Αυτό το κινητό τηλέφωνο ποιος θα το παρακολουθήσει... πρώτος; H Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών, η ΕΛ.ΑΣ., οι στρατιωτικές υπηρεσίες, ακόμη και άγνωστοι ιδιώτες αρχίζουν, άλλοι με τη βούλα του νόμου και άλλοι ατύπως και - κατά συνέπεια - παρανόμως, να υποκλέπτουν τηλεφωνικές συνομιλίες ελλήνων πολιτών! Τις τελευταίες εβδομάδες βρίσκεται σε εξέλιξη μια «παρασκηνιακή», πλην έντονη, δραστηριότητα σε μυστικές υπηρεσίες, σε διωκτικές αρχές αλλά και σε δημόσιες υπηρεσίες με στόχο την εφαρμογή της ελεύθερης και συνεχούς παρακολούθησης των κινητών τηλεφώνων, όπως και κάθε μορφής επικοινωνιών, και στην Ελλάδα. Σχετικά συστήματα αναμένεται να προμηθευτεί τους επόμενους μήνες η ΕΥΠ, την ίδια στιγμή που η ΕΛ.ΑΣ. ετοιμάζει την υποδομή της για να υπάρξει στενή συνεργασία με τις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας προκειμένου να μαγνητοφωνούνται συνομιλίες ιδιωτών που εμπλέκονται σε ύποπτες ενέργειες μέσω κινητών τηλεφώνων. Παράλληλα αποκαλύπτεται ότι ως και προ μερικών μηνών λειτουργούσε στην Ελλάδα αμερικανική «βάση» παρακολούθησης κινητών τηλεφώνων - συνδεόταν με το περιώνυμο σύστημα Echelon - η οποία βρισκόταν στο γυμναστήριο της ΕΛ.ΑΣ. σε μια «αφανή» πλευρά του περιβόλου του υπουργείου Δημόσιας Τάξης! Επίσης έχει ήδη υπάρξει παρακολούθηση κινητών τηλεφώνων με τη συνδρομή ελληνικών εταιρειών κινητής τηλεφωνίας σε έρευνες για υπόθεση που σχετίζεται με διεθνή τρομοκρατία. Ακόμη, σύμφωνα με απόρρητα έγγραφα, ελληνικές υπηρεσίες έχουν συνεχείς συνεννοήσεις με εκπροσώπους εταιρειών πώλησης συσκευών υποκλοπών.

Την περασμένη Δευτέρα επισκέφθηκαν την ΕΥΠ ειδικοί ελεγκτές της Αρχής Διασφάλισης Απορρήτου Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ) προκειμένου να ελέγξουν αν τηρούνται οι νόμιμες διαδικασίες ή αν υπάρχουν παράνομες υποκλοπές χωρίς την άδεια δικαστικών αρχών. Μέλη της ΑΔΑΕ ανέφεραν μετά την επίσκεψη στην ΕΥΠ ότι «δεν πραγματοποίησαν εκτεταμένο έλεγχο αλλά δεν εντόπισαν κάτι το μεμπτό...».

«Το Βήμα» παρουσιάζει σειρά εγγράφων και στοιχείων γύρω από τον «πόλεμο» παρακολούθησης των κινητών τηλεφώνων στην Ελλάδα και όσα συμβαίνουν στο παρασκήνιο προκειμένου να υπάρχει παγίδευση συνομιλιών στη σταθερή και στην κινητή τηλεφωνία. Πιο αναλυτικά έχει διαπιστωθεί ότι:

* Την περίοδο 1999-2001 η ΕΥΠ πραγματοποίησε σειρά εκτεταμένων επαφών με ξένες εταιρείες από το Ισραήλ, τη Γαλλία και την Ιταλία προκειμένου να αποκτηθεί σύστημα παρακολούθησης κινητών τηλεφώνων. Πιο συγκεκριμένα η ΕΥΠ είχε έλθει σε επαφή με την εταιρεία Comverse Infosys, με βάση στη Βιρτζίνια των ΗΠΑ και «παράρτημα» στην οδό Χάμπαρτζελ στο Τελ Αβίβ. Οι εκπρόσωποι της εταιρείας Γκάντι Χαρέλι και Ζβι Φίσλερ είχαν σειρά επαφών με στελέχη της ΕΥΠ αλλά και με άλλους υπηρεσιακούς παράγοντες για την πώληση του συστήματος Audio Disk-ΤΜ. Επρόκειτο για ένα πλήρες σύστημα παρακολούθησης δεκάδων κινητών και σταθερών τηλεφώνων ταυτόχρονα, ενώ προγραμματίστηκε η λειτουργία μιας κεντρικής βάσης συγκέντρωσης και ανάλυσης των μαγνητοφωνημένων συνομιλιών στα επονομαζόμενα «Κλειστά» της ΕΥΠ. Πρόκειται για τα ειδικά γραφεία παρακολουθήσεων της ΕΥΠ στον 15ο όροφο του κτιρίου της λεωφόρου Κατεχάκη, όπου λειτουργούν υπηρεσίες της Γ' Διεύθυνσης Αντικατασκοπίας της ΕΥΠ. Τα «Κλειστά» της ΕΥΠ είναι σε διασύνδεση και με την E' Διεύθυνση της ΕΥΠ, που ασχολείται με τη συλλογή, την επεξεργασία και την εκμετάλλευση πληροφοριών από τα μέσα επικοινωνίας. Η Comverse Infosys εκπροσωπήθηκε στην Ελλάδα από την εταιρεία I-TEX SA με βάση ειδικό συμφωνητικό που συντάχθηκε στις 25 Ιανουαρίου 2000 και με βασικό σκοπό τη σχετική προμήθεια στην ΕΥΠ. Σύμφωνα με πληροφορίες, το κόστος εγκατάστασης αυτού του συστήματος είχε προσδιορισθεί εκείνη την περίοδο σε 14 εκατ. δολάρια. Παράλληλα υπήρξαν επαφές με την εταιρεία SAGEM, γαλλικών συμφερόντων. Σύμφωνα όμως με αναφορές αξιωματούχων αλλά και υπευθύνων αυτών των εταιρειών, καμία από τις προμήθειες αυτές δεν ολοκληρώθηκε γιατί το κόστος θεωρήθηκε απαγορευτικό.

* Εκείνο το διάστημα άρχισαν να εμφανίζονται στην Αντιτρομοκρατική Υπηρεσία αλλά και στο υπουργείο Δημόσιας Τάξης πλασιέ συσκευών παρακολούθησης κινητών τηλεφώνων μεγέθους «βαλίτσας». Περίπου 10 εταιρείες σε ΗΠΑ, Ιταλία, Γερμανία και Ισραήλ έχουν δυνατότητα κατασκευής τέτοιου είδους συσκευών υποκλοπών. Οι «βαλίτσες» που περιέχουν ειδικούς δέκτες αλλά και έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή τοποθετούνται κοντά στο υπό παρακολούθηση κινητό και προχωρούν σε καταγραφή της συνομιλίας αφού λειτουργούν σαν «ψευτοκεραία» του δικτύου της κινητής τηλεφωνίας. Παράλληλα σε τρεις τουλάχιστον υποθέσεις διακίνησης ναρκωτικών, λαθρεμπορίου τσιγάρων αλλά και σε μία υπόθεση απαγωγής έλληνες αξιωματούχοι ζήτησαν από τις ιταλικές αρχές να τους σταλούν «ατύπως» τέτοιες βαλίτσες παρακολούθησης κινητών.

* Σε μέλη της Εθνικής Επιτροπής Απορρήτου Επικοινωνιών - διακομματικού οργάνου που τώρα έχει αντικατασταθεί από την Αρχή Διασφάλισης Απορρήτου Επικοινωνιών - πραγματοποιήθηκε το 2002 επίδειξη υποκλοπής κινητών τηλεφώνων από συσκευή μεγάλων διαστάσεων που μεταφερόταν σε ειδικό βαν. Υπεύθυνη της παρουσίασης ήταν η γερμανική εταιρεία Rhode-Swartz (με έδρα στο Μόναχο) που ζητούσε τη... διεύρυνση της αγοράς συσκευών υποκλοπών κινητών στην Ελλάδα. H εταιρεία Rhode-Swartz έχει ήδη πουλήσει δεκάδες συσκευές παρακολούθησης κινητών τηλεφώνων στην τουρκική μυστική υπηρεσία MIT. Οπως ανέφερε στο «Βήμα» ο κ. Συκάς Ευστάθιος, καθηγητής του Τομέα Επικοινωνίας, Ηλεκτρονικής και Συστημάτων Πληροφορικής του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανολόγων του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου, ο οποίος παρίστατο στην επίδειξη αυτή, «στόχος μας ήταν να αντιληφθούμε τις δυνατότητες αυτών των συσκευών που επιχειρείται να πωληθούν στην ελληνική αγορά. Υπήρξε παρακολούθηση κινητού τηλεφώνου με αυτή τη φορητή μονάδα, η οποία είχε ενσωματωμένες κεραίες και σύστημα καταγραφής των συνομιλιών».

* Την περίοδο των Ολυμπιακών Αγώνων υπήρξε αμερικανική «παρέμβαση» με υποκλοπές υψηλής τεχνολογίας. Σε τμήμα του περιβόλου του υπουργείου Δημόσιας Τάξης - ανάμεσα στο γυμναστήριο και στο δεύτερο πάρκινγκ του κτιρίου της λεωφόρου Κατεχάκη - λειτούργησε ειδική βάση «σύνδεσης» των ελληνικών υπηρεσιών με το σύστημα Echelon και μεταφοράς μέσω δορυφόρου απορρήτων πληροφοριών για τις συνομιλίες υπόπτων για διεθνή τρομοκρατία.

Το Echelon αποτελεί ένα διεθνές κατασκοπευτικό δίκτυο συλλογής πληροφοριών που δημιουργήθηκε το 1970 έπειτα από πρωτοβουλία των κυβερνήσεων των ΗΠΑ και της Βρετανίας με στόχο την υποκλοπή κάθε είδους επικοινωνίας που γινόταν μέσω τηλεπικοινωνιακών δορυφόρων και όχι μόνο. Πρόκειται για την εξέλιξη μιας μυστικής συμφωνίας από το 1948.

Σύμφωνα με αναφορές στελεχών του υπουργείου Δημόσιας Τάξης, υπήρξαν τρεις «συναγερμοί» για κάποιες ύποπτες ενέργειες που θεωρήθηκαν προπαρασκευαστικές τρομοκρατικών επιθέσεων και οι οποίες προέκυψαν από αυτή την αμερικανική «βάση». Το σύστημα αυτό συνδεόταν με άλλο γραφείο της ΕΥΠ στο υπόγειο του κτιρίου της λεωφόρου Κατεχάκη, συνολικού κόστους 1,3 εκατ. ευρώ, το οποίο ιδρύθηκε πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες με στόχο την επεξεργασία και την ανάλυση των πληροφοριών. Το γραφείο αυτό, που λειτουργεί σήμερα ως Κέντρο Επιχειρήσεων της ΕΥΠ, «διασυνδεόταν» με τις μυστικές υπηρεσίες πολλών χωρών.

* Στη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων υπήρξαν σε τρεις περιπτώσεις άρσεις απορρήτου τηλεφωνικών συνομιλιών με τη συνδρομή εταιρείας κινητής τηλεφωνίας λόγω της κρισιμότητας των υποθέσεων. Οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας μέχρι στιγμής - με εξαίρεση την προαναφερόμενη περίπτωση - δεν έχουν δεχθεί τη συμμετοχή τους στην αποκωδικοποιίηση και μαγνητοφώνηση των συνομιλιών μέσω κινητών τηλεφώνων. Οι υπεύθυνοι των εταιρειών αναφέρουν στις ελληνικές αρχές ότι είναι σύνθετη διαδικασία και μεγάλο το κόστος προμήθειας συσκευών που θα παρεμβάλλονται στα κεντρικά συστήματα των εταιρειών και θα έχουν τη δυνατότητα καταγραφής συνομιλιών μέσω κινητών τηλεφώνων. Υπενθυμίζεται ότι το προεδρικό διάταγμα 47 του 2005 μεταφέρει το κόστος και τη σχετική ευθύνη στις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας. Οι υπεύθυνοι των ελληνικών δημοσίων υπηρεσιών υποστηρίζουν: «Τα περί ανάγκης προμήθειας ακριβών συσκευών αποκρυπτογράφησης των συστημάτων της κινητής τηλεφωνίας δεν ευσταθούν. Οι εταιρείες μπορούν να παρακολουθούν τα κινητά τηλέφωνα με μια απλή ρύθμιση του λογισμικού συστήματός τους, ύστερα βεβαίως από αιτήματα των ελληνικών διωκτικών αρχών και σχετική απόφαση των δικαστικών λειτουργών». Σημειώνεται πάντως ότι ήδη εταιρείες από τη Σουηδία και τις ΗΠΑ έχουν κατασκευάσει συστήματα που παρεμβάλλονται - παράτυπα - σε αυτά των εταιρειών κινητών τηλεφώνων και έχουν τη δυνατότητα παρακολούθησης... εκατομμυρίων κινητών τηλεφώνων!

* Αυτή τη στιγμή υπάρχει προεργασία στην ΕΛ.ΑΣ. για τη διασύνδεσή της με τις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας προκειμένου να αποκωδικοποιεί τα σήματα και να παρακολουθεί το περιεχόμενο των συνδιαλέξεων μέσω κινητών τηλεφώνων. Ακόμη η ΕΥΠ επιχειρεί τον τελευταίο χρόνο την αγορά από το εξωτερικό συστήματος μαζικής παρακολούθησης κινητών. Σύμφωνα με πληροφορίες, σε υπηρεσίες του υπουργείου Δημόσιας Τάξης υπάρχει ακόμη μία παλαιού τύπου συσκευή παρακολούθησης κινητών που προϋποθέτουν προηγουμένως την τοποθέτηση «πομπών».