από metereologos.gr
Κυριακή 20 Μαΐου 2018
 
 

Προς «τηλεοπτική τουρκοκρατία»;

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Απαγε απ' εμού... η μισαλλοδοξία. Δεν αισθάνομαι να κινδυνεύω από τους Τούρκους, δεν είμαι «τουρκοφάγος», δεν πιστεύω σε σενάρια συνωμοσιολογίας. Είμαι ένας από τα εκατομμύρια των απλών Ελλήνων που σ' ένα διάλειμμα χαζεύω εναλλακτικά (κάνω ζάπινγκ...) στα συνήθη τηλεοπτικά προγράμματα, προτού γυρίσω στα χαρτιά μου. Ετσι, πάλι μαζί με χιλιάδες άλλων Ελλήνων τηλεθεατών, διαπιστώνω τον τελευταίο καιρό ότι γνωστοί τηλεοπτικοί σταθμοί προσφέρουν σωρευτικά τουρκικές τηλεοπτικές σειρές συνεχείας (σίριαλ) στη θέση άλλων, κυρίως ελληνικών, σειρών. Και οι σειρές αυτές πληροφορούμαι ότι έχουν υψηλή τηλεθέαση και ιδιαίτερα χαμηλό για τους τηλεοπτικούς σταθμούς κόστος.
Η απάντηση «αν δεν σού αρέσει το πρόγραμμα, κλείσε την τηλεόραση ή άλλαξε κανάλι» είναι πάντα πρόχειρη και εύκολη. Πριν από αυτό - που είναι και η τελική λύση - εγείρεται ένα ερώτημα-ζήτημα: Ποιος και γιατί κάνει αυτές τις επιλογές; Δεν είναι επιλογές με επιπτώσεις για το ευρύτερο κοινό που τις παρακολουθεί; Δεν υπάρχει κάποια υποχρέωση των τηλεοπτικών σταθμών να προσφέρουν - και στην ψυχαγωγία - κάτι πιο πρόσφορο, πιο οικείο, κάτι ελληνικό, που θα έδινε δουλειά σε Ελληνες παραγωγούς, καλλιτέχνες, τεχνικούς;
Θα διατυπώσω, λοιπόν, μερικές σκέψεις που ίσως κριθούν ουτοπικές ή ρομαντικές. Τηλεοπτικές σειρές που προβάλλονται σε τέτοια έκταση δεν πρέπει να βγαίνουν και μέσα από τη ζωή των πολιτών μιας χώρας, από τα θέματα και τα προβλήματα που τους απασχολούν, από τις αρχές, τις αξίες, τις αντιλήψεις, τα προτερήματα και τα ελαττώματα, από ό,τι συνιστά τη ζωή και τον πολιτισμό ενός λαού; Μπορούν σωρευτικά να απηχούν τη ζωή και τον πολιτισμό ενός άλλου λαού; Δικαιολογείται αυτή η υπερβολή;
Οι τηλεοπτικές σειρές ανήκουν, αν δεν απατώμαι, στον χώρο τής κινηματογραφικής τέχνης. Αυτή η τέχνη, λοιπόν, δεν επηρεάζει - με τα δικά της εκφραστικά μέσα - τον εσωτερικό κόσμο, τη σκέψη, την προσωπικότητα των τηλεθεατών; Και ως ψυχαγωγία δεν επηρεάζει ακόμη και τη γλώσσα των τηλεθεατών, ιδίως των νέων; Αυτά τα σωρευτικά γλωσσικά ακούσματα βοηθούν κάπου; Οταν μάλιστα ξέρουμε ότι ο τηλεοπτικός λόγος μπορεί μέσα από προσεγμένες (και γλωσσικά) σειρές να λειτουργήσει ως ο καλύτερος δάσκαλος για τη γλώσσα;
Το τελευταίο αυτό με φέρνει σ' ένα επιχείρημα που γεννάται αμέσως στη σκέψη κάθε καλόπιστου συζητητή τού θέματος που θίγουμε εδώ. Καλά, και οι ελληνικές τηλεοπτικές σειρές που προβάλλονταν (και προβάλλονται ακόμη περιορισμένα ή σε επαναλήψεις) είναι πρότυπα τέχνης που επηρεάζουν θετικά; Δεν ενοχλούν και βλάπτουν ακόμη συχνά λόγω τής προχειρότητας και τής κακής τους ποιότητας; Απάντηση: Ναι, υπάρχει κι αυτό το πρόβλημα. Ε, λοιπόν, η πρόκληση αυτή την ώρα είναι ακριβώς να βοηθήσουν όλοι (παραγωγοί, τηλεθεατές με τις απαιτήσεις τους, διαφημιστές με τη στήριξή τους) να υπάρξουν καλές ελληνικές τηλεοπτικές σειρές (και έχουν υπάρξει πολλές στο παρελθόν), για τις οποίες υφίσταται και έτοιμο υλικό (επιλογές από την ελληνική λογοτεχνία και από άλλα δυνατά κείμενα) και άριστο έμψυχο καλλιτεχνικό δυναμικό το οποίο συχνά χαραμίζεται σε βωμολοχίες και αστειάκια και σε ακραία παραδείγματα τής ελληνικής ζωής. Αν ελκύει κάτι τους Ελληνες τηλεθεατές στις τουρκικές παραγωγές - ας το ομολογήσουμε - είναι ότι αποτελούν πρότυπα «αγνών» μορφών ζωής, αξιών και σχέσεων που πάνε πίσω μερικές δεκαετίες και που - όπως δείχνουν παλαιότερες ελληνικές κινηματογραφικές ταινίες - δεν έχουν πάψει και σήμερα να συγκινούν τον κόσμο με την απλότητα και την αμεσότητά τους. Αυτό κάτι σημαίνει.
Οι ελληνικές τηλεοπτικές σειρές, αν ξαναέπαιρναν τη θέση τους απέναντι στις τουρκικές ή τις αμερικάνικες ή άλλες, θα έπρεπε να είναι σειρές που να εμπνεύσουν τον Ελληνα τηλεθεατή, να ανεβάσουν την αυτοπεποίθηση, την ελπίδα, το όραμα για μια καλύτερη ζωή, μέσα από έναν υγιή προβληματισμό και κατάλληλη καλλιτεχνική έκφραση. Εμπνευση, στήριξη, προβληματισμό, όραμα και - γιατί όχι; - ψυχαγωγία κάποιας ποιότητας, που να μας ανεβάζει, να ανακουφίζει τις ψυχές από το βάρος που κουβαλάμε όλοι, αυτό είναι που χρειαζόμαστε. Μέσα από τον δικό μας χώρο, τη δική μας ζωή, τα δικά μας προβλήματα, τις δικές μας σκέψεις, τα δικά μας βιώματα, τη δική μας γλώσσα.
Τελειώνοντας, διασαφώ ότι δεν μιλάω, βεβαίως, για απαγόρευση ή αποκλεισμούς. Μιλάω για μια αίσθηση μέτρου και αίσθηση ορίων. Η «τηλεοπτική τουρκοκρατία», αυτές ιδίως τις δύσκολες ώρες τής κρίσης που περνάει η χώρα και ο λαός μας, είναι στα όρια τής πρόκλησης που είμαι βέβαιος ότι δεν είναι στις προθέσεις των υπευθύνων οι οποίοι απλώς αναζητούν οικονομικότερες λύσεις για το πρόγραμμά τους.

Ο κ. Γεώργιος Μπαμπινιώτης είναι καθηγητής Γλωσσολογίας, τέως πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών.


ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Γνώμες περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (15)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    εχεται δικιο κ.Μπαμπινιωτη | 13/01/2013 19:24
    Θα επρεπε κανονικα ολα τα καναλια(ιδιωτικα και μη), να μην ενδιαφεροντε oχι μονο για το προσωπικο τους κερδος... αλλα και για την πολυπρευρη επιμορφωση σε ποικιλα θεματα, ολων των Ελληνων.Ετσι, θα επιτευχθει η σωστη ψυχαγωγια των νεων κι οχι η ανοφελη αλλα και παροδικη διασκεδαση!Προβαλοντας ποιοτικες εκπομπες, τα καναλια, θα μορφωσουν χιλιαδες λαο και θα του καλλιεργησουν το ηθικο του πνευμα καθως και την συνειδηση του! Για αυτους τους λογους λοιπον κατ'εμε, καλα κανετε και φραφετε τετοιου ειδους αρθρα(κοινωνικου ενδιαφεροντος) μεσω των οποιων, μπορειται να αφυπνυσετε πολλους Ελληνες πολιτες, ωστε να εχουν την απαραιτητη κριτικη σκεψη, ωστε να μπορουν να διαλεγουν τις ποιοτικες εκπομπες...
    Μια μαθητρια Λυκειου...
    απάντηση00
     
     
    Νεοελληνική γλώσσα | 01/11/2012 17:47
    Συγχαρητήρια κύριε καθηγητά που είστε πολυμαθής, πολυγραφότατος και άνθρωπος του ελληνικού πνεύματος. Συμμερίζομαι κι εγώ την άποψή σας για τα τουρκικά σήριαλ και την αγωνία σας που ξεπροβάλλει σαν απόρροια της πολιτιστικής εξαθλίωσης που μαστίζει την εποχή μας. Στην ίδια δυσάρεστη θέση βρίσκομαι κι εγώ και πάρα πολλοί άλλοι συνάνθρωποι και συνέλληνες. Θέλω όμως μέσα από τη δίκαιη διαμαρτυρία σας να εκφράσω κι εγώ μια απορία μου. Πριν κάποια χρόνια είχα αποπειραθεί να μάθω την τουρκική γλώσσα για καθαρά εμπορικούς λόγους. Ξέρετε τι διαπίστωσα; Ότι πάρα πολλά λήμματα της νεοελληνικής ή «μαλλιαρής» όπως αποκαλείται είναι τουρκικέ ς λέξεις. Και ενώ η νεοελληνική γλώσσα έχει πάνω από ενάμιση εκατομμύριο λήμματα - αυτά τα γνωρίζετε πολύ καλύτερα εσείς – η πτωχευμένη νεοελληνική καθημερινής χρήσης γλώσσα έχει περίπου δεκαπέντε με είκοσι χιλιάδες λέξεις. Μέσα όμως σε αυτή την πτωχή καθημερινή ελληνική γλώσσα βρίσκονται σχεδόν όλες οι τουρκογενείς λέξεις που έχουμε πάρει ως δάνεια και αντιδάνεια. Πότε θα γίνει ένας αγώνας για το γλωσσικό μας ξεκαθάρισμα;
    ΛΑΚΩΝ
    απάντηση81
     
     
     
    Ταμαμ | 10/10/2012 02:10
    Καποτε ο Μιττεραν μιλωντας για την γαλλικη τηλεοραση ειπε "Η γαλλικη τηλεοραση ειναι αμερικανικα εργα σε γιαπωνεζικες συσκευες". Εμεις εχουμε εθιστει στον αγγλοφωνο λογο και στον αμερικανο-αγγλικο πολιτισμο. Ακομη και γαλλικες ταινιες και αλλα ευρωπαϊκα προϊοντα δυσκολευομαστε να παρακολουθησουμε, για να μη μιλησουμε για αλλες χωρες οπου οι περισσοτεροι αλλαζουμε καναλι. Το τι γινεται στην γειτονια μας σχεδον το αγνοουμε. Οι κοντινοι σε μας λαοι ειναι "υποδεεστεροι" και οι γλωσσες τους ακουγονται "κακοηχες". Περναμε τα συνορα και δεν ξερουμε ουτε μια λεξη τους. Τωρα αντιδρουμε στο λαϊκο "Ισταμπουλυγουντ" ως πολιτισμικη και διαβρωτικη εισβολη και μας πειραζει που ο κοσμος συγκινειται. Ταμαμ;
    nikaram
    απάντηση44
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    σχολιο στο κειμενο | 05/10/2012 13:20
    Δασκαλε, Μου θυμιζεις τον Αγιο Ιωαννη τον Προδρομο ο οποιος "εβοα εν τη ερημω"εις "ωτα μη ακουοντων".Καποτε ειχαμε τον Μπιγκ Μπραδερ,τωρα εχουμε τα τουρκικα.Αναρωτησου δασκαλε ποιοι ποιουν ηθη και αποφασιζουν τι θα δειξουν στον Ελληνα,αυτοι που αποκαλουν τους οδηγους των βυτιοφορων οχηματων "βυτιοφορεις"!!!!!!!! Ευχαριστω
    κωνσταντινος κραββαριτης
    απάντηση71
     
     
    exete meinei pisw k mpampiniwti | 04/10/2012 13:33
    sta koinwnika zitimata opws kai sta zitimata ereunitikis glwssologias. na sas ypenthimisw mia vasiki deontologiki arxi twn glwssologwn, pou poly syxna ksexnate: ou rythmiseis. vriskw oti exei efarmogi k edw: den pa na skouzete k na odyreste 5 xronia gia to zitima?? kserete kala oti tin epilogi tin exoun alloi, k opws eixe pei k o megistos bob dylan "you better start swimming or you'll sink like a stone". katalavainomaste elpizw. bye
    tourkos
    απάντηση27
     
     
     
    ελιτιστικος ρατσισμός | 03/10/2012 08:36
    Γιατί κύριε καθηγητά σας ενοχλεί ο Σουλεϊμάν και όχι η τόλμη και γοητεία που εδώ και τρεις δεκαετίες μεταφέρει στους έλληνες τηλεθεατές τα βάσανα της αμερικάνικης μεγαλοαστικής τάξης. Γιατί κύριε καθηγητά είστε ρατσιστής . Είστε η ελιτίστικη πλευρά του Μιχαλολιάκου. Η κουλτουριάρικη εκδοχή της ναζίστριας δημοσιογράφου της ΕΡΑ Κομοτηνής. Με το σημερινό σας πόνημα δεν θέλατε να ασχοληθείτε με το υπαρκτό πρόβλημα της ελληνικής τηλεοπτικής παραγωγής αλλά να εκθέσετε την ρατσιστική σας πραμάτεια στην διευρυνόμενη αγορά του χυδαίου εθνικισμού. Γιατί αν σας ενδιέφεραν τα ελληνικά στην τηλεόραση θα σχολιάζατε και το γεγονός ότι στην πλειοψηφία τους τα ελληνικά κανάλια μετά το βραδινό δελτίο μιλάν αμερικάνικα. Θα σχολιάζατε το γεγονός ότι η ΕΡΤ την τρέχουσα τηλεοπτική περίοδο θα προβάλλει εκπομπές μυθοπλασίας από την Σκανδιναβία. Και στη σημερινή συγκυρία η ΕΡΤ και μόνο αυτή μπορεί να παράγει ελληνικό τηλεοπτικό πρόγραμμα γιατί αυτή μόνο διαθέτει τους ανάλογους πόρους, αν και της αφαιρέθηκαν παράνομα 75 εκατομμύρια ευρώ. Τα ιδιωτικά προβάλλουν τηλεοπτικές σειρές απ την Τουρκία γιατί είναι προσιτές στα οικονομικά τους δεδομένα και γιατί έχουν την αποδοχή του ελληνικού κοινού. Και αυτό είναι που τρομάζει τους εθνικιστές κάθε απόχρωσης . Μήπως ενισχυθεί η φιλία μεταξύ των δύο λαών και τότε θα μείνουν άνεργοι οι επαγγελματίες εθνικιστές.
    fskostas
    απάντηση817
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    Ολα για την μητερα μας. | 01/10/2012 21:11
    Δεν υπαρχει τηλεοπτικη τουρκοκρατια. Υπαρχει τηλεοπτικη κλεπτοκρατια. Δεν μας κλεβουν μονο την γλωσσα. Μας κλεβουν και την αισθητικη. Αρχισαν με αμερικανικες σαπουνοπερες, περασαν στις νοτιοαμερικανικες, τωρα στις τουρκικες, στο μελλον, ποιος ξερει, στις κινεζικες Το κερδος δεν εχει συνορα. Ουτε καν ιδεολογια... Η μητερα μου ειναι πολυ γρια. Δεν ακουει καλα και βλεπει μονο σκιες στον τηλεοπτικο μπερντε. Και καθε λιγο μου λεει: τι σκατα ειναι παλι αυτα!
    Κωνσταντινος Νισυριος
    απάντηση92
     
     
    Τα κρατικά κανάλια | 01/10/2012 12:13
    Τα κρατικά κανάλια σε αντίθεση με τα ιδιωτικά έχουν ποιοτηκότατο πρόγραμμα. Τα ιδιωτικά αν αποφάσιζαν να γυρίσουν ένα σίριαλ σε ένα ελληνικό νησί που θα προβάλλονταν και το νησί κι η τοπική κοινωνία και οι παραδόσεις...θα το έβλεπα για την καλή φωτογραφία και σκηνοθεσία του έξω από κλειστά δωμάτια! Δε θα κόστιζε και πολύ
    Χαρά
    απάντηση100
     
     
     
    Αφηστε τις ηθικολογιες | 01/10/2012 03:49
    Ο κοσμος βλεπει τηλεοραση γενικα (και κατ'επεκταση τα τουρκικα σιριαλ) γιατι θελει να δει κατι ευχαριστο, που δεν χρειαζεται πολλη σκεψη και που μπορει να κανει λιγο χαβαλε. Αφηστε τον κοσμο να βλεπει οτι γουσταρει, εσυ κ. Μπαμπινιωτη της υψηλης διανοησης μπορεις να βλεπεις μονο "ποιοτικες" ελληνικες σειρες. Αμαν πια με ολους αυτους τους αλλαζονες διανοουμενους που νομιζουν οτι μονο ο δικος τους τροπος ζωης και διασκεδασης ειναι σωστος και ποιοτικος και θελουν να μας επιβαλλουν το τι θα τρωμε, τι θα βλεπουμε και πως θα διασκεδαζουμε (και βεβαια πολλοι απο αυτους βλεπουνε τις ιδιες σαβουρες στην τηλεοραση που κατακρινουνε).
    Ανώνυμος / η
    απάντηση516
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    Χρυσαυγιτης και ο Μπαμπινιωτης; Σε "Ελληνες";;;; | 01/10/2012 03:40
    "Δεν υπάρχει κάποια υποχρέωση των τηλεοπτικών σταθμών να προσφέρουν - και στην ψυχαγωγία - κάτι πιο πρόσφορο, πιο οικείο, κάτι ελληνικό, που θα έδινε δουλειά σε Ελληνες παραγωγούς, καλλιτέχνες, τεχνικούς; "
    Ανώνυμος / η
    απάντηση212
     
     
    σχήμα οξύμωρον | 01/10/2012 02:24
    Μα πότε έδειξαν ευαισθησία σε πολιτιστικά θέματα οι καναλάρχες, για να δείξουν και τώρα. Τον πολιτισμό αν δεν τον έχεις μέσα σου, δε σου λείπει.
    Nikitas
    απάντηση131
     
     
    ΤΙ ΕΙΧΑΜΕ, ΤΙ ΧΑΣΑΜΕ! | 30/09/2012 22:07
    Ρομαντική, όπως μας προειδοποιήσατε, η προσέγγισή σας, κύριε καθηγητά. Τα ιδιωτικά κανάλια διαμορφώνουν το πρόγραμμά τους με αποκλειστικό γνώμονα το κέρδος. Συνεπώς, η κρίση είναι λογικό να τα στρέψει προς περισσότερο οικονομικές λύσεις. Παλιότερα είχαμε τις λατινοαμερικάνικες σειρές, τώρα έχουμε τις τούρκικες. Όσο για τους τηλεθεατές, και λαπωνικά σίριαλ να παίζει η τηλεόραση, θα τα δουν. Τι άλλο να κάνουν; Τουλάχιστον έτσι αποφεύγουμε την υστερία και τις απιθανότητες που επικρατούσαν στην πλειονότητα των ελληνικών σειρών.
    Ναυτίλος
    απάντηση142