Πέμπτη 24 Απριλίου 2014
 
 

Παναγιώτης Κονδύλης

Παναγιώτης Κονδύλης
εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Ενα βροχερό βράδυ στο σπίτι του Σπύρου Τσακνιά στο Παλαιό Ψυχικό, στις αρχές του 1998. Ο Τσακνιάς, που συνεργαζόταν τότε ως κριτικός λογοτεχνίας με το ένθετο των «Βιβλίων», ήταν και δεινός μάγειρας. Συγκέντρωνε τακτικά φίλους στο σπίτι του, όχι μόνο για να δοκιμάσουν την κουζίνα του αλλά και για να συναντήσουν ενδιαφέροντες συνδαιτυμόνες-συνενόχους. Εκείνο το βράδυ ανάμεσα στους «συνενόχους» ήταν ο Παναγιώτης Κονδύλης. Μόλις είχε κυκλοφορήσει το βιβλίο του Το αόρατο χρονολόγιο της σκέψης, απαντήσεις σε κρίσιμα ερωτήματα για την κοινωνία μας, ολοκλήρωνε την έκδοση του βιβλίου του Θεωρίες του Πολέμου , και το υλικό για συζήτηση και αντιπαράθεση ήταν φρέσκο και αναζωογονητικό.

Ο Παναγιώτης Κονδύλης ήταν από τους λίγους πρωτότυπους διανοούμενους-στοχαστές της μεταπολεμικής Ελλάδας (είχε γεννηθεί το 1943). Μονίμως αποκλεισμένος από την ελληνική πανεπιστημιακή πραγματικότητα, δούλεψε και διακρίθηκε στη Γερμανία - κατά το «ουδείς προφήτης στον τόπο του». Τα περισσότερα βιβλία είχαν εκδοθεί πρώτα στα γερμανικά και ο ίδιος ήταν από τους τακτικότερους συνεργάτες του feuilleton της εφημερίδας Frankfurter Αllgemeine Ζeitung. Ο Κονδύλης με το έργο του προσπάθησε να δώσει, εκτός των άλλων, ορισμένα ερμηνευτικά κλειδιά για να κατανοήσουμε την ελληνική κοινωνία. Οι θέσεις του μας ξεβόλευαν- κι ίσως γι΄ αυτό ήταν περιθωριοποιημένος από το ελληνικό ακαδημαϊκό σύστημα. Εχει αποδειχθεί ότι οι λίγοι (ελάχιστοι) ελεύθεροι και ειλικρινείς στοχαστές δεν ευδοκιμούν στο ελληνικό θερμοκήπιο. Λίγο χρόνο ύστερα από εκείνο το δείπνο στου Σπύρου Τσακνιά, τον Ιούλιο του 1998, ο Παναγιώτης Κονδύλης πέθανε.

Πριν από μερικές ημέρες οι εκδόσεις Θεμέλιο εξέδωσαν ένα σύντομο αλλά πυκνό κείμενο του Παναγιώτη Κονδύλη. Τίτλος του, Οι αιτίες της παρακμής της σύγχρονης Ελλάδας, με υπότιτλο «Η καχεξία του αστικού στοιχείου στη νεοελληνική κοινωνία και ιδεολογία». Πρόκειται για ένα κείμενο που είχε δημοσιευθεί το 1991 ως εισαγωγή στην ελληνική έκδοση του βιβλίου του Η παρακμή του Αστικού Πολιτισμού. Είκοσι χρόνια μετά, η επικαιρότητά του είναι ανατριχιαστική. Από τότε ο Κονδύλης μάς έλεγε ότι η νεοελληνική ιστορία, έτσι όπως τη γνωρίσαμε στα τελευταία διακόσια χρόνια, κλείνει τον κύκλο της. Από τότε μας έλεγε ότι μεταδικτατορικά διαμορφώθηκε στην Ελλάδα μια εξαμβλωματική μαζική δημοκρατία όπου το μοντέρνο συνδυάστηκε με τις «πασίγνωστες επιχώριες έξεις της πνευματικής νωθρότητας, του εξυπναδικισμού και της ημιμάθειας». Από τότε μας μιλούσε για την απουσία αστικού εργασιακού ήθους όχι μόνο στον τομέα της υλικής παραγωγής αλλά και στον τομέα του πνεύματος. Από τότε μας έλεγε ότι οι μίμοι και οι γελωτοποιοί εκπροσωπούνται με ποσοστά ιδιαίτερα υψηλά στους κύκλους των διανοουμένων, στα πανεπιστήμια και στα μέσα μαζικής ενημέρωσης.

nbak@dolnet.gr


ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Γνώμες περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (8)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    Έχει κάνει και χειρότερες προβλέψεις... | 13/06/2011 09:50
    Έτυχε πριν δυο περίπου εβδομάδες, στα πλαίσια των σπουδών μου, να ξαναδιαβάσω μετά από πολλά χρόνια αυτό το κείμενο στο οποίο αναφέρεται το άρθρο... και είχα ακριβώς την ίδια αντίδραση! Είναι πραγματικά απίστευτο, σαν να έχει γραφτεί εχτές...! Ας ελπίσουμε (ή ας φροντίσουμε) να μην επιβεβαιωθεί και ο άλλος πρόλογος του από την ελληνική έκδοση του βιβλίου του “Θεωρία του πολέμου”, ο οποίος έχει τον ίδιο προφητικό τόνο..!
    Fotis Kal
    απάντηση91
     
     
    ποσο μας λειπει | 25/05/2011 19:44
    Ο Παναγιώτης Κονδύλης υπήρξε ένας μέγιστος φιλοσοφικός νους. Πραγματικά μας λείπει τόσο πολύ, γιατί διέθετε ουσιαστική γνώση και ταυτόχρονα ακόνιζε (και ακονίζει) τη σκέψη μας
    nikboump
    απάντηση110
     
     
     
    Εξομολογήσεις με αφορμή... | 18/05/2011 21:36
    Πολύ μου αρέσουν τέτοιες βαρυσήμαντες ομολογίες από τα χείλη πανεπιστημιακού δασκάλου και συνεπώς επιφανούςάνθους "του ελληνικού θερμοκηπίου". Βεβαίως υπάρχει δυνατότητα πάντοτε για μια εξίσου βαρυσήμαντη παραίτηση από το πανεπιστήμιο και από το γλισχρό μισθό του!
    Ανώνυμος / η
    απάντηση716
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
     
    κατι ξεχάσατε | 16/05/2011 11:29
    ξεχασατε να αναφέρετε το δημοσιο διαλογο μεσω του βηματος του Παν, Κονδυλη με μονιμο αρθρογραφο της εντυπης εκδοσης του ΒΗΜΑΤΟΣ και τήν απελπιστικη ανεπαρκεια ,σε επιπεδο επιχειρηματων, του αρθρογραφου της εφημεριδας, πριν πολλα χρόνια
    ΑΝΔΡΕΑΣ ΖΑΧΑΡΕΝΙΟΣ
    απάντηση172
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
     
    Πως πέθανε ο Παν. Κονδύλης ;; | 15/05/2011 17:32
    Σωστά αυτά που γρέφετε για τον αποβιώσαντα αλλά γιατί αποφύγατε να γράψετε ότι αυτοκτόνησε ;; Δεν νομίζω ν΄αλλαζε την εκτίμηση που τρέφουν ακόμη οι αναγνώστες του.
    βουκόλος (αρχαιοελληνιστί)
    απάντηση147
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων