθαρση του συστήματος. Όσο περισσότερο οι υπεύθυνοι δεν έχουν το σθένος να βάλουν το μαχαίρι βαθειά στην ρίζα του προβλήματος τόσο περισσότερο ο λαός θα εμπιστεύεται ακραίες αλλά άμεσα ανατρεπτικές δυνάμεις. Η λογική της συλλογικής κοινωνικής έκφρασης, στην μιζέρια και κοινωνική εξαθλίωση θα δικαιολογήσει τις αποφάσεις του λαού που εμπιστεύτηκε τα άκρα.

Η αυταρχική δύναμη γίνεται και παραμένει ελκυστική γιατί μπορεί να επιβεβαιώνει την δυνατότητα ελπίδας ακόμη και στις ποιό ανατρεπτικές κοινωνικές καταστάσεις.

Η λογική της αυταρχικής δύναμης μπορεί να υποχωρήσει μόνο όταν συγκρουστεί με μία ισοδύναμη ανατρεπτική λογική. Δεν είναι αρκετό να διορθωθούν καταστάσεις, αλλά να ανατραπούν εκείνες οι βάσεις που στήριξαν ένα αποτυχημένο πολιτικό-πελατειακό σύστημα.

Ο Δρ. Στέφανος Αβακιάν είναι καθηγητής στον κλάδο της Οργανωσιακής Συμπεριφοράς και Διοίκησης του Ανθρώπινου Δυναμικού στο πανεπιστήμιο Brighton στην Αγγλία.



Γνώμες περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (7)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    ελευθερη κοινωνια | 30/10/2012 19:53
    Θουκυδίδογλου...για πιους αρχαιους θεους μου λες και παπαγαλους.Το μεγαλειο του αρχαιου κοσμου στην τεχνη,ρητορικη,θεατρο,φιλοσοφια και προ παντος στο πολιτευμα οπου ο ανθρωπος για πρωτη φορα γινετε υπευθηνος ΠΟΛΙΤΗΣ ειναι πανανθρωπινες αναγνωρισμενες αξιες.Οι γενωκτονιες στην βιβλο με εντολη θεοτητας.... βλεπε Εξοδος,Χανααν,Ιησους του Ναυη...οι ανθρωποθυσιες του Αβρααμ , της κορης του Ιασθε απο τον πατερα της,οι δολοφονιες του Δαυιδ,οι εντολες σκοτωστε τους αλλοπιστους,περνωντας το κεφαλι οπου τους βρειτε στις σουρες του κορανιου 47.3...2,59....7...τα αισχοι και οι καταστροφες των προτων χρστιανικων αιωνων στις αρχαιες πολεις, δεν μπορει παρα μονο αρνητικα να τα λαμβανη ενας υγιεις νους.
    πανος
    απάντηση21
     
     
    Ημιπλήρες | 30/10/2012 01:32
    Δεν κρίνω καθώς δεν ξέρω αρκετά γα να κρίνω. Ωστόσο, ακόμη και αυτή η επιφανειακή ανάλυση είναι ανεπαρκής. Η αυταρχική δύναμη είναι για κάποιους η μόνη εναλλακτική στην παραδοσιακή εξ αποστάσεως διακυβέρνηση. Ασφαλώς αναφέρομαι στους τεμπέληδες πολιτικά ή απλώς πολυάσχολους, ίσως και απολιτίκ, που ξαφνικά αναγκάζονται να συμμετάσχουν στο σπορ της δημοκρατίας εν όψει της κατάρρευσης ορισμένων εκ των λογικών αξιωμάτων στα οποία βάσισαν όλα τα σχέδιά τους (πχ ότι αν έχεις όρεξη για δουλειά θα έχεις πάντα να φας). Για άλλους, η αυταρχική δύναμη είναι ενίοτε το όχημα για μία κατά μέτωπο επίθεση στο κράτος, όπως σε μεσαιωνικές αγροτικές επαναστάσεις. Αναφέρομαι σε αυτούς που έχουν πνιγεί από τα χρ
    AA
    απάντηση33
     
     
    Ξανά στα θρανία | 29/10/2012 20:45
    Διαθέστε λίγο απ' τον χρόνο σας σε μια κοπιαστική, το κατανοώ, πλην όμως απαραίτητη για την περίπτωσή σας απόπειρα επανεκπαίδευσής σας εις την ελληνική έκφραση. Είστε ασύντακτος, ξέστοχος, άχαρος, επιτηδευμένος, ανερμάτιστος και πέρα για πέρα βαρετός.
    Απόστρατος
    απάντηση66
     
     
    Κατάρρευση και Μεσσίες | 29/10/2012 19:00
    Επιτυχημένο εκλαϊκευμένο επιστημονικό άρθρο. Στο σχόλιό μου συντελείται μία διαφορετική προσέγγιση μεν , αλλά τα συμπεράσματα δεν διαφέρουν πολύ. Σήμερα βιώνουν οι Έλληνες ένα από ιστορική άποψη πολύ ενδιαφέρον φαινόμενο , το οποίο έχει αρχαία πρότυπα, δηλαδή παρόμοιες περιπτώσεις επαναλαμβάνονται σε άλλη ιστορική συγκυρία. Η όξυνση των συνθηκών ζωής ιδιαιτέρως των λαϊκών μαζών έχει συνήθως σαν λογικό αποτέλεσμα την απελπισία, την οργή , πολλές φορές και το μίσος εναντίων των υπαιτίων για την κοινωνικοοικονομική καταστροφή. Η πλειοψηφία του λαού βλέπεi, ότι η πολιτική τάξη δεν μπορεί να συμβάλλει στην επίλυση των υπαρχόντων προβλημάτων . Ακριβώς σε τέτοιες περιπτώσεις γεννιέται η ελπίδα για ηγέτες Μεσσίες, που ταχέως , δηλαδή επαναστατικά θα λύσουν στο συμφέρον του λαού όλα τα προβλήματα. Υπάρχουν στην ιστορία πολλά παραδείγματα, όπως ο Χίτλερ . Ο πόθος για λύτρωση οδηγεί όμως σε μίαν επικίνδυνη έλλειψη της κριτικής σκέψης που αγγίζει τα όρια της μαζικής παράνοιας, γιατί οι λαϊκές μάζες είναι διατεθειμένες να πιστέψουν στις υποσχέσεις κάθε μεγάλου δημαγωγού και λαϊκιστή και να τον ακολουθήσουν. Θέλουν ταχέως να δουν αποτελέσματα χωρίς όμως να σκεφθούν ορθολογιστικά τις συνέπειες της τοποθέτησής τους . Ένας πολιτικός εκμεταλλεύεται την τωρινή κρίση, υπόσχεται “λαγούς με πετραχήλια“, διακηρύττει ότι θα κάνει το αντίθετο από τις απαιτήσεις της Τρόϊκα και ως ένας Deus ex machina θα λύσει όλα τα κονωνικοοικονομικά προβλήματα . Τοιουτοτρόπως κατάφερε να πολλαπλασιάσει τον αριθμό των οπαδών του, αλλά δεν σκέπτεται τι θα συμβεί , όταν ίσως αναλάβει τα ηνία της εξουσίας και φυσικά θα αποτύχει και αυτός γιατί με βολονταρισμό δεν λύνονται προβλήματα αντικειμενικού χαρακτήρα. Ιστοσελ. : http://panosterz.de , Inern. : Panos Terz
    Παναγιώτης Δ. Τερζόπουλος ( Panos Terz )
    απάντηση74
     
     
     
    πανος | 29/10/2012 17:49
    οσο τα σημιτικα ιερατεια, των ιουδαιων,των χριστανων και των μουσουλμανων εχουν απλωθει σαν την γαγκρενα και χειραγογουν τα εθνοι,αφου πρωτα φροντισαν να κατασρεψουν τις παναρχαιες κουλτουρες τους,θα βλεπουμε την θαυμασια λεξη της δημοκρατιας με τα κιαλια.
    ελευθερη κοινωνια
    απάντηση211
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    Η ελκυστικότητα της αυταρχικής δύναμης | 29/10/2012 14:26
    θερμά συγχαρητηρία στον καθηγητή αρθρογράφο για τις ψυχραιμες, νηφάλιες και σωστές θέσεις και τιοποθετήσεις του.
    Γ.Σ.Κανταρτζής
    απάντηση86